Розніца паміж версіямі "Стэфан Баторый"

76 байтаў выдалена ,  6 гадоў таму
прыбрала тое, што без крыніцы, вікіфікацыя
(+ Раздзел "Легенды і паданні")
(прыбрала тое, што без крыніцы, вікіфікацыя)
| Rodovid=280734
}}
'''Стэ́фан БАТО́РЫЙ''' ({{lang-hu|Báthory István}}, {{lang-ro|Ştefan Báthory}}, простамоўнае '''Сцяпан Батура'''{{крыніца?}}; {{ДН|27|9|1533}}, Жыладзішомльё, [[Трансільванія]] (цяпер Шымлеў-Сілва́ніей, [[Румынія]]) — {{ДС|12|12|1586}}), кароль польскі, вялікі князь літоўскі.
 
Нарадзіўся ў г. Жыладзішомльё ў (сучасны у [[Румынія|Румыніі]]). Паходзіў з венгерскага [[Род Баторы|роду Баторыяў]], з лініі Шо́мля (z Somlyó). Трэці, апошні сын [[Іштван Баторы|Іштвана Баторы]] і Каталіны Тэлегдзі. З 15 гадоў на вайсковай службе ў караля [[Чэхія|Чэхіі]] і [[Венгрыя|Венгрыі]] [[Фердынанд I Габсбург|Фердынанда Габсбурга]]. Разам з ім быў у [[Італія|Італіі]], вучыўся ў [[Падуанскі ўніверсітэт|Падуанскім універсітэце]]. Пасля вучобы вярнуўся на радзіму, дзе ўжо разгарнулася барацьба частукі венгерскіх магнатаў на чале з прэтэндэнтам на каралеўскі трон Венгрыі Янам Жыгімонтам Запольяі супраць германскага імператара, які адначасова быў і каралём Венгрыі. С. Баторый падтрымаў Запольяі, удзельнічаў у бітвах, набыў вопыт адміністратара, дыпламата і ваеннага камандзіра. Быў накіраваны на чале пасольства ў Вену на мірныя перагаворы з імператарам [[Максіміліян II Габсбург|Максіміліянам II]], але падчас перамоў па загаду імператара быў арыштаваны і інтэрніраваны ў Венне на працягу двух гадоў.
 
Пасля смерці Яна Жыгімонта Запольяі 25 мая 1571 быў абраны князем [[Трансільванія|Трансільваніі]], нягледзячы на супрацьдзеянне імператарскага двара. Калі кароль польскі і вялікі князь літоўскі [[Генрых III Валуа|Генрых Валуа]] ўцёк у [[Францыя|Францыю]], Стэфан Баторый выставіў сваю кандыдатуру на сталец [[Рэч Паспалітая|Рэчы Паспалітай]] і быў абраны (снежань [[1575]]). Пры абранні на трон ажаніўся з [[Ганна Ягелонка|Ганнай Ягелонкай]]  — дачкой [[Жыгімонт I Стары|Жыгімонта I Старога]]. Каранаваны [[1 мая]] [[1576]], каранаваны на вялікага князя літоўскага ў чэрвені [[1576]].
 
[[Выява:Jan Matejko-Batory pod Pskowem.jpg|thumb|left|300px|Карціна [[Ян Матэйка|Яна Матэйкі]] «Стэфан Баторый пад Псковам», [[1872]].]]
 
== Легенды і паданні ==
Некаторыя легенды, якія распаўсюдзіліся на тэрыторыі Беларусі, сцвярджаюць аб тым, што Стэфан Баторый даваў найменні беларускім паселішчам. У тым ліку, напрыклад, вёскам [[Саланое]] і [[Мільча]], якія знаходзяцца ў Вілейскім раёне Мінскай вобласці<ref name="царква">[http://www.rh.by/by/250/10/7765/ «Вёска Мільча, якую назваў кароль Баторы»] ("«[[Рэгіянальная газета]]"»)</ref>.
 
== Гл. таксама ==
* [[Шаўл Юдзіч Валь]]
 
== У СецівеСпасылкі ==
* [http://svaboda.org/articlesprograms/calender/2004/12/977185D1-5A4A-4F25-BAB3-7569933E13A2.html Каляндар Свабоды]