Розніца паміж версіямі "Царква Святога Олафа (Талін)"

няма тлумачэння праўкі
|Commons = Category:St Olav Tallinn
}}
'''Царква Святога Олафа''', '''царква Олевістэ''' (эст. Oleviste kirik) - лютэранская царква, размешчаная ў [[Талін]]е, на месцы, дзе ў [[XII стагоддзе|XII стагоддзі]] знаходзіўся гандлёвы двор [[Скандынавія|скандынаўскіх]] купцоў. Самыя ранніяНайранейшыя згадкі пра царкву адносяцца да [[1267]] года. У XV стагоддзі царква была моцна перабудавана: былі збудаваны новыя хоры, працяглую частку ператварылі ў базіліку з чатырохграннымі [[слуп]]амі. Скляпенні галоўнага [[неф]]а - зоркападобнымі, а бакавыя - крыжовыя. На заходнім фасадзе вежы маецца высокае акно. У 1513-1523 гг. была прыбудавана капліца Дзевы Марыі.
 
Царква прысвечаная [[Нарвегія|нарвежскаму]] каралю [[Святы Олаф|Олафу II]], пад час валадарання якога завяршыўся пераход краіны на [[хрысціянства]]. Акрамя таго, святы Олаф лічыцца апекуном мараходаў.
 
== Гісторыя ==
Першыя звесткі пра царкву адносяцца да [[1267]] года. Яна была заснаваная як [[Каталіцтва|каталіцкая]] і названая ў гонар нарвежскага караля [[Олаф Харальдсан|Олафа Харальдсана]].
 
У [[XV стагоддзе|XV стагоддзі]] царква была пераробленая на [[Базіліка|базіліку]], узведзеныя новыя хоры, у галоўнай прасторы з'явіліся чатырохгранныя [[слуп]]ы. Скляпенні галоўнага [[неф]]у былі зробленыя [[Зоркавыя скляпенні|зоркападобнымі]], а бакавыя — [[Крыжовыя скляпенні|крыжовымі]].
 
Падчас рэканструкцыі на вежы царквы быў узведзены вельмі высокі [[шпіль]], такім чынам вышыня царквы дасягнула 159 метраў, што на той момант было найвышэйшым збудаваннем у свеце<ref>{{Спасылка|аўтар = Игорь Светлов.|прозвішча = |імя = |аўтарlink = |cуаўтары = |дата публікацыі = |url = http://www.otd.ru/estonia/tallinn.html|загаловак = Таллин|фармат = |выданне = |выдавецтва = Туроператор «Отдыхай!»|дата = 25 кастрычніка 2012|мова = ru|каментар = }}</ref>. Царкоўны шпіль быў бачны за шмат кіламетраў і служыў арыентырам для караблёў<ref>{{Спасылка|аўтар = |прозвішча = |імя = |аўтарlink = |cуаўтары = |дата публікацыі = |url = http://baltkurort.ru/estonia/showplaces/oleviste|загаловак = Церковь Олевисте|фармат = |выданне = |выдавецтва = Туристическая компания «TourPlus»|дата = 25 кастрычніка 2012|мова = ru|каментар = }}</ref>, чым, магчыма, і тлумачылася ідэя падобнага будаўніцтва.
 
У 1513—1523 гадах ля царквы на сродкі мясцовага купца Ганса Паўэлса была збудаваная капліца [[Дзева Марыя|Дзевы Марыі]]. Фундатару капліцы прысвечаны асобны [[кенатаф]] у ёй, аўтарам якога, праўдападобна, з'яўляецца [[Вестфалія|вестфальскі]] разьбяр {{Не перакладзена|Гайнрых Брабендэр||de|Heinrich Brabender}}.
 
[[Выява:Tallinn Oleviste.JPG|thumb|злева|[[Зоркавыя скляпенні]]]]
[[15 верасня]] [[1524]] з пачаткам [[Рэфармацыя|Рэфармацыі]] касцёл Святога Олафа стаў [[Лютэранства|лютэранскім]] храмам. Пад уплывам характэрнага для Рэфармацыі [[іконаборства]] былі знішчаныя абразы і іншае касцёльнае начынне.
 
З-за вышыні шпілю ў царкву восем разоў траплялі ўдары [[Маланка|маланкі]], ад чаго тройчы пачыналіся пажары. Пасля аднаго з іх, які адбыўся ў 1625 годзе, царква страціла статус найвышэйшага будынку свету.
 
Апошні раз царква гарэла 16 ліпеня 1820. Па адбудове ў 1840 годзе яна набыла сучасны выгляд. У 1850 расійскі цар [[Мікалай I]] падараваў царкве вялікі звон. У гэты ж час былі пастаўленыя новыя [[арган]]ы і перавезеныя з іншых будынкаў [[Жырандоля|жырандолі]].
 
Да 1944 года ў царкве Олевістэ знаходзілася нямецкая грамада. [[17 верасня]] [[1950]] перададзены [[Эвангельскія хрысціяне-баптысты|баптысцкай грамадзе]], у ёй праведзены капітальны рамонт.
 
Разам з адбудаваным шпілем у цяперашні час царква мае вышыню 123,7 м, з'яўляючыся [[Спіс найвышэйшых цэркваў свету|трэцяй па вышыні царквой у свеце]]. Паводле пастановы талінскага гарадскага кіраўніцтва, небаскробы ў Таліне не могуць быць пабудаваны вышэйшымі за царкву Святога Олафа.
 
== Спасылкі ==
{{Гісторыка-культурная каштоўнасць Рэспублікі Эстонія|ID=1097}}
{{Commons|Category:St Olaf's Church, Tallinn}}
* [http://www.oleviste.ee/ Афіцыйная бачына]{{ref-et}}
* [http://www.virtualguide.ru/Estonia/Tallinn/arts/oleviste.html Старонка пра царкву Олевістэ] на сайце Віртуальных шпацыраў VirtualGuide.ru
 
{{Славутасці Таліна}}
 
[[Катэгорыя:Храмы Святога Олафа]]
[[Катэгорыя:Храмы Таліна]]