Розніца паміж версіямі "Даасізм"

2 байты выдалена ,  8 гадоў таму
др
clean up, replaced: навукоўцаў → вучоных (2), у У → ва У, нэа → неа, Фармаванн → Фарміраванн (2), эформаў → эформ, мэтай → метай, мета using AWB
др (clean up, replaced: навукоўцаў → вучоных (2), у У → ва У, нэа → неа, Фармаванн → Фарміраванн (2), эформаў → эформ, мэтай → метай, мета using AWB)
'''Даасі́зм''' (кіт. 道教, піньінь dàojiào) — кітайскае традыцыйнае вучэнне, якое ўключае элементы [[рэлігія]], [[містыка]], [[гаданні]], [[шаманізм]]а, [[медытацыя|медытацыйнай практыкі]], [[навукі]]. Існуе таксама даоская [[філасофія]].
 
Даасізм варта адрозніваць ад Вучэнні пра Даа (道学) — больш за позняга з’явы, шырока вядомага пад назвай [[нэаканфуцыянстванеаканфуцыянства]].
 
== Гісторыя ==
{{main|Гісторыя даасізму}}
 
=== ФармаваннеФарміраванне даасізму ===
''Даасізм'' у стабільнай рэлігійнай арганізацыі аформіўся толькі ў [[II]] стагоддзі, але шматлікія сведчанні кажуць, што даасізм паўстаў істотна раней, ва ўсякім разе ў [[IV стагоддзе да н.э.|
V]] — [[III стагоддзе да н.э.|III]] стагоддзях да н.э. ужо мелася развітая традыцыя, якая падрыхтавала элементы вучэння, актыўна выкарыстоўваныя ў сярэднія стагоддзі.
Філасофскія складанні, якія адносяцца да даасізму, пачынаюцца з эпохі Царстваў якія Змагаюцца ([[Чжаньго]]) у [[V стагоддзе да н.э.]], практычна адначасова з вучэннем [[Канфуцый|Канфуцыя]]. Традыцыя лічыць заснавальнікам даасізму легендарнага Жоўтага Імператара [[Хуандзі]].
 
Іншым заснавальнікам даасізму лічыцца старажытнакітайскі мудрэц [[Лао-цзы]]. Даоскай традыцыяй яму прыпісваецца аўтарства адной з асноўных кніг даасізму — «[[Даа Дэ Цзін]]» кіт. 道德經. Гэты трактат з'явіўся ядром, вакол якога стала фармаваццафарміравацца вучэнне даасізму.
 
Іншым знакамітым тэкстам ранняга даасізму з'яўляецца [[Чжуан-цзы]], аўтарам якога з'яўляецца [[Чжуан-цзы|Чжуан Чжоу]] (369—286 гг. да н.э.), вядомы пад імем [[Чжуан-цзы]], у гонар якога і названа яго твор.
Містычныя ідэалы ў гэтым трактаце, выражавшиеся, у прыватнасці, у згадваннях аб фантастычным даўгалецці (800, 1200 гадоў) і неўміручасці, якіх могуць дасягнуць праведныя пустэльнікі, приблизившиеся да Даа, згулялі немалаважную ролю ў трансфармацыі філасофскага даасізму ў даасізм рэлігійны. Тут мы бачым асноўнае разыходжанне з большасцю рэлігій: імкненне да неўміручасці замяняе імкненне да добрага замагільнага жыцця.
 
=== ФармаваннеФарміраванне канону ===
 
Да [[V]] стагоддзя н.э. складаецца даоскі канон [[Даа цзан]] (Скарбніца Даа), уключалы ўжо больш 250 даоскіх тэкстаў па ўзоры [[Трыпітака|Будыскага Канону]]. Канчаткова Даа цзан аформіўся ў 1607 годзе, калі да яго была дададзеная апошняя група з 56 складанняў. У сваім сучасным выглядзе Даа цзан уяўляе збор 1488 складанняў.
=== Развіццё даасізму ===
 
Даасізм амаль ніколі не быў афіцыйнай рэлігіяй — хутчэй уяўляў сабой рух народных мас, самотных навукоўцаўвучоных і пустэльнікаў. Але ў нетрах даасізму рэгулярна нараджаліся або ўсплывалі новыя ідэі, якія натхнялі навукоўцаўвучоных, палітыкаў, пісьменнікаў. Сялянскія бунты ў Кітаі і паўстанні са звяржэннем дынастый зараджаліся таксама ў нетрах даасізму.
 
=== Заняпад даасізму ў Цынскую эпоху ===
 
=== Даасізм у цяперашні час ===
На тэрыторыі даоскага храма Чан Чунь (Вечная Вясна) ува Ухане
Даасізм мінуў доўгі шлях эвалюцыі і ў XX стагоддзе ўвайшоў як традыцыйная кітайская рэлігія. Пасля прыходу ў Кітаі да ўлады камуністаў у [[1949]] годзе даасізм падвергнуўся значнаму ганенню. Пасля рэформаўрэформ [[Дэн Сяопін]]а ў [[1978]] годзе становішча стала паляпшацца. За апошнія гады адкрылася вялікая колькасць даоскіх храмаў і кляштараў. У некаторай ступені адраджэнне даасізму абавязанае росту папулярнасці тэхнікі [[Цыгун|цы гун]], якая непасрэдна ўзыходзіць да даоскай [[унутраная алхімія|унутранай алхіміі]]. Даасізм у сучасным выглядзе ўяўляе сабой рэлігію, з пышным вонкавым пластом (абрады, рытуалы, храмы) і хупавым унутраным, эзатэрычным, улучальным у сябе тэхнікі для ўдасканалення цела, розуму і духу.
 
== Гл. таксама ==
 
* [[Лі Бо]]
 
{{Dao-stub}}
 
[[Катэгорыя:Даасізм|*]]
[[Катэгорыя:Кірункі і школы кітайскай філасофіі]]
 
 
{{Dao-stub}}
 
{{Link FA|it}}
{{Link GA|de}}
{{Link GA|en}}
 
[[an:Taoísmo]]
[[ar:طاوية]]
170 849

правак