Адкрыць галоўнае меню

Ігар Вячаслававіч Мельнікаў

Ігар Вячаслававіч Мельнікаў (нар. 26 красавіка 1980, Бабруйск) — беларускі гісторык, публіцыст, журналіст, блогер і рэдактар. Аўтар некалькіх кніг пра Заходнюю Беларусь 1920-40-х гг. Кандыдат гістарычных навук.

Ігар Вячаслававіч Мельнікаў
І.М..jpg
Дата нараджэння 26 красавіка 1980(1980-04-26) (39 гадоў)
Месца нараджэння
Род дзейнасці вучоны
Альма-матар

Біяграфічныя звесткіПравіць

Нарадзіўся 26 красавіка 1980 г. ў Бабруйску. У 1997—2002 гг. навучаўся на гістарычным факультэце Беларускага дзяржаўнага педагагічнага ўніверсітэта імя Максіма Танка (спецыяльнасць «выкладчык гісторыі і замежнай мовы»). У 2005 г. скончыў Варшаўскі ўніверсітэт. У 2011 г. абараніў кандыдацкую дысертацыю ў Беларусі[1]. У 2015 г. ўзнагароджаны прэміяй імя В. Ластоўскага[2].

У розны час жыў і працаваў у Мінску, 6 год у Маскве[1] і Варшаве. Пасля заканчэння БДПУ некаторы час супрацоўнічаў з газетай «СБ-Беларусь сегодня». У цяперашні час супрацоўнічае з ан-лайн выданнямі «Новы час», «Беларускі партызан» (вядзе блог[2]). Редактар беларускай версіі сайта «Гістарычная праўда[3]». Праводзіць экскурсіі па Мінску[3]. Удзельнік Групы вайскова-гістарычнай рэканструкцыі «Беларусы ў Войску Польскім[4]».

У 2014 г. спрабаваў правесці выставу прысвечанаю заходнебеларускай тэматыцы і падзеям верасня 1939 г. ў Заслаўскім дзяржаўным музеі, але ідэалагічнае кіраўніцтва Мінскай вобласці ў асобе Руслана Трухана не дазволіла яе правесці[4]. У 2016 г. пры падтрымцы польскага пасольства ў Беларусі ён арганізаваў выставу пра беларусаў у Войску Польскім ў Мінску і Берасці[5].

У 2017 г. выдаў мемуары беларускага салдата Арміі Андэрса Паўла Нічыпарука пад назвай «Адысея палешука» са сваімі каментарыямі і літаратурнай апрацоўкай тэкста[5]. Кніга выдадзена за грошы, сабраныя падчас спецыяльнай краўдфандынгавай кампаніі на ulej.by[6].

6 мая 2018 года як экскурсавод ён правёў экскурсію для вучняў СШ№ 7, Кобрына «Кобрынь. Верасень 1939-га», прысвечаную, паводле яго слоў, беларусам, якія аднымі з першых змагаліся з нацыстамі ў Войску Польскім, пасля чаго дырэктара гэтай школы выклікалі ў гарвыканкам і настаўнікі школы мусілі пісаць тлумачэнні[7]".

У 2019 годзе Ігар Мельнікаў арганізаваў выставу «Мяжа была пад Мінскам», прысвечаную гісторыі савецка-польскай мяжы 1921-1939 гг, на якой выставіў больш за 300 артэфактаў з уласнай калекцыі. Выстава праходзіла з 17 верасня па 12 кастрычніка ў мінскім музеі імя Я. Купалы[8][9].

Вывучае тэму беларускага катынскага спісу[10].

Валодае беларускай, рускай, англійскай, нямецкай і польскай мовамі.

Навукова-даследчыцкая дзейнасцьПравіць

Спецыялізуецца на вайсковай гісторыі Беларусі і ХХ стагоддзя. Аўтар кніг «Заходнебеларуская Атлантыда 1921—1941 гг Паміж Варшавай і Масквой», «Забытыя героі. Жаўнеры з Беларусі ў Другім польскім корпусе і Першай польскай асобнай паветрана-дэсантнай брыгадзе», «Адысея палешука», «Мяжа ля Заслаўя 1921—1941 гг.» і інш.

Выдане «Заходнебеларуская Атлантыда 1921-1941 гг.» (у 2-х кн., 2014) прысвечана малавядомым старонкам гісторыі Беларусі ў міжваеннае дваццацігоддзе. Вялікая ўвага надаецца сюжэтам, звязаным як з гісторыяй заходнебеларускага рэгіёна, так і БССР. Акрамя гэтага, значнае месца займае асвятленне некаторых белых плямаў у гісторыі Другой сусветнай вайны.

Кніга «Мяжа ля Заслаўя 1921—1941 гг.» прысвечана старонкам гісторыі савецка-польскай мяжы ў раёне Заслаўля. Кніга «Забытыя героі...» (2017) прысвечаная гісторыі ўдзелу беларусаў у барацьбе с нацызмам у складзе Польскіх узброеных сіл на Захадзе. Аўтар на падставе шматлікіх унікальных архіўных матэрыялаў паказвае лёс звычайных жаўнераў Другога польскага корпусу, а таксама Першай асобнай польскай паветрана-дэсантнай брыгады[11].

У кнізе «Забыты корпус: гісторыя польскага войска на тэрыторыі Бабруйшчыны ў 1918, 1919—1920 гадах» (2018) на падставе багатай архіўнай базы раскрывае гісторыю фарміравання і дзейнасці Першага Польскага корпуса ў Бабруйску ў 1918 годзе, а таксама падрабязна апісвае аспекты гісторыі польска-бальшавіцкай вайны 1919—1920 гадоў на тэрыторыі Бабруйшчыны. Вялікая ўвага ў кнізе нададзена гісторыі стварэння Беларускай Народнай Рэспублікі і аналізу стасункаў паміж польскімі войскамі і беларускімі ўладамі, а таксама мясцовым насельніцтвам[12]. У 2018 г. збірае грошы на выданне альбому «Другая сусветная вайна на здымках з архіва Ігара Мельнікава»[13].

У 2018 г. разам з гісторыкам Андрэем Араліным вызначыў месцязнаходжанне вайсковых могілак ХХ ст. г. Маладзечна, на якіх былі пахаваны вайскоўцы Рускай імператарскай арміі, польскай арміі, а таксама нямецкія і савецкія салдаты і якія былі знішчаны падчас савецкай улады[14].

ПубліцыстыкаПравіць

У сваіх публіцыстычных матэрыялах нярэдка вядзе палеміку з прыхільнікамі «рускага свету». Лічыць, што далучэнне Заходняй Беларусі да БССР прынесла жыхарам заходнебеларускага рэгіёна значную колькасць праблем, звязаных, перш за ўсё з рэпрэсіямі [15]. Пры гэтым падкрэслівае, што ўз'яднанне Заходняй Беларусі з БССР у верасні 1939 года паспрыяла нацыянальнаму і палітычнаму развіццю Беларусі як дзяржавы і беларусаў, як нацыі. У адным з інтэрв'ю ён гэта выказаў так: "Мая жорсткая пазіцыя: 17 верасня 1939 года пайшло на карысць беларускай дзяржаўнасці і нацыі, бо мы атрымалі магчымасць стаць паўнацэннай дзяржавай. Але заўсёды трэба памятаць пра тое, якім коштам далося ўз’яднанне. Пра гэта я і пішу ў сваіх кнігах[16]." У тым жа інтэрв'ю Ігар Мельнікаў прызнаў, што адкрыты да супрацоўніцтва з беларускай дзяржавай, але яна памылкова запісала яго ў апазіцыянеры[17].

КнігіПравіць

  • Заходнебеларуская Атлантыда 1921—1941 гг. (2014)
  • Мяжа ля Заслаўя 1921—1941 гг. (2016)
  • Заходнебеларуская Атлантыда 1921—1941 гг. Паміж Масквой і Варшавай. (2016)
  • Яліна. Гісторыя ў 90 гадоў (2016)
  • Забытыя героі. Беларускія жаўнеры ў Другім польскім корпусе і Першай польская асобнай паветрана-дэсантнай брыгадзе (2017)
  • Адысея палешука (2017)
  • Мяжа была пад Мінскам. 1921–1941 гг. (2017)
  • 20 dywizja piechoty (2017)
  • Забыты корпус. Гісторыя польскага войска на тэрыторыі Бабруйшчыны ў 1918-1920 гг. (2018)
  • Другая сусветная вайна на здымках з архіва Ігара Мельнікава (2019)
  • Верасень 1939-га. Магілы “неаб’яўленай” вайны (2019)

Прэміі і ўзнагародыПравіць

  • Лаўрэат Прэміі імя Вацлава Ластоўскага за папулярызацыю ведаў па гісторыі Беларусі (2014).

Зноскі

  1. Ігар Мельнікаў // Партал «Камунікат»
  2. Ігар Мельнікаў узнагароджаны прэміяй імя Вацлава Ластоўскага // Партал «Новы час»
  3. Мельников Игорь // Holiday.by
  4. Ігар Мельнікаў: 1939 год — гэта рэпрэсіі і дэпартацыі // Сайт радыё «Свабода»
  5. Ігар Карней Ваенная «Адысэя палешука», — выйшла кніга пра беларускага шарагоўца Арміі Андэрса//Сайт радыё «Свабода»
  6. Выданне успамінаў беларускага андэрсаўца Паўла Нічыпарука//ulej.by
  7. Кобрынскіх настаўнікаў прымусілі пісаць тлумачэньні пасьля экскурсіі з гісторыкам Мельнікавым // Радыё "Свабода"
  8. Выставка "Мяжа была пад Мінскам. 1921-1941" открылась в музее Янки Купалы // БелТА
  9. "Граница была под Минском": что показывают на выставке о шальном времени // Еuroradio.fm
  10. Игорь Мельников. КАТЫНЬ. Тайна белорусского катынского списка до сих пор не разгадана // Naviny.by
  11. kamunikat.org
  12. nn.by
  13. Редкие фото. Жизнь в Западной Беларуси и советско-немецкий союз до войны // TUT.BY
  14. У Маладэчне знойдзены знішчаныя камуністамі вайсковыя могілкі// Радыё Рацыя
  15. Игорь Мельников. ЗАПАДНАЯ БЕЛАРУСЬ. Что принес «советский рай»? // Naviny. by
  16. МАРИЯ ЭЙСМОНТ Ігар Мельнікаў: “Я не польскі агент” // Народная воля
  17. тамсама

СпасылкіПравіць