Розніца паміж версіямі "Пётр Іванавіч Панін"

няма тлумачэння праўкі
(афармленне)
 
}}
{{цёзкі2|Панін}}
'''Пётр Іванавіч Панін''' ({{ДН|||1721}}, с. Вязаўна, {{МН|[[Мяшчоўскі павет|у Мяшчоўскім павеце}}]], [[Калужская губерня]] — {{ДС|||1789}}) — рускі ваенны дзеяч, граф.
 
== Біяграфія ==
Пачаў ваенную службу ў [[1736]] годзе салдатам у лейб-гвардыі [[Ізмайлаўскі полк|Ізмайлаўскім палку]], у тым жа годзе быў выраблены ў афіцэры і адпраўлены ў армію, [[Руска-турэцкая вайна, 1735-1739|якая дзейнічала супраць крымскіх татараў]]. З ёй ён удзельнічаў ва ўзяцці [[Перакоп (горад))|Перакопа]]а і [[Бахчысарай|Бахчысарая]]; затым служыў пад кіраўніцтвам фельдмаршала [[Пётр Пятровіч Ласі|Ласі]], [[Руска-швецкая вайна, 1741-1743|які дзейнічаў супраць шведаў]], і да пачатку [[Сямігадовая вайна|Сямігадовай вайны]] быў ужо [[генерал-маёр]]ам.
 
Асабліва адзначыўся ў [[Бітва пры Грос-Егерсдорфе|баях пры Грос-Егерсдорфе]] і [[Царндорф]]е, а ў [[1759]] годзе быў галоўнай прычынай [[Кунерсдорфская бітва, 1759|перамогі пры Кунерсдорфе]], за што ўзнагароджаны чынам [[генерал-паручык]]а. У [[1760]] годзе ўдзельнічаў, разам з [[Захар Грыгор'евіч Чэрнышаў|Чэрнышавым]], [[Готлаб Курт Генрых Татлебен|Татлебенам]] і [[Франц Морыц Ласі|Ласі]], у заняцці [[Берлін]]а (дзе адзначыўся, разграміўшы, сумесна з казакамі Краснашчокава і Тураверава, ар'егард корпуса фон Гюльзена), кіраваў Усходняй Прусіяй, у званні [[кенігсберг]]скага [[генерал-губернатар]]а, і ўзначальваў рускія сухапутныя і марскія сілы ў Памераніі і Галштыніі.
 
Пасля ўступлення на прастол [[Кацярына II, імператрыца расійская|Кацярыны II]] ([[1762]]) П. І. Панін узведзены ў [[генерал-аншэф]]ы і прызначаны сенатарам і членам савета; у [[1767]] годзе ўзведзены ў графскую годнасць. У [[1769]] годзе яму даручана было начальства над 2-й арміяй, [[Руска-турэцкая вайна, 1768-1774|якая дзейнічала супраць туркаў]]. Разбіўшы непрыяцеля каля Бендэраў, ён размясціў сваю армію на зімовых кватэрах паміж Бугам і Азоўскім морам, чым перашкодзіў крымскім татарам ажыццяўляць набегі на паўднёвыя межы Расіі. У [[1770]] годзе ім [[Узяцце Бендэраў|былі заваяваны Бендэры]]. Падчас аблогі гэтай крэпасці ён паспеў перамовамі схіліць татараў буджакскіх, белгарадскіх і едзісанскісх прызнаць над сабою ўладу Расіі; затым садзейнічаў паскарэнню здачы крэпасці [[Белгарад-Днястроўская крэпасць|Акерман]].
 
За подзвігі гэтыя Панін быў узнагароджаны [[Ордэн Святога Георгія|ордэнам Св. Георгія 1 ступені]], але разам з тым вестка аб перамозе было прынята імператрыцай даволі суха, бо яна была незадаволеная вялікімі стратамі і разбурэннем Бендэраў. Пачуваючыся пакрыўджаным, а таксама з прычыны ўзмацнелай хваробы, граф Панін у тым жа годзе сыйшоў у адстаўку. Пасяліўшыся ў Маскве, Панін пачаў рэзка выяўляць сваё незадавальненне, што дайшло да імператрыцы, якая, лічачы яго «першым ворагам», «сабе персанальным абражальнікам» і «дзёрзкім пустасловам», загадала заснаваць за ім нагляд.
 
[[Сялянская вайна, 1773-1775|Мяцеж Пугачова]] зноў выклікаў Паніна на ваенную ніву: дзякуючы старанням [[Рыгор Аляксандравіч Пацёмкін|Пацёмкіна]]а і [[Мікіта Іванавіч Панін|Мікіты Іванавіча Паніна]], імператрыца пасля смерці [[БібікавАляксандр Ільіч Бібікаў|Бібікава]]а, у [[1774]] годзе даручыла Паніну начальства над усімі войскамі супраць Пугачова і над губерніямі Казанскай, Арэнбургскай і Ніжагародскай. Неўзабаве пасля прызначэння армія Пугачова была разбітая, а сам ён узяты ў палон. Паіин звярнуў асаблівую ўвагу на аднаўленне спустошаных губерніяў, на паслабленне ўзнікшага голаду і наогул на беспарадкі ў кіраванні — няздольнасць і бяздзейнасць адміністрацыі, ліхаімства і інш. У [[1775]] годзе Панін атрымаў звальненне.
 
П. І. Панін выстаўляецца сучаснікамі, як чалавек пыхлівы і ўладалюбівы. Ён першы ўвёў у рускую армію егераў, пад назвай стралкоў, і лёгкую конную артылерыю; ён жа напісаў «палкоўнікаву інструкцыю», а пры аблозе Бендэраў упершыню з поспехам ужыў узмоцнены горн.
== Спасылкі ==
{{Commons|Category:}}
 
{{Паўстанне Пугачова}}
{{Бібліяінфармацыя}}
 
{{DEFAULTSORT:Панін Пётр Іванавіч}}
[[Катэгорыя:Нарадзіліся ў Калужскай вобласці]]
[[Катэгорыя:Генералы Расійскай імперыі]]
[[Катэгорыя:Паўстанне Пугачова]]
[[Катэгорыя:Генерал-аншэфы]]
[[Катэгорыя:Сенатары Расійскай імперыі]]
[[Катэгорыя:Удзельнікі Сямігадовай вайны]]
[[Катэгорыя:родРод Паніных|Пётр Іванавіч]]
[[Катэгорыя:Удзельнікі Рускаруска-шведскай вайны 1741—1743]]
[[Катэгорыя:Удзельнікі руска-турэцкай вайны 1735—1739]]
 
[[Катэгорыя:Удзельнікі руска-турэцкай вайны 1768—1774]]
{{DEFAULTSORT:Панін Пётр Іванавіч}}
[[Катэгорыя:Генералы Расійскай імперыі]]