Розніца паміж версіямі "Мацей Стрыйкоўскі"

 
У [[1578]] г. у [[Кракаў|Кракаве]] выйшла праца [[Аляксандр Гваньіні|Аляксандра Гваньіні]] «Хроніка Еўрапейскай Сарматыі». Мацей Стрыйкоўскі абвінаваціў Гваньіні — свайго колішніга камандзіра — у плагіяце. Сучасныя спецыялісты не падтрымліваюць гэтае абвінавачванне. Сапраўды, Гваньіні шмат запазычыў у Стрыйкоўскага, у яго творы сустракаецца вялікая колькасць цытат. Аднак у тыя часы цытаванне папярэднікаў было нормай, а «Хроніка...» ўтрымлівала таксама ўласныя напрацоўкі Гваньіні.
[[Файл:Chronicle Stryjkowski.jpg|thumb|Тытульны аркуш «[[Хроніка польская, літоўская, жамойцкая і ўсяе Русі|Хронікі польскай, літоўскай, жамойцкай і ўсяе Русі]]». [[Каралявец]]. [[1582]] ]]
 
Працай жыцця Мацея Стрыйкоўскага стала «[[Хроніка польская, літоўская, жамойцкая і ўсёй Русі]]», выдадзеная ў [[1582]] г. Аўтар абапіраўся як на вядомыя, так і страчаныя зараз летапісы, выкарыстоўваў дакументы з архіваў сваіх апекуноў — магнатаў [[Род Хадкевічаў|Хадкевічаў]], [[Род Алелькавічаў|Алелькавічаў]]. Стрыйкоўскі імкнуўся аб’яднаць два гістарычныя міфы шляхты Рэчы Паспалітай: польскі «сармацкі» (аб паходжанні шляхты ад сарматаў) і літоўскі «рымскі» (аб прыбыццё жамойцкай шляхты з Рыма). Сумяшчэнне адбылося наступным чынам: на думку аўтара, група шляхты, якая прыбыла з Рыма, сустрэлася з мясцовым сармацкім насельніцтвам і была ім асімілявана.