Розніца паміж версіямі "Другая чачэнская вайна"

clean up, replaced: — 15 красавіка 2009 → — {{ДС|15|4|2009}}, Выбарск → Выбаргск (3) using AWB
(clean up, replaced: — 15 красавіка 2009 → — {{ДС|15|4|2009}}, Выбарск → Выбаргск (3) using AWB)
{{Сцяг|Чачня|ЧРІ}} [[Зелімхан Яндарбіеў]] †<br /> {{Сцяг|Чачня|ЧРІ}} [[Ахмед Закаеў]]<br /> {{Сцяг|Чачня|ЧРІ}} [[Руслан Гелаеў]] †<br />{{Сцяг|Чачня|ЧРІ}} [[Шаміль Басаеў]] †<br />{{Сцяг|Чачня|ЧРІ}} [[Ваха Арсанаў]] †<br />{{Сцяг|Чачня|ЧРІ}} [[Арбі Бараеў]] †<br />{{Сцяг|Чачня|ЧРІ}} [[Абдул-Малік Межыдаў]] (†)<br />{{Сцяг|Чачня|ЧРІ}} [[Сулейман Эльмурзаеў]] †<br />
{{Сцяг|Чачня|ЧРІ}} [[Хункар-Паша Ісрапілаў]] †<br />{{Сцяг|Чачня|ЧРІ}} [[Салман Радуеў]] # †<br />{{Сцяг|Чачня|ЧРІ}} [[Турпал-Алі Атгерыеў]] # †<br /> {{Сцяг|Чачня|ЧРІ}} [[Рапані Халілаў]] †<br />{{Сцяг|Чачня|ЧРІ}} [[Асламбек Абдулхаджыеў]] †<br />{{Сцяг|Чачня|ЧРІ}} [[Руслан Аліхаджыеў]] †<br /> {{Сцяг|Чачня|ЧРІ}} [[Леча Дудаеў]] †<br />{{Сцяг|Чачня|ЧРІ}} [[Асланбек Ісмаілаў]] †<br />{{Сцяг|Чачня|ЧРІ}} [[Ваха Джэнараліеў]] †<br /> {{Сцяг|Чачня|ЧРІ}} [[Ахмед Еўлоеў]]<br />{{Сцяг|Джыхад}} [[Хатаб]] †<br />{{Сцяг|Джыхад}} [[Абу аль-Валід аль-Гамідзі|Абу аль-Валід]] †<br />{{Сцяг|Джыхад}} [[Абу Хафс аль-Урдані]] †
<br />{{Сцяг|Джыхад}} [[Абу Амар Ас-Сейф]] †<br />{{Сцяг|Джыхад}} [[Абу Дзейт]] †<br />{{Сцяг|Джыхад}} [[Абу-Кутэйб]] †<br />
 
|сілы1 = 80 тыс. (1999)
[[1 снежня]] расійскае войска атачыла Аргун і бамбіла каля 30 паселішчаў Ічкерыі, найбольш сяло {{нп3|Алхан-Юрт||ce|Iалхан-Юрт}} (Урус-Мартанаўскі раён) і гарады Аргун, Грозны і Урус-Мартан<ref>{{Спасылка|аўтар=Сяржук Сокалаў-Воюш|загаловак=Навіны 02 снежня 1999|спасылка=http://www.svaboda.mobi/a/24831029.html|выдавецтва=Радыё «Свабода»|год=2 снежня 1999|дата доступу=16 верасня 2014}}</ref>. Затым расійскае войска захапіла [[Урус-Мартан]] і [[Аргун, горада|Аргун]]. [[4 снежня]] расійскае войска захапіла Алхан-Юрт, дзе забіла 17 вяскоўцаў і [[Рабунак|разрабавала]] [[Хата|хаты]]<ref>{{Спасылка|аўтар=Кастусь Бандарук|загаловак=Навіны 23 снежня 1999|спасылка=http://www.svaboda.mobi/a/24831211.html|выдавецтва=Радыё «Свабода»|год=23 снежня 2014|дата доступу=17 верасня 2014}}</ref>. Тады ж расійскія ваенныя аб'явілі, што яны акружылі Грозны, але наступ углыб горада не пачыналі. [[15 снежня]] чачэнскае войска знішчыла на паўднёвым усходзе Грознага з процітанканкавай зброі 7 расійскіх танкаў і 8 [[бронетранспарцёр]]аў разам з 115 салдатамі, якія ўварваліся з прадмесця [[Ханкала]]<ref>{{Спасылка|аўтар=[[Мікола Іваноў]]|загаловак=Навіны 17 снежня 1999|спасылка=http://www.svaboda.mobi/a/24831159.html|выдавецтва=Радыё «Свабода»|год=17 снежня 2014|дата доступу=17 верасня 2014}}</ref>. Таксама пры дапамозе [[гранатамёт]]аў удалося адбіць напад расійскай бранетанкавай калоны на паўднёвым захадзе сталіцы<ref>{{Спасылка|аўтар=Віталь Тарас|загаловак=Навіны 16 снежня 1999|спасылка=http://www.svaboda.mobi/a/24831155.html|выдавецтва=Радыё «Свабода»|год=16 снежня 2014|дата доступу=17 верасня 2014}}</ref>. [[17 снежня]] расійскія [[парашут]]ысты захапілі памежны [[шлях]] у Грузію. [[20 снежня]] расійскае войска забіла 40 з 300 чачэнскіх салдат, якія спрабавалі прабіцца ў аточаны Грозны<ref>{{Спасылка|аўтар=Кастусь Бандарук|загаловак=Навіны 21 снежня 1999|спасылка=http://www.svaboda.mobi/a/24831188.html|выдавецтва=Радыё «Свабода»|год=21 снежня 2014|дата доступу=17 верасня 2014}}</ref>. [[28 снежня]] расійскія {{нп3|Бамбардзіроўшчык|бамбардзіроўшчыкі|en|Bomber}}, {{нп3|Штурмавік|штурмавікі|en|Attack aircraft}} і агнявыя [[верталёт]]ы выканалі 53 вылеты<ref>{{Спасылка|аўтар=[[Вольга Караткевіч]]|загаловак=Навіны 29 снежня 1999|спасылка=http://www.svaboda.mobi/a/24831252.html|выдавецтва=Радыё «Свабода»|год=29 снежня 2014|дата доступу=17 верасня 2014}}</ref>. На пачатак [[2000]] г. ад пачатку вайны загінулі 275 расійскіх салдат.
 
[[9 студзеня]] {{нп3|Узброеныя сілы Чачэнскай Рэспублікі Ічкерыя|чачэнскае войска|en|Воружённые формирования Чеченской Республики Ичкерия}} атачыла расійскі штаб у Аргуне. Расійская авіяцыя ажыццявіла 80 бамбардзіровак у гарах. У выніку нападу расійскіх 160-га палка і {{нп3|138-ая мотастралковая брыгада|138-ай матарызаванай пяхотнай брыгады|en|138th Guards Motor Rifle Brigade}} (пас. {{нп3|Каменка, ВыбарскіВыбаргскі раён|Каменка|en|Kamenka, Vyborgsky District, Leningrad Oblast}}, [[ВыбарскіВыбаргскі раён, Ленінградская вобласць|ВыбарскіВыбаргскі раён]], [[Ленінградская вобласць]]) на сяло {{нп3|Дуба-Юрт||ce|Дубин-Эвла}} ({{нп3|Шалінскі раён||en|Shalinsky District, Chechen Republic}}) страты расійскага войска дасягнулі 465 чалавек забітымі<ref>{{Спасылка|аўтар=Віталь Тарас|загаловак=Навіны 10 студзеня 2000|спасылка=http://www.svaboda.mobi/a/24831366.html|выдавецтва=Радыё «Свабода»|год=10 студзеня 2000|дата доступу=18 верасня 2014}}</ref>. [[10 студзеня]] чачэнскае войска атачыла [[Шалі]], уступіла ў Гудэрмес і працягвала баі за [[Ачхой-Мартан]], Грозны і Урус-Мартан<ref>{{Спасылка|аўтар=Кастусь Бандарук|загаловак=Навіны 11 студзеня 2000|спасылка=http://www.svaboda.mobi/a/24831384.html|выдавецтва=Радыё «Свабода»|год=11 студзеня 2000|дата доступу=18 верасня 2014}}</ref>, забіўшы за дзень 28 расійскіх салдат. [[12 студзеня]] кіраўнік расійскага войска на [[Паўночны Каўказ|Паўночным Каўказе]] [[генерал]] {{нп3|Віктар Казанцаў||en|Viktor Kazantsev}} (нар. [[1946]]; г.п. [[Коханава]], [[Талачынскі раён]], [[Віцебская вобласць]]) абвясціў аб накіраванні ўсіх чачэнскіх мужчын ва ўзросце ад 10 да 60 гадоў у [[Канцэнтрацыйны лагер|канцэнтрацыйныя лагеры]]<ref>{{Спасылка|аўтар=Мікола Іваноў|загаловак=Навіны 12 студзеня 2000|спасылка=http://www.svaboda.mobi/a/24831394.html|выдавецтва=Радыё «Свабода»|год=12 студзеня 2000|дата доступу=18 верасня 2014}}</ref>. На [[16 студзеня]] расійскае войска страціла 741 жаўнера забітымі<ref>{{Спасылка|аўтар=Сяржук Сокалаў-Воюш|загаловак=Навіны 18 студзеня 2000|спасылка=http://www.svaboda.mobi/a/24831441.html|выдавецтва=Радыё «Свабода»|год=18 студзеня 2000|дата доступу=18 верасня 2014}}</ref>. [[24 студзеня]] выкрылася [[згвалтаванне]] расійскімі салдатамі чачэнскіх жанчын у Алхан-Юрце, Грозным і Шалі. Ад пачатку вайны загінулі звыш 10 тыс. жыхароў і 900 расійскіх салдат, у тым ліку 529 ад пачатку месяца. [[25 студзеня]] лік забітых расійскіх ваенных дасягнуў 1055, чачэнскіх — 400<ref>{{Спасылка|аўтар=Сяржук Сокалаў-Воюш|загаловак=Навіны 26 студзеня 2000|спасылка=http://www.svaboda.mobi/a/24831507.html|выдавецтва=Радыё «Свабода»|год=26 студзеня 2000|дата доступу=18 верасня 2014}}</ref>.
 
=== Штурм Грознага ===
167 011

правак