Розніца паміж версіямі "Сталовая"

13 байтаў выдалена ,  2 гады таму
няма тлумачэння праўкі
[[Файл:BusimCafe.jpg|міні|250x250пкс|Сталовая базы адпачынку «Бузим» пад [[Краснаярск|Краснаярскам]]ам]]
 
[[Файл:BusimCafe.jpg|міні|250x250пкс|Сталовая базы адпачынку «Бузим» пад [[Краснаярск|Краснаярскам]]]]
[[Файл:Замок_Эренштайн_столов.jpg|міні|293x293пкс|Замак Эрэнштайн, сталовая.]]
[[Файл:Ycyk-Ata_stolovay.jpg|міні|250x250пкс|Сталовая]]
'''Сталовая'''  — разнавіднасць прадпрыемства грамадскага харчавання, «прадпрыемства харчавання, агульнадаступнае або якіяякое абслугоўваюцьабслугоўвае пэўны кантынгент прадпрыемства харчавання, якое вырабляе і якое рэалізуе кулінарную прадукцыю.»<ref name="МГСН">[[МГСН]] 4.14-98  — Прадпрыемства грамадскага харчавання</ref> для атрымання паўнавартаснага харчавання ([[Абед|абеду]]) з 3 [[Страва|страў]].
 
== Як прадпрыемства грамадскага харчавання ==
Сталовыя як месца [[Грамадскае харчаванне|грамадскага харчавання]] могуць прадстаўляць сабой як самастойныя прадпрыемствы, для якіх грамадскае харчаванне з'яўляеццаз’яўляецца па статуту асноўным напрамкам дзейнасці, так і падраздзяленні, якія ствараюцца ўнутры арганізацыйнай структуры таго ці іншага ўстановы або прадпрыемства (школа, завод, фабрыка, НДІ і т. д.). Стравы ў сталовай выбіраюцца з існуючага на сёння асартыменту з некалькіх прапанаваных варыянтаў першых, другіх і трэціх страў (таксама звычайна маюцца дадатковыя стравы/вырабы  — салаты, булачкі і г пінш.). Звычайнай формай абслугоўвання ў сталовых з'яўляеццаз’яўляецца [[самаабслугоўванне]] альбо кейтэрынг.
 
Пры ўсіх варыянтах будовы сталовай абавязковая санітарна-эпідэміялагічная і іншая спецыяльная сертыфікацыя як памяшкання, так і работнікаў, якія складаюць штат сталовай.
 
СталоўкіСталовыя на прадпрыемствах і ў арганізацыях, акрамя арганізацыі грамадскага харчавання работнікаў, могуць выкарыстоўвацца таксама для правядзення ўрачыстых мерапрыемстваў, банкетаў і інш, прымаючы на сябе збольшага функцыі рэстарана.
 
На ранніх стадыях развіцця прыватнага прадпрымальніцтва, пры неразвітасці сістэмы дзяржаўнага кантролю за прававымі аспектамі прадпрымальніцкай дзейнасці і рэкламы некаторыя кафэ маглі мець шыльды «сталовых», фактычна не з'яўляючысяз’яўляючыся такімі ў кантэксце фактычнага складу іх дзейнасці.
 
Сталовая як выгляд прадпрыемстваў грамадскага харчавання, размешчаных у месцах агульнага карыстання, а таксама на прадпрыемствах, у арганізацыях і навучальных установах, характарызуецца:
* адзіным [[меню]] на дзень (набор [[Страва|страў]] мяняецца з дня ў дзень);
* падрыхтоўкай страў у спецыяльна абсталяваным памяшканні кухні (гл. ДАСТ);
* масавым абслугоўваннем, ускоряемымпаскораным за кошт жывой чаргі на атрыманне страў заказчыкамі, якія самі пераносяць іх на падносе;
* перадаплатай спажываных страў праз [[Каса|касу]].
 
Разам з тым, сталовыя ў санаторыях і дамах адпачынку часта набліжаюцца па арганізацыі абслугоўвання, а таксама класу пасадачных месцаў да рэстаранахрэстаранаў. Там дастаўка ежы і ўборкапрыбіранне посуду можа ўскладацца на [[Афіцыянт|афіцыянтаў]]. Часам яны ажыццяўляюць таксама і прыём заказу ў адпаведнасці з прызначанай дыетай (гл. бальнічны стол, дыета), аднак узаемаразлікі наяўнымі з гэтых сталовых выключаны ў сілу таго, што харчаванне ўваходзіць у аплату пуцёўкі.
 
Звычайна час працы сталовых абмежавана і вызначаецца графікам работы (і часам прыёму ежы) прадпрыемстваў і ўстаноў, на тэрыторыі якіх яны размешчаны. Па-за гадзінчасам абедзеннага перапынку гэтых прадпрыемстваў/устаноў іх сталовыя абслугоўваюць і грамадзян з боку.
 
Цяпер шматлікія кафэ (якія з'явілісяз’явіліся ў постсавецкіх краінах у багаццівялікай колькасці) часцяком бяруць на сябе функцыі сталовых (гл. «комплексны абед» і тпінш.)
 
Паводле асартыментаасартыменту страў, якія рэалізуюцца, сталовыя падраздзяляюцца на:
 
* агульнага тыпу;
* дыетычную<ref>Дыетычная сталовая спецыялізуецца на падрыхтоўцы і рэалізацыі дыетычных страў</ref>;
 
Паводле [[Кантынгент|кантынгенту]], які абслугоўваецца, падраздзяляюцца на<span> </span>:
 
* [[Школа|Школьныя]]
* [[Вышэйшая навучальная ўстанова|Студэнцкія]]
* [[Армія|Вайсковыя]] (у вайсковыхваенных часткахчасцях)
* [[Прамысловасць|Прамысловыя]] (пры прадпрыемствах і ўстановах)
* Грамадскія
 
== Цікавыя факты ==
У якасці [[Посуд|посуду]] ў сталовых раней шырока ўжываліся уніфікаваныяўніфікаваныя талеркі з матэрыялу, які не б’ецца (алюміній, бляха), прыдатныя для аўтаматызаванай мыйкі. У многіх сталовых [[Саюз Савецкіх Сацыялістычных Рэспублік|СССР]] адсутнічалі [[Сталовыя прылады|сталовыя]] [[Нож|нажы]]. [[Студэнцтва|Студэнцкія]] сталовыя сфармавалі асаблівы пласт [[Студэнцкі гумар|студэнцкага гумару]]:
{{Пачатак цытаты}}
В меню столовой два [[суп]]а: с косточкой (3 [[Копейкакапейка|коп]].) и без косточки (1 коп.). Студент просит суп с косточкой, ему наливают в плошку чуть теплую воду.<br /></p>
— А где же косточка?!<br />
— Сейчас освободится.<br />