Розніца паміж версіямі "Мікалай Аляксеевіч Астроўскі"

няма тлумачэння праўкі
(дапаўненне)
=== Хвароба і літаратурная творчасць ===
З [[1927]] года і да канца жыцця Астроўскі быў прыкаваны да ложка невылечнай хваробай. Паводле афіцыйнай версіі, на стане здароўя Астроўскага адбіліся раненне і цяжкія ўмовы працы. Канчатковы дыягназ — «прагрэсуючы анкілазуючы [[поліартрыт]], паступовае акасцяненне суставаў». Сучасныя лекары на падставе захаваных дадзеных аб стане здароўя пісьменніка і плыні яго хваробы вылучаюць гіпотэзу, што Астроўскі быў хворы {{нп3|Анкілазуючы спандзілаартрыт|анкілазуючы спандзілаартрыт|ru|Анкилозирующий спондилоартрит}}, вядомым таксама як хвароба Бехцерава, які мог насіць спадчынны характар​​.
 
Увосень [[1927]] года пачынае пісаць аўтабіяграфічны раман «Аповесць пра "катоўцаў"», але праз паўгода рукапіс быў страчаны пры перасылцы.
 
Пасля няўдалага лячэння ў санаторыі Астроўскі вырашыў пасяліцца ў [[Горад Сочы|Сочы]]. У лісце да знаёмай старой камуністкі ў лістападзе [[1928]] ён апісаў сваю «палітычную арганізацыйную лінію»: «Я з галавой сышоў у класавую барацьбу тут. Вакол нас тут рэшткі белых і буржуазіі. Наша домакіраўніцтва было ў руках ворага - сына папа...» . Нягледзячы на пратэсты большасці жыхароў, Астроўскі праз мясцовых камуністаў дамогся таго, каб «сына папа» прыбралі. «У доме застаўся толькі адзін вораг, буржуйскі недагрызак, мой сусед... Потым пайшла барацьба за наступны дом... Ён пасля "бою" таксама намі заваяваны... Тут барацьба класавая - за выбіванне чужых і ворагаў з асабнякоў...»<ref name=volkov>С. В. Волков [http://pravoslavnyi.ru/knijnaya_polka_redakcii/volkov_chernaya_kniga_imen.htm «Чёрная книга имён, которым не место на карте России»]</ref>.
 
З канца [[1930]] года ён з дапамогай вынайдзенага ім трафарэта пачынае пісаць раман «[[Як гартавалася сталь, раман|Як гартавалася сталь]]». Дасланы ў часопіс «[[Маладая гвардыя]]» рукапіс атрымаў разгромную рэцэнзію: «выведзеныя тыпы нерэальныя». Аднак Астроўскі дамогся другаснага рэцэнзавання рукапісу. Пасля гэтага рукапіс рэдагавалі намеснік галоўнага рэдактара «Маладой гвардыі» Марк Коласаў і адказны рэдактар ​​Ганна Караваева. Астроўскі прызнаваў вялікі ўдзел Караваева ў працы з тэкстам рамана; таксама ён адзначаў ўдзел Аляксандра Серафімавіча, які «аддаваў мне цэлыя дні свайго адпачынку»<ref>[http://stampsportal.ru/topic-philately/literature/1772-ostrovsky-1974-9 "Россия и Мир" Информационный Центр филателистов - Рожденный бурей (Н.А. Островский)]</ref>. У {{нп3|Расійскі дзяржаўны архіў літаратуры і мастацтва|ЦДАЛІ|ru|Российский государственный архив литературы и искусства}} ёсць фотакопіі рукапісу рамана, якія зафіксавалі почыркі 19 чалавек. Афіцыйна лічыцца, што Астроўскі дыктаваў тэкст кнігі «добраахвотным сакратарам». У карысць гэтага пункту гледжання сведчыць тое, што Мікалай Астроўскі ў сваіх лістах падрабязна распавядае аб сваёй працы над раманам, існуюць ўспаміны сучаснікаў - сведкаў працы пісьменніка над кнігай. Тэксталагічны даследаванні пацвярджаюць аўтарства Астроўскага.
 
У красавіку [[1932]] года часопіс «Маладая гвардыя» пачаў публікаваць раман Астроўскага; ў лістападзе таго ж года першая частка выйшла асобнай кнігай, за ёй выйшла і другая частка. Раман адразу ж набыў вялікую папулярнасць у СССР.
 
У [[1935]] годзе Астроўскі быў узнагароджаны [[Ордэн Леніна|ордэнам Леніна]], яму былі падораны дом у Сочы і кватэра ў Маскве на вуліцы Горкага (цяпер яго дом-музей).
 
У [[1936]] годзе Астроўскі быў залічаны в [[Палітычнае ўпраўленне Чырвонай арміі|Палітупраўленне Чырвонай арміі]] са званнем [[Брыгадны камісар|брыгаднага камісара]], чаму нямала радаваўся і па святах апранаў камісарскія мундзір: «Зараз я вярнуўся ў строй і па гэтай, вельмі важнай для грамадзяніна Рэспублікі лініі».<ref name=volkov/>
 
Апошнія некалькі месяцаў ён быў акружаны ўсеагульнай пашанай, прымаючы на хаце чытачоў і пісьменнікаў. Маскоўскі Мёртвы завулак (цяпер Прачысценская), у якім ён жыў у 1930-1932 гадах, быў перайменаваны ў яго гонар.
 
Мікалай Астроўскі ўзяў на сябе абавязацельства напісаць новы раман «[[Народжаныя бурай, раман|Народжаныя бурай]]» (пад той жа назвай, што і згублены ранні раман, але на іншы сюжэт) у трох частках і паспеў напісаць першую частку, але раман быў прызнаны слабейшым ​​за папярэдні, у тым ліку самім Астроўскім. Рукапіс рамана быў ў рэкордныя тэрміны набраны, надрукаваны, і асобнікі кнігі дарылі блізкім на пахаванні пісьменніка. [[Андрэ Жыд]], які наведаў Астроўскага, захоплена адгукаўся пра яго ў сваёй кнізе «Вяртанне з СССР», у цэлым вытрыманай у крытычных танах ў адносінах да [[Саюз Савецкіх Сацыялістычных Рэспублік|СССР]].
 
== Творы ==
* 1927 — «Аповесць пра "катоўцаў"» (раман, рукапіс страчаны пры перасылцы)
* 1930—1934 — «[[Як гартавалася сталь, раман|Як гартавалася сталь]]»
* 1936 — «[[Народжаныя бурай, раман|Народжаныя бурай]]»
 
== Ушанаванне ==
* Імем Мікалая Астроўскага названы вуліцы ў дзясятках населеных пунктаў былога [[Саюз Савецкіх Сацыялістычных Рэспублік|СССР]].
* У [[Горад Сочы|Сочы]] ёсць літаратурна-мемарыяльны музей М. А. Астроўскага<ref>[http://kulturasochi.ru/museums?m=76 Літаратурна-мемарыяльны музей М. Астроўскага]</ref>, у [[Горад Масква|Маскве]] і [[Горад Новарасійск|Наварасійску]]<ref>[http://novomuseum.ru/ekspozitsii/dom-muzey-ostrovskogo.html Дом-музей М. А. Астроўскага]</ref> - дом-музей М. А. Астроўскага, у Шапятоўцы - музей<ref>[http://www.museum-ukraine.org.ua/index.php?go=News&in=view&id=3548 Музей Астроўскага ў Шапятоўцы]</ref>, у Карасцені - парк імя М. А. Астроўскага<ref>[http://www.doroga.ua/poi/Zhitomirskaya/Korostenj/Park_im_Ostrovskogo/767 Парк імя Астроўскага]</ref>.
* У [[Горад Растоў-на-Доне|Растове-на-Доне]] ёсць [[Парк культуры і адпачынку імя Мікалая Астроўскага|парк культуры і адпачынку імя М. Астроўскага]].
* Яго імя носяць гарадскія бібліятэкі ў [[Горад Камсамольск-на-Амуры|Камсамольску-на-Амуры]]<ref>[http://www.kmslib.ru/ Цэнтральная гарадская бібліятэка імя М. Астроўскага]</ref> і ў [[Горад Кастанай|Кастанаі]]<ref>[http://kostanay1879.ru/index.php?option=com_datsogallery&Itemid=31&func=detail&catid=88&id=690 Кастанайская гарадская бібліятэка імя М. Астроўскага]</ref>, а таксама [[Дзіцячая бібліятэка імя М. Астроўскага|Цэнтральная дзіцячая бібліятэка імя М.Астроўскага]] ў [[Горад Мінск|Мінску]].
* У СССР існаваў Усесаюзны літаратурны конкурс імя Мікалая Астроўскага.
* З [[1937]] па [[1998]] год [[Вінніцкі Дзяржаўны Педагагічны Універсітэт]] насіў імя Астроўскага.
* У [[Горад Хмяльніцкі|Хмяльніцкім]] імем Астроўскага названая абласная навуковая бібліятэка<ref>[http://ualibs.org.ua/rus/hmelnycka/1/ Бібліятэка Хмяльніцкай вобласці]</ref>.
* Адзін з цеплаходаў [[Масква (тып рачных судоў)|тыпу «Масква»]] носіць назву «М. Астроўскі», ён прыпісаны да [[Рачны вакзал (Кіеў)|Кіеўскага рачнога порта]].
 
=== Помнікі ===
Мікалаю Астроўскаму ўстаноўлены помнікі ў некалькіх гарадах Украіны, Расіі і свету:
* [[Горад Масква|Масква]]
* [[Горад Саратаў|Саратаў]]
* [[Горад Камсамольск-на-Амуры|Камсамольск-на-Амуры]]
* [[Горад Сочы|Сочы]]
* [[Горад Растоў-на-Доне|Растоў-на-Доне]]
* [[Горад Туапсэ|Туапсэ]]
* [[Горад Добруш|Добруш]]
* [[Горад Кіеў|Кіеў]]
* [[Горад Краматорск|Краматорск]]
* [[Горад Харкаў|Харкаў]]
* {{нп3|Горад Шапятоўка|Шапятоўка|ru|Шепетовка}}
* [[Горад Шостка|Шостка]]
* {{нп3|Горад Ромны|Ромны|ru|Ромны}}
* {{нп3|Горад Экартсбург|Экартсбург|ru|Экартсбург}}
* [[Горад Хмяльніцкі|Хмяльніцкі]]: перад уваходам у Ліцэй № 17
 
== Гл. таксама ==
* [[Як гартавалася сталь, раман|Як гартавалася сталь]] — раман.
* [[Як гартавалася сталь, фільм, 1942|Як гартавалася сталь]] — фільм-экранізацыя рамана, [[Саюз Савецкіх Сацыялістычных Рэспублік|СССР]], [[1942]].
* [[Павел Карчагін, фільм|Павел Карчагін]] — фільм-экранізацыя рамана, [[Саюз Савецкіх Сацыялістычных Рэспублік|СССР]], [[1956]]
* [[Як гартавалася сталь, фільм, 1975|Як гартавалася сталь]] — фільм-экранізацыя рамана, [[Саюз Савецкіх Сацыялістычных Рэспублік|СССР]], [[1975]].
 
== Спасылкі ==
* {{lib.ru|http://www.lib.ru/RUSSLIT/OSTROWSKIJ/}}
* [http://www.ostrovskiy-memory.info/ Сайт памяці Мікалая Аляксеевіча Астроўскага]
* [http://www.peoples.ru/art/literature/prose/roman/ostrovskiy/ Інфармацыя на peoples.ru]
* [http://biographer.ru/biographies/7.html Інфармацыя на biographer.ru]
* [http://ukrlife.org/main/prosvita/m_ostrov.htm Юры Міцык. Ці ваяваў у «грамадзянскую» творца Паўкі Карчагіна?] {{ref-uk}}
* [http://www.umoloda.kiev.ua/number/1008/163/36510/ Багдан Дзем'янчук. Як гартаваўся Астроўскі] {{ref-uk}}
* [http://www.day.kiev.ua/124732/ Пятро Кралюк. «Сталёвы» чалавек з Шапятоўкі] {{ref-uk}}
* [http://www.zn.kiev.ua/nn/show/333/30248/ Святлана Кабачынская. Жыццё, за якое не сорамна…]
* [http://www.tektonika.ru/almanah_liter_09.shtml Інтэрв'ю М.Астроўскага амерыканскаму журналісту]
* [http://www.ostrovskymuseum.at.ua Афіцыйны сайт музея Мікалая Астроўскага ў Шапятоўцы]
* [http://www.pseudology.org/people/Ostrovsky_Nikolay_bio.htm Інфармацыя на pseudology.org]
 
{{зноскі}}
55

правак