Розніца паміж версіямі "Стамбул"

112 байтаў выдалена ,  7 гадоў таму
др
→‎Назва: стылявыя змены
др (r2.7.1) (робат зьмяніў fr:İstanbul на fr:Istanbul)
др (→‎Назва: стылявыя змены)
 
== Назва ==
Самая старажытная назва горада, якую надалі грэчаскія каланісты — гэта '''Візантый''' (па-грэчаску: Βυζάντιον, па-лацінску: Byzantium). УКароткі кароткі тэрмінчас у [[3 ст.]], горад быў названыназываўся '''Аўгуста Антаніна''', гэтую назву даў імператар Септымія[[Септымій Север,]] у гонар свайго сына.
 
Калі [[Канстанцін I Вялікі|Канстанцін Вялікі]] зрабіў горад усходняй сталіцай [[Рымская імперыя|Рымскай імперыі]], горад пачаў звацца Другім Рымам (лац: Secunda Roma, грэц.: Δευτέρα Ρώμη). У [[5 ст.]] выкарыстоўвалася назва Новы Рым (лац.: Nova Roma, грэч.: Νέα Ρώμη).
 
Замест назвы Новага Рыму неўзабаве сталі часцей выкарыстоўваць назву Канстанцінопаль або Канстанцінопаліс (грэч: Κωνσταντινούπολις, лац.: Constantinopolis), што азначае «горад Канстанціна». УДа дадатактаго да гэтагаж, у Візантыі існавалагорад назва,называлі які «КаралеваЦарыцай гарадоў».
 
У ісламскім мірысвеце, горад быў вядомы па прозвішчы — на арабскай мове як: القسطنطينية, лацінкай: al-Qusṭanṭiniyah, старатурэцкаястаратурэцкай: قسطنطينيه, лацінкай: Kostantiniyye. Пасля заваёвы Канстанцінопаля ў [[1453]], гэта была афіцыйная назва горада ў турэцкай мове, выкарыстоўвалася да паддзенняпадзення [[Асманская імперыя|Асманскай імперыі]] ў [[1923]]. У персідскай і арабскай мовах карысталіся назвамі, як ''Rūmiyet al-kubra'' (буйны горад рымлян) або ''Taht-i Rūm'' (сталіца рымлянаў), і таму падобнаепадобнымі.
 
Назва '''Стамбул''' ўпершыню згадваецца ў [[10 ст.]] ў армянскіх, турэцкіх і арабскіх крыніцах. Назва паходзіць ад грэчаскага тэрмінапаняцця ''εἰς τὴν Πόλιν'' або ''στην Πόλη'', што азначае «у горадзе». Гэтая назва выкарыстоўвалася асманамі да заваёвы гэтага горада, выкарыстоўвалася таксама і падчас асманскага валадарства, хоць афіцыйная назва была قسطنطينيه, (Kostantiniyye). Пасля стварэння Турэцкай Рэспублікі ў 1923, гэтае імя абвешчана адзінай афіцыйнай назвай горада. Як у [[Візантыя|Візантыі]] так і ў Асманскай імперыі гораду некаторы час давалі ганаровыя імёны, такія як:напрыклад Дзверы дабрабыту, Высокая Порта, Сталіца прастолу і інш.
 
Ва ўсходніх і паўднёвых славянскіх мовах, а таксама ў беларускай па-ранейшаму выкарыстоўваецца назва '''Царград''' (стараславянск. мова: Цѣсарьградъ, руск. мова: Царьград, балгарск. мова: Цариград, украінск. мова: Царгород, паўднёваславянск. мовы: Цариград). Спалучэнне славянскіх слоў «цар» і «горад», якаяякое, верагодна паходзіць ад грэчаскага тэрміна ''Βασιλέως Πόλις'', што азначае «горад імператара» (або караляцара).
 
Сярэднявечныя [[вікінгі]], дакладнейіначай [[варагі]], гэты горад называлі нарвежскім імем Miklagarðr (Вялікі Горад). Сёння гэта назва выкарыстоўваецца ў ісландскай мове ў выглядзе ''Mikligarður''.
 
== Гісторыя ==