Розніца паміж версіямі "Камень Міцкевіча"

3 346 байтаў дададзена ,  7 месяцаў таму
|author= [[Алег Леанідавіч Грушэцкі|Грушэцкі А.Л.]]|date= 10 мая 2020 | publisher= [[Новы Час (газета)|Новы Час]]|accessdate=20 мая 2020|archiveurl=http://web.archive.org/save/https://novychas.by/poviaz/raj-adama-mickevicza-pad-njasvizam |archivedate= 20 мая 2020}}</ref><ref name="svaboda">{{cite web |url= https://www.svaboda.org/a/30593652.html|title= Пад Нясьвіжам знайшлі камень з цытатай Адама Міцкевіча |author= |date=5 мая 2020 | publisher=[[Беларуская служба Радыё «Свабода»|Радыё «Свабода»]] |accessdate=30 мая 2020 |archiveurl=https://web.archive.org/save/https://www.svaboda.org/a/30593652.html |archivedate= 30 мая 2020}}</ref>.
 
== Гісторыя стварэння ==
У першай палове XIX ст. Адам Міцкевіч наведаў маёнтак Студзёнкі. Ён быў у захапленні ад сядзібнага парка і пакінуў у гасцявой кнізе гаспадыні маёнтку свой запіс<ref name="Gil">{{кніга|аўтар = Honorat Czesław Gil|частка =Rodzieństwo |загаловак = Wychwalajcie mężów sławnych. Wspomnienie o świętym Rafale Kalinowskim|арыгінал = |спасылка =https://issuu.com/wkb-krakow/docs/gil_wklad |адказны = |выданне = |месца =Kraków |выдавецтва = Wydawnictwo Karmelitów Bosych |год = 2014 |старонкі =22 |старонак =248 |isbn = 978-83-7604-012-7|тыраж = |ref = }}</ref>. Найверагодней гэта магло адбыцца ў 1820-м годзе<ref name="Гр" /><ref>{{cite web| author =Кіркевіч А.| date =18 мая 2020| url = https://belsat.eu/news/zgubleny-raj-mitskevicha-u-nevyalichkaj-vyostsy-na-belarusi/| title =«Згублены рай» Міцкевіча ў невялічкай вёсцы на Беларусі |publisher =[[Белсат]]| accessdate = 2020-05-18}}</ref>, калі Міцкевіч (разам з сябрам [[Тамаш Зан (паэт)|Тамашам Занам]]) прыязджаў у тыя мясціны ў маёнтак [[Карчова|Тугановічы]] да сваёй каханай [[Марыля Верашчака|Марылі Верашчакі]], з каторай па ваколіцах яны часта рабілі конныя шпацыры<ref>''Tomasz Krzywicki''. Adam poznaje Marylę // [https://books.google.by/books?id=3Eedyf3LEE4C&pg=PA164&lpg=PA164&dq=Adam+Mickiewicz+przyjecha%C5%82+do+Iszko%C5%82dzi+w+roku+1820.&source=bl&ots=md5ZjmSOXi&sig=ACfU3U0LPRVurOfjeglhhHFyOfparyHMLQ&hl=ru&sa=X&ved=2ahUKEwj8jMiT26TpAhXC16QKHevsCe4Q6AEwAHoECAoQAQ#v=onepage&q=Adam%20Mickiewicz%20przyjecha%C5%82%20do%20Iszko%C5%82dzi%20w%20roku%201820.&f=false Szlakiem Adama Mickiewicza po Nowogródczyźnie, Wilnie i Kownie]. — Rewasz. — Pruszków, 2006. — S.164—165</ref>. З гэтага вынікае, што запіс быў зроблены ў гасцявой кнізе Марыі Развадоўскай (1783—1845; народжаная Вангродская)<ref name="Гр" />.
 
Пазней надпіс, зроблены ў гасцявой кнізе, быў выбіты на камяні. Пры гэтым майстар, каторы зрабіў надпіс на камені, паспрабаваў захаваць почырк паэта<ref name="svaboda" />. Камень гаспадары паставілі ў парку як памяць пра паэта, які ўпадабаў іх сядзібу<ref name="belsat">{{cite web |url= https://belsat.eu/news/zgubleny-raj-mitskevicha-u-nevyalichkaj-vyostsy-na-belarusi/|title= «Згублены рай» Міцкевіча ў невялічкай вёсцы на Беларусі |author=Кіркевіч А. |date= 18 мая 2020 | publisher= [[Белсат]]|accessdate=30 мая 2020 |archiveurl=http://web.archive.org/save/https://belsat.eu/news/zgubleny-raj-mitskevicha-u-nevyalichkaj-vyostsy-na-belarusi/ |archivedate= 2020-05-30}}</ref>.
Пазней надпіс, зроблены ў гасцявой кнізе, быў выбіты на камяні. Польскі гісторык касцёла, доктар гуманітарных навук {{нп3|Ганарат Гіль|Ганарат Чэслаў Гіль|pl|Honorat Gil}} піша, што Міцкевіч наведваў Студзёнкі ў часы дзяцінства Марыі Грушэцкай (1834—1900)<ref>{{артыкул|аўтар=O. Honorat Czesław |загаловак=Święty Rafał Kalinowski – patriota |спасылка=http://wadoviana.eu/wp-content/uploads/2016/12/%C5%9Awi%C4%99ty-Rafa%C5%82-Kalinowski-patriota-H.Cz_.Gil_.pdf |мова=pl |выданне=Wadoviana. Przeglad historyczno-kulturalny |тып= часопіс|год=1998 |нумар=2 |старонкі=66 |issn=1505-0181}}</ref>. Але храналагічна гэта не пасуе. Магчыма, доктар Гіль тут дапусціў памылку — у той час быў выбіты надпіс на камяні. Бо ў той час Міцкевіч жыў у Парыжы, дзе ў 1834 завяршыў напісанне паэму «[[Пан Тадэвуш]]», у каторую ў тым ліку ўвайшло і апісанне парку і [[Сажалка|сажалак]] у Студзёнках<ref name="Гр" /><ref name="Gil" />. Камень гэты пэўны час стаяў ў парку, за фруктовым садам, на шляху да мясцовых могілак<ref name="Gil" />.
 
Пазней надпіс, зроблены ў гасцявой кнізе, быў выбіты на камяні. Польскі гісторык касцёла, доктар гуманітарных навук {{нп3|Ганарат Гіль|Ганарат Чэслаў Гіль|pl|Honorat Gil}} піша, што Міцкевіч наведваў Студзёнкі ў часы дзяцінства Марыі Грушэцкай (1834—1900)<ref>{{артыкул|аўтар=O. Honorat Czesław |загаловак=Święty Rafał Kalinowski – patriota |спасылка=http://wadoviana.eu/wp-content/uploads/2016/12/%C5%9Awi%C4%99ty-Rafa%C5%82-Kalinowski-patriota-H.Cz_.Gil_.pdf |мова=pl |выданне=Wadoviana. Przeglad historyczno-kulturalny |тып= часопіс|год=1998 |нумар=2 |старонкі=66 |issn=1505-0181}}</ref>. Але храналагічна гэта не пасуе. Магчыма, доктар Гіль тут дапусціў памылку — у той час быў выбіты надпіс на камяні. Бо ў той час Міцкевіч жыў у Парыжы, дзе ў 1834 завяршыў напісанне паэму «[[Пан Тадэвуш]]», у каторую ў тым ліку ўвайшло і апісанне парку і [[Сажалка|сажалак]] у Студзёнках<ref name="Гр" /><ref name="Gil" />. Камень гэты пэўны час стаяў ў парку, за фруктовым садам, на шляху маёнтку да мясцовых могілак<ref name="Gil" /><ref name="belsat" />.
 
== Адшуканне каменя ==
1 мая 2020 года мясцовы краязнаўца Аляксанд Абрамовіч паведаміў, што яму атрымалася знайсці той камень з выбітым надпісам, як і ў альбоме гаспадыні маёнтка Студзёнкі<ref name="svaboda" />. Валун быў умураваны ў кладку склепа каля закінутай вясковай хаты. Надпіс гучаў так: «''Ewa raj utraciła, Tyś go wskrzesiła. Mickiewicz''». Краязнаўза мяркуе, што камень мог апынуцца у кладцы ў савецкія часы. Па ягоных словах, пасля прыходу бальшавікоў уся спадчына колішніх гаспадароў была знішчаная, сядзіба разрабаваная і разабраная. Нават мясцовыя каталіцкія могілкі былі расцягнутыя на камяні, якія пасля выкарыстоўвалі ў гаспадарцы<ref name="belsat" />.
 
У беларускіх і польскіх СМІ валун адразу атрымаў назву «Камень Міцкевіча»<ref>{{cite web |url= http://www.zviazda.by/be/news/20200518/1589812920-pad-nyasvizham-znoydzeny-kamen-adama-mickevicha|title= Пад Нясвiжам знойдзены камень Адама Мiцкевiча? |author=Целяшук В. |date= 30 мая 2020 | publisher= [[Звязда (газета)|Звязда]]|accessdate=19 мая 2020 |archiveurl= http://web.archive.org/save/http://www.zviazda.by/be/news/20200518/1589812920-pad-nyasvizham-znoydzeny-kamen-adama-mickevicha|archivedate= 30 мая 2020}}</ref><ref>{{cite web |url= https://news.tut.by/culture/683200.html|title= Под Несвижем найден легендарный камень Адама Мицкевича |author= |date= 5 мая 2020 | publisher= [[TUT.BY]]|accessdate=30 мая 2020|lang= ru|archiveurl= http://web.archive.org/save/https://news.tut.by/culture/683200.html|archivedate= 30 мая 2020}}</ref><ref>{{cite web| author =| date =5 мая 2020| url = https://wideo.wp.pl/kamien-mickiewicza-niesamowite-odkrycie-na-bialorusi-6507292444198529v| title = "Kamień Mickiewicza". Niesamowite odkrycie na Białorusi|publisher =Wirtualna Polska| accessdate = 2020-05-29| lang =PL}}</ref>.
 
{{зноскі}}