Розніца паміж версіямі "Каралёва Слабада 2"

2 571 байт выдалена ,  10 гадоў таму
стыль, дапаўненьне
др (DEFAULTSORT:)
(стыль, дапаўненьне)
|від вышыні = НУМ
|вышыня цэнтра НП =
|афіцыйная мова = беларуская|беларуская
|афіцыйная мова-ref = таксама руская|руская
|насельніцтва = 132
|год перапісу = 2005
|add1 = [[Бярэзіна]]
|add2n = [[Аўтобусны прыпынак]]
|add2 = КаралёваКаралева Слабада
|add3n =
|add3 =
}}
 
{{вызн|1=КаралёваКаралева Слабада́-2}}<ref>Гарады і вёскі Беларусі. Гомельская вобласць. Мн., 2005.</ref>, {{вызн2|1=Каралеўская Слабада́-2}}<ref>РапановічРАПАНОВІЧ Я. Н. Слоўнік назваў населеных пунктаў Гомельскай вобласці. Мн., [[1986]].</ref> — [[вёска]] ў Краснаўскім сельсавеце [[Светлагорскі раён|Светлагорскага раёна]] Гомельскай вобласці Беларусі. Размешчана на паўночным захадзе [[Раён, адміністрацыйная адзінка|раёна]], на [[Рака Бярэзіна|р. Бярэзіна]], у 2-х км ад шашы [[Горад Бабруйск|Бабруйск]] — [[Гарадскі пасёлак Парычы|Парычы]]. 5 км ад в. Краснаўка, 14 км ад г. п. Парычы, 39 км ад [[Горад Светлагорск|г. Светлагорска]]; 22 км ад г. Бабруйска [[Магілёўская вобласць|Магілёўскай вобласці]].<ref>Гомельская область. Общегеографический атлас. Мн., 2005., Сс. 2, 11, 12.</ref>.
 
== Гісторыя ==
Па назве можна меркаваць, што пасяленне заснавана ў [[16 ст.|16]] — [[17 стагоддзе|17 ст]]. на землях [[Кароль|караля]] [[Рэч Паспалітая|Рэчы Паспалітай]] (выснова кандыдата філалагічных [[Навука|навук]] А. Ф. Рогалева, [[Горад|г.]] [[Гомель]]).<ref>РогалеўРОГАЛЕЎ А. Каралеўская Слабада // Светлагорскія навіны. [[1990]]. [[16 чэрвеня]]. С. [[2 (лік)|2]].</ref>. Паводле даследаванняў, якія праводзіцьвысноваў [[Доктар навук|доктардоктара]] [[Гісторыя|гістарычных]] навук [[Сяргей Рассадзін|С. Я. РассадзінРассадзіна]] (г. [[Мінск]]), в. Каралеўская Слабада ўзнікла на месцы г. [[Горад Казімір|Казімір]]. Гэты горад быў утвораны ў [[1643]] г. з в. Слабада [[Горад Бабруйск|Бабруйскага]] староства [[Рэчыца|Рэчыцкага]] павету [[Вялікае Княства Літоўскае|Вялікага Княства Літоўскага]] (ВКЛ), Рэч Паспалітая.<ref name=rassadzin>РассадинРАССАДИН С. Е. Гербовый привилей 1643 г. на [[Магдэбургскае права|магдебургию]] г. Казимежу в старостве Бобруйском / Беларускі археаграфічны штогоднік. Вып 2. Мн., [[2001]]., Сс. 215 — 223.</ref>. У некаторых дакументах Казімір, які існаваў да [[1655]] г., пададзены пад назвамі Казімерава Слабада, Каралеўская Слабада.
 
''Спрэчныя звесткі.'' ЁсцьВыказвалася меркаванне, што Каралеўская Слабада, магчыма, колісь называлася ''Бярэзінскае Сяло,''<ref name=slounik>[http://dir.icm.edu.pl/pl/Slownik_geograficzny/ Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich. T. X. Warszawa, 1889., Ss. 799.]</ref>, якое разам са [[Гарадскі пасёлак Стрэшын|Стрэшынам]] у [[1399]] г. вялікі князь [[Вітаўт Кейстутавіч|Вітаўт]] перадаў віленскаму капітулу (рада святароў кафедральнага [[касцёл]]а св. Станіслава)<ref>[http://books.google.com.by/books?id=_x8tAAAAYAAJ&dq=Skarbiec+diplomatów+papiezkich+...+-&printsec=frontcover&source=bl&ots=EL0db8NxXs&sig=pUm2GhQGj#PPA317,M1 Daniłowicz I. Skarbiec diplomatów papiezkich, cesarskich, krolewskich, książęcych; uchwał narodowych, postanowień różnych władz i urzędów posługujących do krytycznego wyjaśninia dziejów Litwy, Rusi Litewskiéj i ościennych im krajów. T.1. Wilno, 1860., Ss. 317.]</ref> (рада святароў кафедральнага [[касцёл]]а св. Станіслава). У самой грамаце князя Вітаўта ад [[3 красавіка|03.]][[Красавік|04.]]1399 "сяло" не згадваецца, а гаворыцца: ''"«дали есмо землю... на имя Березынская, къ Стрешину"»''.<ref>[http://arche.bymedia.net/2007-12/vaskou712.htm ВаськоўВАСЬКОЎ Ул. Каталіцтва ва ўсходняй Гомельшчыне // Архэ. 2007. № 12.]</ref>.
 
У крыніцах [[18 ст.|18]] — [[19 ст.]] сустракаюцца таксама найменні Каралеўская Слабодка, Казіміраўская Слабада. У рашэнні Сейму Рэчы Паспалітай [[1 лютага|01.]][[Люты|02.]][[1717]] г. Каралеўская Слабодка названая сярод уладанняў Рэчыцкага павету, якія ўносілі гіберну ("зімовы хлеб", падатак для ўтрымання войска) на конную харугву надворнага падскарбія ВКЛ (з [[1713]] — [[:pl:Józef Franciszek Sapieha|Язэп Францішак Сапега]]). Вёска ўносіла 110 [[злоты]]х.<ref>[http://www.wbc.poznan.pl/dlibra/doccontent?id=65263&dirids=1 Dyspozycyje repartycyi tak lokacyi zimowej / Volumina Legum. T. VI. Petersburg, 1860, s. 188184 — 201.]</ref>. З [[1 ліпеня|01.]][[Ліпень|07.]][[1736]] маёнтак Казіміраўская Слабада — ва ўладанні мужа і жонкі Садоўскіх, якія атрымалі яго ў цэсію ад Пятра Глушынскага.<ref>КітуркаКІТУРКА І. Матэрыялы па гісторыі [[Горад Рэчыца|Рэчыцкага]] рэгіёна ў кнізе запісаў Метрыкі ВКЛ за [[1735]] — [[1740]] гг. / Чацвёртыя міжнародныя [[Мітрафан Віктаравіч Доўнар-Запольскі|Доўнараўскія]] чытанні. Гомель, [[2004]]., Сс. 56 — 64.</ref>.
 
З [[22 ліпеня|22.07.]][[1793]], у выніку ІІ-га падзелу Рэчы Паспалітай — у [[Расійская Імперыя|Расійскай Імперыі]], у БабруйскімПарыцкай павецеволасці Бабруйскага павету [[Мінская губерня|Мінскай губерні]]. У рэвізскай казцы (спісе сялян) [[1795]] г. вёска названая як Казіміраўская Слабада, а ў дадатку да дакумента — Каралеўская Слабада; у рэвізскіх казках [[1811]] і [[1834]] г. — Казіміраўская Слабада, у [[1850]] г. — Каралеўская Слабада. У гэты перыяд маёнткам валодалі Прушаноўскія.<ref name=rassadzin>Рассадин С. Е. Гербовый привилей 1643 г. на [[Магдэбургскае права|магдебургию]] г. Казимежу в старостве Бобруйском / Беларускі археаграфічны штогоднік. Вып 2. Мн., [[2001]]., Сс. 215 — 223.</ref>. За [[1835]] г. у Каралеўскай Слабадзе ўзгадваеццазгадваецца грэка-каталіцкі храм.<ref>ПороменскийПОРОМЕНСКИЙ П. Паричское женское св. Марии Магдалины училище духовного ведомства. [[Санкт-Пецярбург|СПб.]], [[1910]].</ref> . З [[1874]] г. маёнтак належаў Марыі Бажанавай, меў 356 [[Валока|валок]], 2 млыны, мноства лугоў. Вёска мела 8 двароў, жыхары займаліся [[Сельская гаспадарка|сельскай гаспадаркай]], рыбалоўствам і плытніцтвам.<ref name=slounik>[http://dir.icm.edu.pl/pl/Slownik_geograficzny/ Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich. T. X. Warszawa, 1889., Ss. 799.]</ref>.
 
Згодна апісанню [[1879]] г., Каралеўская Слабада — цэнтр [[Праваслаўе|праваслаўнага]] прыходу ў ІІ-ой благачыннай акрузе Бабруйскага павету, у 3-х [[вярста]]х ад паштовай [[Дарога|дарогі]], у 7 вярстах ад паштовай станцыі Баравая, у 35 вярстах ад павятовага гораду і [[Чыгунка|чыгункі]]. У навакольнай мясцовасці маеццамелася т. з. "Каменная магіла", ''"«якая была адчынена, і ў ёй знойдзена некалькі манет і 3 крыжыка на пахаванні".»'' На [[Тэрыторыя|тэрыторыі]] прыходу ёсцьбыў таксама [[Каталіцызм|рымска-каталіцкі]] [[касцёл]], ''"«у якім на памяці яшчэ прыхаджан вялі частыя малебствы свяшчэннікі з уніятаў"»''.<ref>Описание церквей и приходов [[Мінская епархія|Минской епархии]]. Т. 7: Бобруйский уезд. Мн., 1879., Сс. 71 — 73.</ref>.
 
Паводле дадзеных [[1886]] г., Каралеўская Слабада — сяло [[Парычы|Парыцкай]] воласці Бабруйскага павету, тут 13 двароў, 108 жыхароў, царкоўны прыход.<ref>Волости и важнейшие селения [[Еўропа|Европейской]] России. Вып. V. Губернии Литовской и Белорусской областей. СПб., 1886.</ref>. Пры царкве дзейнічала школа; праводзіліся кірмашы [[19 жніўня]].<ref>[http://nashkraj.info/content/view/101/125/ КаваленкаКАВАЛЕНКА А. Легенды і паданні Каралеўскай Слабады / Краязнаўчы сайт Гомеля і Гомельшчыны.]</ref>. У [[1887]] г. сюды перасяліліся выхадцы з [[Віленская губерня|Віленскай]] і [[Коўна|Ковенскай]] [[Губернія|губерній]] — стараабраднікі (мясцовая назва — ковенцы). Адбыўся падзел на 2 вёскі — Каралеўская Слабада-1 і -2.
 
У [[20 ст.]] у вёсцы працавала школа, мелася прыстань. З [[17 ліпеня|17.07.]][[1924]] — у складзе утворанага Парыцкага (з [[29 ліпеня|29.07.]][[1961]] — Светлагорскага) раёна; [[20 жніўня|20.08.]]1924 раён падзелены на сельсаветы, сярод якіх быў Каралеўскаслабадскі (да 16.07.[[1954]])<ref name=dulkur>ПарыцкіДУЛЕБА раёнГ. /І., [[Энцыклапедыя]]КУРЫЛОВІЧ Г. М. З гісторыі Беларусінаселеных пунктаў Светлагоршчыны / Памяць: Светлагорск і Светлагорскі раён. У 62 ткн. ТКн. 52. Мн., [[19992003]]., Сс. 425741426742.</ref>. У перыяд акупацыі падчас ІІ-ой сусветнай вайны туту вёсцы дзейнічала антыфашысцкая падпольная група<ref>[http://www.bobr.by/city/history/chronograph/ Хронограф / Bobr.by. Бобруйский портал].]</ref>.
 
[[Выява:Archaeological excavation in Karaliova Slabada-2.JPG|thumb|[[Археалогія Беларусі|Археалагічны]] раскоп у Каралёвай Слабадзе-2, [[2007]] г.]]
== СучасныУ станнаш час ==
Па стане наНа [[1 студзеня|1.]][[Студзень|1.]]2005 у вёсцы пражывала 132 [[Чалавек|чал.]], з якіх 18 ва ўзросце да 18 гадоў, 57 — у працаздольным узросце і 57 ва ўзросце, старэйшым за працаздольны; налічвалася 60 двароў; 4 вуліцы, 2 завулкі. Вёска ў выніку [[Аварыя на Чарнобыльскай АЭС|аварыі на Чарнобыльскай АЭС]] знаходзіцца ў зоне радыяцыі да 5 — 15 [[Кюры, адзінка вымярэння|Ku]]/[[Квадратны кіламетр|км²]]. Маюцца [[крама]], [[аўтобусны прыпынак]], з [[2007]] — вежы мабільнай тэлефоннай сувязі [[Вэлком|"Вэлком"]] і [[Мабільныя ТэлеСістэмы, Беларусь|МТС]]. Праваслаўны прыход адносіцца да храма Святой роўнаапостальнай Марыі Магдаліны ў г. п. [[Парычы]]. З [[2006]] г. у вёсцы вядуцца археалагічныя раскопкі ([[ліпень]] ці [[жнівень]]).
 
== Спасылкі ==
<div class="reflist4" style="height: 100px200px; overflow: auto; padding: 3px" >{{reflist|1}}</div>
 
== Гл. таксама ==
* [[Каралёваслабодскі камень з крыжом]]
 
== Літаратура ==
* Волости и важнейшие селения Европейской России. Вып. V. Губернии Литовской и Белорусской областей. СПб., 1886.
* Гарады і вёскі Беларусі. Гомельская вобласць. Мн., 2005.
* Гомельская область. Общегеографический атлас. Мн., 2005.
* Рапановіч Я. Н. Слоўнік назваў населеных пунктаў Гомельскай вобласці. Мн., 1986.
* Кітурка І. Матэрыялы па гісторыі Рэчыцкага рэгіёна ў кнізе запісаў Метрыкі ВКЛ за 1735 — 1740 гг. / Чацвёртыя міжнародныя Доўнараўскія чытанні. Гомель, 2004. С. 56 — 64.
* Описание церквей и приходов Минской епархии. Т. 7: Бобруйский уезд. Мн., 1879.
* Парыцкі раён / Энцыклапедыя гісторыі Беларусі. У 6 т. Т. 5. Мн., 1999. С. 425 — 426.
* Пороменский П. Паричское женское св. Марии Магдалины училище духовного ведомства. СПб., 1910.
* Рассадин С. Е. Гербовый привилей 1643 г. на магдебургию г. Казимежу в старостве Бобруйском / Беларускі археаграфічны штогоднік. Вып 2. Мн., 2001. С. 215 — 223.
* Рогалеў А. Каралеўская Слабада // Светлагорскія навіны. 1990. 16 чэрвеня. С. 2.
 
== У Сеціве ==
* [http://arche.bymedia.net/2007-12/vaskou712.htm Васькоў Ул. Каталіцтва ва ўсходняй Гомельшчыне // Архэ. 2007. № 12.]
* [http://nashkraj.info/content/view/101/125/ Каваленка А. Легенды і паданні Каралеўскай Слабады / Краязнаўчы сайт Гомеля і Гомельшчыны.]
* [http://svetlahorsk.belarda.org/index.php?id=22 Каралёва Слабада-2 / Рэгіянальны партал — Светлагорск.]
* [http://www.bobr.by/city/history/chronograph/ Хронограф / Bobr.by. Бобруйский портал.]
* [http://books.google.com.by/books?id=_x8tAAAAYAAJ&dq=Skarbiec+diplomatów+papiezkich+...+-&printsec=frontcover&source=bl&ots=EL0db8NxXs&sig=pUm2GhQGj#PPA317,M1 Daniłowicz I. Skarbiec diplomatów papiezkich, cesarskich, krolewskich, książęcych; uchwał narodowych, postanowień różnych władz i urzędów posługujących do krytycznego wyjaśninia dziejów Litwy, Rusi Litewskiéj i ościennych im krajów. T.1. Wilno, 1860.]
* [http://www.wbc.poznan.pl/dlibra/doccontent?id=65263&dirids=1 Dyspozycyje repartycyi tak lokacyi zimowej / Volumina Legum. T. VI. Petersburg, 1860. S. 184 — 201.]
* [http://dir.icm.edu.pl/pl/Slownik_geograficzny/ Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich. T. X. Warszawa, 1889.]
 
{{DEFAULTSORT:Каралёва Слабада-2}}
Ананімны ўдзельнік