Розніца паміж версіямі "Джэймс Джойс"

37 байтаў выдалена ,  8 гадоў таму
др
clean up using AWB (7893)
др (робат дадаў: co:James Joyce)
др (clean up using AWB (7893))
[[Выява:James Joyce by Alex Ehrenzweig, 1915 restored.jpg|thumb|right|Джэймс Джойс]]
[[Выява:James Joyce age six, 1888.jpg|thumb|right|Джэймс Джойс]]
'''Джэймс АўгустынАўгусцін АлаізіюсАлаізіус Джойс''' (анг.: James Augustine Aloysius Joyce) ([[ірландская мова|ірл.]] ''Séamas Seoige''; [[{{ДН|2 лютага]] [[|2|1882]]}}[[{{ДС|13 студзеня]] [[|1|1941]]}}) — [[Ірландыя|ірландскі]] [[Пісьменнік]] і [[паэт]], прадстаўнік [[мадэрнізм]]у.
 
== Біяграфія ==
Джэймс Джойс нарадзіўся ў [[Ратгар]]ы, забудаваным геаргіянскімі дамамі раёне на паўднёвым баку [[Горад Дублін|Дубліна]], у вялікай сям'і Джона Станісласа Джойса і Мэры Джэйн Мары. Непаспяховае вядзенне спраў амаль разарыла яго бацьку, які вымушаны быў некалькі разоў змяняць прафесію і ўладкаваўся ў якасці вінакура, і нават падатковага інспектара. Сям'я некалькі разоў пераязджала з аднаго раёна Дубліна ў іншы. Джэймс здолеў атрымаць неблагую адукацыю, аднак галеча і неўладкаванасць яго жыцця ў юнацтве назаўжды засталіся ў яго памяці, што часткова знайшло сваё адлюстраванне ў яго творах. Сам Джойс часта праводзіў [[Біяграфія|біяграфічныя]] аналогіі з галоўным героем некаторых сваіх твораў («[[Партрэт мастака ў юнацтве]]» і «[[Уліс, раман|Уліс]]») '''Стывенам Дэдалам'''.
 
Ва ўзросьцеўзросце 6 гадоў Джойс паступіў у [[Езуіты|езуіцкі]] каледж ''Клангоўз Вудс'' у [[Клейн]]е, а затым, у [[1896]] г. — у дублінскі каледж [[Бельведэр (каледж)|Бельведэр]], які скончыў у [[1897]] г. Праз год Джэймс паступіў на вучобу ў дублінскі ўніверіытэт (так званы Універсітэцкі каледж), які скончыў у [[1902]] г.
 
У [[1900]] г. у дублінскай газеце «Двухтыднёвы агляд» выйшла першая публікацыя Джэймса Джойса — эсэ аб п'есе [[Генрык Ібсэн|Генрыка Ібсэна]] «Калі мы, мёртвыя, абуджаемся». У гэты ж час Джойс пачаў пісаць лірычныя вершы. З 1916 года выдаваўся ў літаратурным амэрыканскімамерыканскім часопісе «Літл Рэвю», заснаваным Джэйн Хіп і Маргарэт Андэрсан.
 
Ва ўзросьцеўзросце 22 гадоў Джойс зьехаўз'ехаў у [[Парыж]]. Гэта быў яго першы ад'езд на кантынент, дзе з прычыны фінансавых праблемаўпраблем ён, як калісьці яго татабацька, часта мяняў прафесіі. Ён працаваў [[журналіст]]ам, настаўнікам і г.д. Праз год пасля таго, як ён прыехаў у [[Францыя|Францыю]], Джойс атрымаў тэлеграму аб тым, што яго маці знаходзіцца ў цяжкім стане, і вярнуўся ў ІрляндыюІрландыю. Пасля смерці маці ў [[1904|1904 годзе]] Джойс зноўку пакінуў радзіму, на гэты раз разам з пакаёўкай Норай Барнакл, на якой пазней (праз 27 год) ажаніўся.
 
Незадоўга да пачатку [[Першая сусветная вайна|Першае сусветнай вайны]] Джойс з жонкай перабраліся ў [[Цюрых]], дзе ён пачаў працаваць над раманам «Партрэт мастака ў юнацтве», а пазней і над першымі главамі «[[Уліс, раман)|Уліса]]». Перамяшчаючыся па [[Еўропа|Еўропе]], Джойс пісаў вершы, некаторыя з якіх публікаваліся ў анталогіях [[імажызм]]а. Ён таксама працягваў працаваць над «[[Уліс, раман|Улісам]]», раманам, які ўпершыню пабачыў свет не на радзіме пісьменніка (дзе быў апублікаваны ў [[1933|1933 годзе]]), а ў Францыі. Гэта найбольш вядомы твор Джойса, дзе аўтар на 600 старонках апавядае аб адным дні ([[16 чэрвеня]] [[1904]] г.) дублінскага яўрэя Леапольда Блюма. Нягледзячы на тое, што «[[Уліс, раман|Уліс]]» ствараўся за мяжой, па гэтай кнізе, як сцьвярджаўсцвярджаў сам Джойс, магчыма было аднавіць Дублін у выпадку яго зьнішчэннязнішчэння. Дзень 16 жніўня святкуецца заўзятарамі Джойса ва ўсім свеце як [[Блумсдэй]] (Bloomsday).
 
У Парыжы Джэймс Джойс пачаў працу над сваім апошнім маштабным творам — «Памінкі па Фінегану», апублікаваным у [[1939|1939 годзе]]. Гэты складаны эксперыментальны раман, аднак, не быў дастаткова добра прыняты публікай, і дагэтуль застаецца кнігай «для спецыялістаў», у адрозненні ад ранейшай яго кнігі навел «Дублінцы», якая лічыцца зараз узорнай кнігай гэтага жанру. Папулярны зараз таксама яго ранейшы раман «Партрэт мастака ў юнацтве».
 
Пасля паразы Францыі і акупацыі часткі яе тэрыторыі нямецкімі войскамі напачатку [[Другая сусветная вайна|Другой сусветнай вайны]] Джойс вярнуўся ў [[Цюрых]]. Ён моцна пакутваў ад апошняе [[глаўкома|глаўкомы]]. Здароўе яго працягвала пагаршацца, і [[13 студзеня]] [[1941|1941 года]] года ён памёр.
 
== У СецівеСпасылкі ==
* [http://www.jamesjoyce.ie/ The James Joyce Centre]
* [http://www.prajdzisvet.org/text.do?method=text&textID=111 Джэймс Джойс — «Прыкрае здарэнне» на prajdzisvet.org]
* [http://litaratura.org/chytalnya?artid=17 Ян Максімюк. Насустрач бацьку. Спроба вытлумачэньня трох першых эпізодаў „Уліса” Джэймса Джойса на Літаратура.org]
 
[[Катэгорыя:Асобы]]
[[Катэгорыя:Вікіпедыя:Істотныя артыкулы]]
 
{{Link FA|en}}
{{Link FA|es}}
{{Link FA|he}}
{{Link FA|lv}}
{{Link GA|fi}}
{{Normdaten
|PND=118558501
}}
 
[[Катэгорыя:Асобы]]
[[Катэгорыя:Вікіпедыя:Істотныя артыкулы]]
 
{{Link FA|en}}
{{Link FA|es}}
{{Link FA|he}}
{{Link FA|lv}}
{{Link GA|fi}}
[[af:James Joyce]]
[[an:James Joyce]]
167 169

правак