Розніца паміж версіямі "Манах"

4 байты дададзена ,  3 гады таму
арфаграфія, афармленне
др (Bot: Migrating 57 interwiki links, now provided by Wikidata on d:q733786 (translate me))
(арфаграфія, афармленне)
[[File:StAnthony.jpg|thumb|250px|[[Святой Антоні Вялікі]] - заснавальнік хрысціянскага манаства]]
'''МанахМана́х''', '''манаствамана́ства''' ({{lang-el|μοναχός}} - адзіночка, самотны) - звычайна член рэлігійнай абшчыны (таксама манашка), які ў адпаведнасці з абяцаннем ([[клятва]]й) вядзе [[аскет]]ычнае жыццё або ў рамках манаскай супольнасці, альбо ў адзіноце, пустэльніцтве. Манахі пражываюць у [[манастыр]]ах, пустынях, лаўрах. Манах ад нашэння чорнага адзення названы '''чарнец''', чарніца (манашка), чернцы (манахі). [[Святар]]ы ў манастве - чорныя святарства. У адрозненне ад жанатых святароў - белае святарства. Манах і [[святар]] - два розныя паняцці. Сінонімам слова "манах" выступае таксама [[Царкоўнаславянская мова|стараславянскае]] слова мужчынскага роду '''инокъ''' ("инока", "инокиня" жаночага роду); ад іншых выдатны чалавек "иной" (адзін адзіны, адасоблены, пустэльнік); "инокий" (інакш павінен весці сваё жыццё адрозніваючыся ад іншага, свецкіх паводзін).
 
Інстытут манаства характэрны для каталіцкага і праваслаўнага [[хрысціянства]], [[індуізм]]у і [[будызм]]у. Часам да манахаў прылічаюць і дэрвішаў [[Іслам]]ау - але гэта спрэчна, паколькі падабенства чыста знешняе: дэрвішы маглі жаніцца, мелі ўласныя дамы і жылі сваім уласным жыццём. З'явіліся манахі ў сярэдзіне I тыс. да н.э. у будызме. Ад III ст. н.э. манаства з'явілася і ў [[Хрысціянства|хрысціянстве]] з [[Сірыя|Сірыі]] і Егіпта, як форма ўвасаблення аскетычнага ідэала, якое з'яўляецца адлюстраваннем дуалістычнага светаразумення, у супрацьпастаўленні духа і цела (дабра і зла). Манахаў няма толькі ў [[Пратэстанцтва|пратэстантызме]].
 
Традыцыя лічыць заснавальнікамі хрысціянскага манаства [[Егіпет|егіпецкіх]] падзвіжнікаў святых Антонія Вялікага і Пахомія. На [[Русь|Русі]] заснавальнікамі манаства лічаць вялебных Антонія і [[Феадосій Пячэрскі|Феадосія]] Пячэрскіх, якія стварылі ў X-[[XI]] ст. [[Кіева-Пячэрская лаўра|Кіева-Пячэрскі манастыр]]. Манах (манах) прымае абяцанні ўбоства (адмова ад прыватнай уласнасці), чысціні (бясшлюбнасці), паслушэнства (абсалютнага падпарадкавання Статуту і манастырскай ўлады). Манахі аднаго манастыра называюцца браціяй. І маюць тры ступені: рясафор, малосхімнік, вялікасхімнік. Адзенне праваслаўных манахаў чорнае - сімвал адмовы ад свецкага і смутку. Прыняцце манаства адбываецца ва ўрачыстым абрадзе (Чыне) пастрыжэння. З манаства фармуецца вышэйшае кіраўніцтва Царквы - [[епіскап]]ат.