Розніца паміж версіямі "Сцерлядзь"

1 947 байтаў дададзена ,  8 гадоў таму
шаблон, абнаўленне звестак
(image from Commons)
(шаблон, абнаўленне звестак)
{{Таксанамія
[[File:Acipenser ruthenus Prague Vltava_3.jpg|thumb|300px|Výstava „Pod hladinou Vltavy“, Praha]]
| назва = Сцерлядзь
| выява = Acipenser ruthenus Prague Vltava_3.jpg
| апісанне выявы =
| подпіс выявы = Выстаўка «Pod hladinou Vltavy», Прага
| надцарства =
| царства = Жывёлы
| падцарства =
| група вірусаў =
| раздзел =
| падраздзел =
| надтып =
| тып =
| падтып =
| нададдзел =
| аддзел =
| пададдзел =
| надклас = [[Рыбы]]
| клас = [[Касцявыя рыбы]]
| падклас =
| інфраклас =
| надпарадак =
| парадак =
| падпарадак =
| інфрапарадак =
| надатрад =
| атрад = [[Асятрападобныя]]
| падатрад =
| інфраатрад =
| надсемейства =
| сямейства = [[Асятровыя]]
| падсемейства =
| надтрыба =
| трыба =
| падтрыба =
| род = [[Асятры]]
| падрод =
| надсекцыя =
| секцыя =
| падсекцыя =
| від = '''Сцерлядзь'''
| падвід =
| без рангу =
| навуковая назва = {{btname|Acipenser ruthenus|[[Linnaeus]], 1758}}
| назва боксу таксонаў =
| тэкст боксу таксонаў =
| назва боксу карты =
| карта =
| апісанне карты =
| легенда карты =
| віківіды = Acipenser ruthenus
| вікісховішча = Category:Acipenser ruthenus
| itis = 161079
| ncbi = 7906
}}
 
'''Сце́рлядзь''' (''Acipenser ruthenus'')  рыбавід рыб сямейства асятровых.
 
Сцерлядзь самыя маленькая з асятровых рыб. Звычайная мае даўжыню 40-60  см і вагу 0,3-1,0  кг. Цела вераценападобнае, пакрытае дробнымі костнымі пласцінкамі. Уздоўж тулава маецца пяць шэрагаў буйных касцявых пласцінак. Спінныя пласцінкі датыкаюцца адна да адной, бакавыя — шчыльна прыціснуты паміж сабой. Грудныя плаўнікі ў сцерлядзі доўгія, шырокія. Спінны і анальны плаўнікі — невялікія, пасунуты назад. Хваставы плаўнік асіметрычны. На сярэдзіне рыла паміж вачамі і верхнім краем жабернай шчыліны маецца невялікая адтуліна, якая характэрна толькі для асятровых рыб. Рот размешчаны на ніжнім баку галавы і мае мясістыя губы. З іх дапамогаю сцерлядзь можа высоўваць яго вонкі і захопліваць ежу. Наперадзе рота маюцца чатыры вусікі. Спіна сцерлядзі цёмна-бурая, бруха жаўтаватае або белаватае, плаўнікі шэрыя.
 
Жыве сцерлядзь ля дна рэк у самых глыбокіх месцах — праточных ямінах з пясчаным або галечным дном. У стаячыя воды заходзіць толькі ў час кармёжкі. Прычым зімуе яна ў нізоўі рэк. Вясной падымаецца ў іх вярхоўі. На гэта ім патрабуецца 4-5 тыдняў. Сілкуецца яна галоўным чынам ракападобнымі, чарвякамі, лічынкамі хіранамід і іншымі насякомымі.
 
Нерасціцца таксама на вялікай глыбіні пры высокім узроўні вады ў другой палове красавіка — пачатку траўня. Тэмпература ў рацэ пры гэтым павінна быць не меней 10 °СC. Ікрынкі вельмі моцна прыклейваюцца да субстракта. Лічынкі з'яўляюцца ў ікрынках праз 6-9 дзён і спачатку сілкуюцца за кошт жаўтка. Малькі першы час трымаюцца ля нерасцілішча і толькі як трошку падрастуць пачынаюць выходзіць на заіленыя ўчасткі, дзе маецца болей корму.
 
Па меры таго, як у рацэ падае ўзровень вады, сцерлядзь паступова пачынае перамяшчацца з вярхоўяў у нізоўі. Гэты працэс распачынаецца на пачатку лета і сканчваецца глыбокай восенню. Расце сцерлядзь вельмі хутка. Так, ужо да першай восені яна дасягае 15-20  см пры вазе 75-100  г. Працягвае яна расці хуткімі тэмпамі і ў далейшыя гады.
 
Сустрэць сцерлядзь можна ў басейнах рэк [[Чорнае мора|Чорнага]], [[Каспійскае мора|Каспійскага]] мораў, а таксама ў шэрагу сібірскіх рэк. Яшчэ ў першай палове ХХ стагоддзя яна ў Бярэзіне была досыць шматлікай і з’яўлялася прамысловым відам рыбы. На Беларусі яшчэ ў першай палове ХХ ст. яна была досыць шматлікай і з’яўляласяз'яўлялася прамысловым відам рыбы, цяпер сустракаюцца толькі асобныя экземпляры (напр. у Бярэзінскім запаведніку).
 
З 1981 від занесены ў Чырвоную кнігу Беларусі.
 
{{Чырвоная кніга Беларусі|Жывёла|95|I}}
 
{{Няма таксанаміі}}
 
[[Катэгорыя:Касцявыя рыбы]]