Розніца паміж версіямі "Надзея Віктараўна Саўчанка"

няма тлумачэння праўкі
др (→‎top: вікіфікацыя, перанесена: nn.by → nashaniva.by (2) з дапамогай AWB)
| Сайт =
}}
'''Надзе́я Ві́ктараўна Са́ўчанка''' ({{lang-uk|Надія Вікторівна Савченко}}; нар. [[11 мая]] [[1981]], [[Кіеў]]) — украінскі вайсковец, штурман-аператар верталёту Мі-24 16-й асобнай брыгады армейскай авіяцыі Сухапутных войскаў Узброеных Сіл Украіны, капітанпалітык. [[Герой Украіны]]<ref>[http://charter97.org/be/news/2015/3/2/141682/ Парашэнка надаў Саўчанцы званне Героя Украіны] // [[Хартыя’97]], навіны</ref><ref>[http://www.president.gov.ua/news/32391.html Президент присвоїв Надії Савченко звання «Герой України»] // president.gov.ua {{Ref-uk}}</ref>.
 
== Біяграфічныя звесткі ==
Паводле ўкраінскай версіі, у пачатку ліпеня 2014 г. была захопленая баевікамі, вывезеная ў [[Расія|Расію]]<ref>[http://president.gov.ua/documents/17877.html Про невідкладні заходи щодо повернення в Україну громадянки України Надії Савченко] // РОЗПОРЯДЖЕННЯ ПРЕЗИДЕНТА УКРАЇНИ № 951/2014-рп {{Ref-ua}}</ref> і беспадстаўна абвінавачана ў забойстве расійскіх журналістаў. Сама Надзея Саўчанка не прызнае сваёй віны. Яна сцвярджае, што яе скралі на тэрыторыі Украіны, затым пераправілі ў Расію і перадалі расійскім сілавікам. Паводле расійскай версіі, Саўчанка трапіла ў Расію пад выглядам уцякачкі і была затрыманая. Ёй інкрымінаваны тры эпізоды: дапамаганне «ў забойстве расійскіх журналістаў», «незаконнае перасячэнне граніцы» Расіі і замах на забойства пяці чалавек<ref>{{cite web|url=http://www.m24.ru/articles/77898|title=Суд признал законным продление ареста Надежде Савченко|publisher=Москва24|accessdate=}}</ref>.
Служыла як штурман-аператар верталёту Мі-24 16-й асобнай брыгады армейскай авіяцыі Сухапутных войск Узброеных Сіл Украіны ў чыне капітана. Прымала ўдзел у баявых дзеяннях добраахвотнікаў [[Вайна на ўсходзе Украіны|на ўсходзе Украіны]] ў [[2014]] годзе. У пачатку ліпеня была захоплена прарасійскімі сепаратыстамі, змешчана пад варту і вывезена на тэрыторыю [[Расія|Расійскай Федэрацыі]]. Ёй інкрымінаваны тры эпізоды: дапамога «ў забойстве расійскіх журналістаў», «незаконнае перасячэнне граніцы» Расіі і замах на забойства пяці чалавек<ref>{{cite web|url=http://www.m24.ru/articles/77898|title=Суд признал законным продление ареста Надежде Савченко|publisher=Москва24|accessdate=}}</ref>.
 
Рашэннем ПЦ «Мемарыял» Надзея Саўчанка афіцыйна прызнана [[Палітвязень|палітычным вязнем]]. Была абрана [[Вярхоўная Рада Украіны|Народным дэпутатам Украіны]] 8-га склікання, дэлегат у Парламенцкай асамблеі Рады Еўропы<ref>[http://www.assembly.coe.int/nw/xml/AssemblyList/MP-Details-EN.asp?MemberID=7356 Nadiia SAVCHENKO] // assembly.coe.int {{Ref-en}} </ref>. 2 сакавіка 2015 прэзідэнт Украіны [[Пётр Парашэнка]] надаў Надзеі Саўчанка званне Героя Украіны.
 
У расійскай турме Надзея Саўчанка неаднаразова трымала галадоўку ў знак пратэсту. У сакавіку 2016 года каля 300 дзеячаў навукі, культуры, бізнесу з розных краін падпісалі зварот у абарону Надзеі Саўчанка, звернуты да еўрапейскіх лідараў<ref>[http://nashanivann.by/?c=ar&i=166342 nashanivann.by]</ref>.
 
У Расіі над Надзеяй Саўчанка пачаўся суд, яе абвінавачвалі ў забойстве расійскіх журналістаў, незаконным перасячэнні мяжы. Пры гэтым абарона Саўчанка на судзе прыводзіла доказы невінаватасці. 22 сакавіка 2016 Данецкі суд Растоўскай вобласці Расійскай Федэрацыі прысудзіў Надзею Саўчанка да 22 гадоў зняволення ў калоніі агульнага рэжыму і штрафу ў 30 тысяч расійскіх рублёў (суд таксама залічыў у тэрмін яе знаходжанне пад вартай з 30 чэрвеня 2014).
 
22 красавіка 2016 прэзідэнт Украіны [[Пётр Парашэнка]] заявіў, што ў часе размовы з прэзідэнтам Расіі [[Уладзімір Пуцін|Уладзімірам Пуціным]] была дасягнутая дамоўленасць аб папярэднім тэрміне вяртання Надзеі Саўчанка на радзіму на працягу некалькіх тыдняў. 25 мая [[Уладзімір Пуцін]] падпісаў указ аб памілаванні Надзеі Саўчанка, і яна вярнулася ва Украіну (у той жа час украінскі прэзідэнт памілаваў расіян Яўгена Ерафеева і Аляксандра АлександроваАляксандрава).
 
23 сакавіка 2018 года Шаўчэнкаўскі раённы суд [[Кіеў|Кіева]] пастанавіў узяць пад варту народнага дэпутата Надзею Саўчанка па падазрэнні ў спробе тэрарыстычнага акту, падрыхтоўцы забойства прэзідэнта і іншых першых асоб дзяржавы, незаконнай перавозцы зброї. 16 красавіка 2019 года яна вызвалена з-пад варты рашэннем суда, паколькі зышоў тэрмін меры стрымання<ref>[https://www.ukrinform.ua/rubric-society/2681702-savcenko-ta-rubana-zvilnili-zpid-varti-v-zali-sudu.html ukrinform.ua]</ref>.
 
== Выявы ==