Розніца паміж версіямі "Арагорн"

29 байтаў дададзена ,  9 гадоў таму
др
афармленне
др (r2.7.1) (робат дадаў: ar:أراغورن)
др (афармленне)
|Імя=Арагорн
|Арыгінал=Aragorn
|Партрэт=24516515_1210259728_892088155.jpg
|Роля=Віга Мортэрсен
|Імёны=Швэндал, Дунадан, Тэлкантар, Торонгіл, Элесар, Энвіньятар
|Месца=Рывендэл, потым Узяднанае каралеўства Арнара і Гондара
}}
'''Арагорн''' ({{lang-en|Aragorn}}) - — адзін з галоўных герояў «[[Уладар пярсцёнкаў|Уладара пярсцёнкаў]]» [[Толкін|Дж. Р.  Р.  Толкіна]], следапыт і нашчадак каралеўскага роду [[Гондар]]а.
 
== Імёны і мянушкі ==
'''Арагорн''' на [[сіндарын]]е азначае «Царственная Доблесць» (''Kingly Valour'').
 
'''Вандроўнік/Бадзяга/Швэндал''' (''Strider'') - — мянушка, дадзеная Арагорну жыхарамі Поўначы Міжзем'я (напрыклад, у [[Прыгор'і]]), калі ён быў правадыром [[Дунэдайн Поўначы|следапытаў]].
 
'''Дунадан''' (''Dúnadan'') - — мянушка Арагорна. Так яго называлі ў [[Рывендэл]]і [[Дунаданы]] (сінд.''дунэдайн'', у перакладзе з эльфійскага - — «людзі з захаду») - — нашчадкі [[Нумянор]]цаў.
 
'''Тэлкантар''' (''Telcontar'') - — імя, якое Арагорн Элессар даў свайму кіруючыму дому пасля ўз'яднання каралеўства [[Арнар]]а і [[Гондар]]а. Гэта імя - — аналаг мянушкі «Strider», на [[Квэнья]] азначае «той, які ходзіць пешшу».
 
'''Торонгіл''' (''Thorongil'') - — імя, якое выкарыстоўваецца Арагорном ў 2957-2980 2957—2980 гг. [[Трэцяя Эпоха Міжзем'я|Т. Э.]], калі ён інкогніта змагаўся ў войсках [[Рохан]]а і [[Гондар]]а. Імя азначае ''Зорны Арол''. У Гондары быў блізкім сябрам намесніка Экцеліяна, пад кіраўніцтвам Арагорна войскі Гондара здзейснілі паход на піратаў Умбара. Пасля перамогі Арагорн не вярнуўся ў Гондар.
 
'''Элесар''' - — другое імя, з квэнья перакладаецца як''«Эльфійскі камень (каштоўны)»''. Гэта імя было дадзена яму ў [[Лорыэн]]е ўладычыцай [[Галадрыэль]]; яна ж падарыла яму магічны камень з аднайменнай назвай. Пазней гондарцы, якія не ведалі імя Арагорна, празвалі яго дакладна так жа, - — ''Элесар'' ці ''Эдэльхарн'' ([[Сіндарын|сінд.]]).
 
'''Энвіньятар''' - — мянушка, прынятая Арагорном пасля каранацыі, у перакладзе з [[квэнья]] азначае''«Аднавіцель»''.
 
'''Эстэль''' - — імя, дадзенае Элрандам у дзяцінстве. Так Арагорна клікалі да дваццаці гадоў, калі ён даведаўся сваё сапраўднае імя. Перакладаецца з эльфійскага як ''«надзея»''. Імя паказвае на ролю Арагорна ў лёсе Міжзем'я.
 
== Біяграфія ==
Арагорн II (названы ў гонар свайго продка Арагорна I) - — сын Араторна II і Гілраэн, нарадзіўся 1 Сакавіка 2931 [[Трэцяя Эпоха Міжзем'я|Т. Э.]]. З 2951  г. [[Трэцяя Эпоха Міжзем'я|Т. Э.]] - — 16-ы (і апошні) правадыр [[дунаданы|дунэдайн]]. Арагорн II, 39-ы нашчадак [[Ісілдур]]а па прамой лініі (а таксама [[Анарыён]]а, бо апошні кіруючы кароль [[Арведуі]] быў жанаты з дачкой гондарскага караля Андагера), правадыр [[дунэдайн Поўначы]], пасля [[Вайна за Пярсцёнак|Вайны за Пярсцёнак]] - — кароль ўз'яднанага каралеўства [[Арнар]]а і [[Гондар]]а. Муж [[Арвен]], дачкі [[Элранд]]а, бацька [[Элдарыён]]а і некалькіх дачок.
 
Калі Арагорну споўнілася два гады, яго бацька быў забіты ў баі з оркамі. Арагорн выхоўваўся ў [[Рывендэл]]і ў [[Элранд]]а. Па просьбе яго маці, яго паходжанне трымалася ў сакрэце, паколькі яна баялася, што ён будзе забіты, як яго бацька і дзед, калі яго сапраўднае паходжанне як нашчадка [[Элендзіл]]а і спадчынніка [[Ісілдур]]а стане вядомым. Такім чынам, Арагорн хаваўся пад імем Эстэля (''надзея'', у [[сіндарын]]е) і нічога не ведаў аб сваім паходжанні, пакуль не дасягнуў паўналецця ў 2951  г. [[Трэцяя Эпоха Міжзем'я|Т. Э.]].
 
У 20-гадовым узросце Арагорн даведаўся сваё сапраўднае імя і радавод ад свайго сваяка і выхавальніка [[Элранд]]а, які ўручыў Арагорну Пярсцёнак [[Барахір]]а і абломкі [[Нарсіл]]а. Ад скіпітара Анумінаса Арагорн адмовіўся, матывуючы тым, што «не прыйшоў час"». У той жа год Арагорн сустрэў і палюбіў [[Арвен]], 2700-гадовую дачку [[Элранд]]а, якая вярнулася з [[Лорыэн]]а, радзімы сваёй маці. Пасля размовы з ёй Арагорн на 30 гадоў пакінуў [[Рывендэл]] і стаў 16-м правадыром дунэдайн (рэшткаў свайго народа, рассеянага падчас грамадзянскіх і рэгіянальных войнаў стагоддзямі раней), змагаючыся са слугамі [[Саўран]]а.
 
У 2956  г. Т. Э. ён сустрэўся з [[Гэндальф]]ам і стаў яго сябрам.
 
У 2957-2980 2957—2980 гг. Т. Э.  Арагорн праходзіў службу пад імем Торонгіла ў войску караля Рохана [[Тэнгел]]а (бацькі караля [[Таэдэн]]а) і намесніка Гондара Экцеліяна II (бацькі Дэнатара). Ён імкнуўся процідзейнічаць пагрозе з боку Саўрана і яго саюзнікаў, якая расла, што спрыяла росту маральнага духу ў абаронцаў Захаду. У бітвах ён набыў неацэнны вопыт, які пасля ўжыў у [[Вайна Пярсцёнка|Вайне Пярсцёнка]]. У 2980  г. з невялікай эскадрай гондарскіх караблёў ён выступіў у паход на [[Умбар]], які быў захоплены піратамі, патапіў многія іх караблі і захапіў у палон іх камандзіраў. Аднак пасля перамогі ў [[Умбар]]ы Торонгіл, да расчаравання сваіх людзей, пакінуў войска і ў адзіночку пайшоў на Усход ў бок Мордара.
 
Пазней у 2980  г., ён наведаў Лорыэн і там зноў сустрэўся з Арвен. C блаславення [[Галадрыэль|Галадрыэлі]] на ўзгорку ''Керын Амрат'' Арагорн абручыўся з Арвен, даўшы ёй рэліквію яго дома - — кальцо Барахіра. [[Арвен]] адказала яму згодай, адмовіўлася ад свайго эльфійскага паходжання і прыняла Дар Смерці. Там жа падчас знаходжання Звяза Пярсцёнка ў гасцях у эльфаў Арагорн атрымаў новае імя - — ''Элесар''. [[Элранд]], турбуючыся ад тым, што пасля замужжа сваёй дачкі, ён больш яе ніколі не ўбачыць, паставіў Арагорну ўмову: шлюб магчымы толькі ў выпадку, калі Арагорн стане каралём Арнара і Гондара.
 
Пасля 3000  г. Т. Э. па просьбе [[Гэндальф]]а разам са следапытамі ахоўвае [[Шыр]] - — мірную краіну [[Хобіт]]аў. Каля яе межаў Арагорн становіцца вядомы навакольным жыхарам пад мянушкай ''Вандроўнік''. Пачынаючы з 3001 года ён дапамагаў [[Гэндальф]]у у яго няўдалай спробе знайсці [[Голум]]а. Нарэшце, у 3017  г., абыйшоўшы ўвесь Раваніян, яму ўдалося злавіць Голума ў Мёртвых Балотах да поўначы ад [[Мордар]]а, што дапамагло высветліць гісторыю Пярсцёнка. Наведываючыся ў [[Рывендэл]] пасля шматлікіх адлучак, аднойчы ён пазнаёміўся з [[Більба Бэгінс]]ам, якога прыцягнула ў ім здольнасць да вершаскладання. Пасля, даведаўшыся гісторыю Арагорна, Більба прысвяціў яму свае вершы:
<blockquote>Скарб сапраўдны вачэй не падмане,</br> />
Сілу не згубіць вандроўны лёс.</br> />
Былая слава марна не згіне,</br> />
Старых каранёў не кране мароз.</Br> />
Абудзіцца з попелу дух палымяны,</br> />
З цемры заззяе святло новых дзён,</br> />
Меч абламаны будзе скаваны,</br> />
Пазбаўлены трону — узыдзе на трон.
</blockquote>
 
Да падзей, апісваемых у рамане [[Уладар Пярсцёнкаў|«Уладар Пярсцёнкаў»]], Арагорн таксама наведваў падземнае царства гномаў - — [[Морыя|Морыю]] і быў у [[Харад]]зе, дзе (па яго ўласным словах) "«зоркі іншыя». [[Толкиін]] не ўдакладняе, калі гэтыя вандроўкі адбываліся.
 
У 3018-3019  гг. Т.  Э.  Арагорн ўдзельнічаў у [[Вайна Пярсцёнка|Вайне Пярсцёнка]]. У 3018  г. стаў членам [[Звяз Пярсцёнка|Звяза Пярсцёнка]], пасля падзення Гэндальфа ў бездань пад мостам [[Казад-Дум]]а ўзначаліў атрад. Удзельнічаў у бітве за [[Хельмава Падзь|Хельмаву Падзь]] у [[Рохан]]е і вызваленні паўднёвых земляў [[Гондар]]а ад піратаў. Правёў войска Сцежкай Мёртвых на поўдзень і раптоўнай атакай вырашыў зыход бітвы з арміяй [[Саўран]]а на [[Пеленнорская Бітва|Пеленнорскіх Палях]]. Затым узначаліў паход на [[Мордар]], прывёў войскі да Чорнай Брамы і кіраваў войскамі ў няроўным баі на Кормалленскім полі. З 1 мая 3019  г. [[Трэцяя Эпоха Міжзем'я|Т. Э.]] - — кароль ўз'яднанага каралеўства [[Арнар]]а і [[Гондар]]а Арагорн II Элессар. Тады ж заключыў шлюб з Арвен і пражыў з ёй 120 гадоў. Памёр у 120  г. [[Чацвёртая Эпоха Міжзем'я|Ч. Э.]], яго цела спачывае ў [[Мінас Анор]] (былым [[Мінас Цірыт]]). Пасля яго смерці трон ўз'яднанага каралеўства прыняў яго сын ''Эльдарыён''.
 
== Апісанне ==
[[Толкін]] дае кароткае, але падрабязнае апісанне Арагорна ў [[Звяз Пярсцёнка|«Звязе Пярсцёнка»]]: хударлявы, загарэлы і высокі, з чорнымі валасамі з сівізной, шэрыя вочы на строгім бледным твары. У «Аповесці аб Арагорне і Арвен» у дадатку да «Уладара Пярсцёнкаў» ён указаў аб яго характары, часта змрочным і сумным, але з нечаканымі момантамі весялосці. Праз некаторы час пасля выхаду ў свет кнігі [[Толкін]] пісаў, што рост Арагорна складае па крайняй меры 6 футаў 6 цаляў (198 см).
 
Дзякуючы свайму выхаванню ў [[Рывендэл]]е пад наглядам [[Элранд]]а Арагорн навучыўся эльфійскай мудрасці ў дадатак да сваёй спадчыннай праніклівсці [[Дунэдайн Поўначы|''дунэдайн'']]. Ён быў майстэрскім лекарам, напрыклад, ведаў аб ужыванні [[ацелас]]а (таксама вядомага як «каралеўскі ліст»). Ён таксама быў магутным ваяром і непераўзыдзеным камандзірам; пасля [[Бітва на Пеленнорскіх палях|Бітвы на Пеленнорскіх палях]] [[Эамер]] і [[Імрахіль]] адклікаліся аб ім, што разам з ім можна застацца здаровым, нават знаходзячыся ў самай гушчы бітвы. Як спадчыннік [[Ісілдур]]а Арагорн валодаў вялікай уладай і мог выкарыстаць [[паланцір]] [[Артханк]]а нават супраць волі [[Саўран]]а.
 
Але, як і самыя простыя людзі, Арагорн не быў абаронены ад сваіх уласных страхаў і сумневаў.