«Бока харам»2015 года — Заходнеафрыканская правінцыя Ісламскай дзяржавы) — радыкальная нігерыйская ісламісцкая тэрарыстычная арганізацыя. Вядомая з 2002 года, калі яе правадыром стаў Махамед Юсуф. Галоўнай мэтай арганізацыі з’яўляецца ўвядзенне шарыяту на ўсёй тэрыторыі Нігерыі і выкараненне заходняга ладу жыцця. У ліпені 2009 года яны ініцыявалі беспарадкі на поўначы Нігерыі, нападаючы на ​​хрысціянскія цэрквы і паліцэйскія ўчасткі. У маі 2014 года ўнесена Саветам Бяспекі ААН у спіс тэрарыстычных арганізацый[2].

Супольнасць прыхільнікаў распаўсюджвання вучэнні прарока і джыхаду
Выява лагатыпа
Ідэалогія ісламскі фундаменталізм
Этнічная прыналежнасць кануры, фульбе, хаўса і інш.
Лідары Махамед Юсуф
Абубакар Шэкаў
Актыўная ў
Сфарміравана 2002
Саюзнікі Аль-Каіда ў краінах ісламскага Магрыба, Ісламская дзяржава
Праціўнікі Сцяг Нігерыі Нігерыя, Сцяг Камеруна Камерун,  Чад, Сцяг Нігера Нігер
Колькасць членаў ад 4 да 6 тысяч[1]
Удзел у канфліктах Вайна супраць Бока Харам, Канфлікт у Камеруне (з 2014)

Пасля прысягі на вернасць ІДІЛ у сакавіку 2015 года[3] «Бока харам» змяніла назву на «Заходнеафрыканская правінцыя Ісламскай дзяржавы» (Islamic State's West Africa Province, ISWAP)[4].

Афіцыйная назва групоўкі — «Джамаат ахліс Суна Лідааваты валь-Джыхад»[5] (Jama'atu Ahlis Sunna Lidda'awati wal-Jihad)[6] (у перакладзе з арабскага — Супольнасць прыхільнікаў распаўсюджвання вучэнні прарока і джыхаду). Назва «Бока харам» (хаўса: Boko haram) яна атрымала ад жыхароў горада Майдугуры, у якім знаходзілася база групоўкі[7]. «Бока харам» перакладаецца з мовы хаўса як «заходняя адукацыя забаронена»[7] ці «заходняе адукацыя грахоўна»[8]. Яно складаецца з слоў Boko, якое першапачаткова азначала «ілжывы», але потым стала выкарыстоўвацца для абазначэння заходняй адукацыі, і haram — харам, гэта значыць нешта забароненае[7].

Ідэалогія

правіць

«Бока харам» выступае супраць заходняй адукацыі, заходняй культуры і навукі[9]. Па меркаванні членаў групоўкі, любая грамадская і палітычная дзейнасць, звязаная з заходнімі каштоўнасцямі, павінна быць забароненая, у тым ліку: галасаванне на выбарах, нашэнне кашуль і штаноў, свецкая адукацыя[10]. Урад Нігерыі, з пункту гледжання «Бока харам», «сапсаваны» заходнімі ідэямі[11] і складаецца з «няверуючых», нават калі прэзідэнт фармальна з’яўляецца мусульманінам[10], таму ён павінна быць звергнуты, а краіна павінна кіравацца на аснове законаў шарыяту[11], больш строгіх, чым дзейнічаюць у паўночных штатах Нігерыі[12][13].

У 2009 годзе тагачасны лідар арганізацыі Махамед Юсуф заявіў у інтэрв’ю Бі-бі-сі, што ідэі заходняй адукацыі (напрыклад, дарвінізм, кругазварот вады ў прыродзе і г.д.) супярэчаць ісламу[14].

Этнічны склад

правіць

Асноўную масу баевікоў «Бока харам» складаюць прадстаўнікі народнасці кануры[15]; нягледзячы на ​​частыя вылазкі за межы этнічнай тэрыторыі кануры, спробы замацавацца ў іх не мелі плёну. У сувязі з малай зразумеласцю мовы кануры для большай часткі нігерыйцаў, у руху шырока выкарыстоўваюцца мовы хаўса і фульбе.

Зноскі

  1. Американцы подсчитали бойцов «Боко Харам»
  2. Совбез ООН объявил группировку "Боко харам" террористической. Праверана 23 мая 2014.
  3. Лидер «Боко Харам» присягнул на верность «Исламскому государству»
  4. Группировка «Боко Харам» сменила название
  5. Организации, связанные с «Аль-Каидой». Резюме с изложением оснований для включения в перечень.. Организация Объединенных Наций (22 мая 2014 года).
  6. Nigeria policemen in court trial for Boko Haram killing (англ.). BBC. Архівавана з першакрыніцы 9 чэрвеня 2012. Праверана 10 сакавіка 2012.
  7. а б в Who are Nigeria’s Boko Haram Islamists? (англ.). BBC. Архівавана з першакрыніцы 9 чэрвеня 2012. Праверана 13 сакавіка 2012.
  8. Islamic group spreading terror in Nigeria (англ.)(недаступная спасылка). CNN. Архівавана з першакрыніцы 9 чэрвеня 2012. Праверана 21 сакавіка 2012.
  9. Dozens killed in Nigeria clashes (англ.). BBC. Архівавана з першакрыніцы 9 чэрвеня 2012. Праверана 10 сакавіка 2012.
  10. а б Nigeria church hit by deadly gun attack in Gombe (англ.). BBC. Архівавана з першакрыніцы 9 чэрвеня 2012. Праверана 10 сакавіка 2012.
  11. а б Nigeria’s Boko Haram Islamists 'bombed Abuja police HQ' (англ.). BBC. Архівавана з першакрыніцы 9 чэрвеня 2012. Праверана 18 сакавіка 2012.
  12. Explosion Rips Through Catholic Church in Nigeria (англ.). New York Times. Архівавана з першакрыніцы 28 чэрвеня 2012. Праверана 10 сакавіка 2012.
  13. Nigerian bombers blame U.N. for 'oppression' of Muslims (англ.)(недаступная спасылка). CNN. Архівавана з першакрыніцы 9 чэрвеня 2012. Праверана 10 сакавіка 2012.
  14. Nigeria’s 'Taliban' enigma (англ.). BBC. Архівавана з першакрыніцы 9 чэрвеня 2012. Праверана 10 сакавіка 2012.
  15. BBC News — Who are Nigeria’s Boko Haram Islamists?