Гарацыа Герберт Кітчэнер

Гарацыа Герберт Кітчэнер, 1-ы граф Кітчэнер (анг.Horatio Herbert Kitchener, 1st Earl Kitchener; 24 чэрвеня 1850, Лістоўэл, Ірландыя - 5 чэрвеня 1916, каля Аркнейскіх астравоў) — англійскі ваенны дзеяч, фельдмаршал (10 верасня 1909), барон (1898 год), віконт (1902 год), граф (1914 год).

Гарацыа Герберт Кітчэнер
англ.: Horatio Herbert Kitchener, 1st Earl Kitchener
Herbert Kitchener 1914.jpg
Shield of Arms of Herbert Kitchener, 1st Earl Kitchener, KG, KP, GCB, OM, GCSI, GCMG, GCIE, PC.png
Дата нараджэння 24 чэрвеня 1850(1850-06-24)
Месца нараджэння Кротэр-хаус, Лікстаўэл, графства Кэры, Ірландыя
Дата смерці 5 чэрвеня 1916(1916-06-05) (65 гадоў)
Месца смерці Паўночнае мора
Бацька Henry Horatio Kitchener[d][1][2]
Маці Frances Anne Chevallier[d][1][2]
Альма-матар
Прыналежнасць Сцяг Вялікабрытаніі Брытанская імперыя
Род войскаў пяхота
Гады службы 18681916
Званне фельдмаршал
Бітвы/войны Нільская экспедыцыя ў Судан,
Другая англа-бурская вайна,
Першая сусветная вайна
Узнагароды і прэміі
Ордэн Падвязкі
Ордэн Святога Патрыка
Ордэн Святога Міхаіла і Святога Георгія
Кавалер шаноўнейшага ордэна Лазні
Ордэн Заслуг
Кавалер ордэна Індыйскай імперыі
United-kingdom361.gif
Commons-logo.svg Гарацыа Герберт Кітчэнер на Вікісховішчы

БіяграфіяПравіць

Нарадзіўся ў сям'і адстаўнога афіцэра. З 1863 года з сям'ёй жыў у Швейцарыі, дзе вучыўся ў французскай школе.

З 1866 - у брытанскай арміі. Скончыў ваенную акадэмію ў Вуліджы (1868 год). Удзельнічаў добраахвотнікам ў франка-прускай вайне 1870-1871 гадоў на баку Францыі.

З 1871 года - у інжынерных войсках, тады ж зрабіўся афіцэрам. З 1874 года - у англійскіх каланіяльных войсках у Брытанскім Камеруне, з 1872 - на Кіпры.

З 1882 камандаваў брытанскай кавалерыяй у Егіпце, удзельнічаў у нільскай экспедыцыі ў Судан.

У 1886-1889 гадах - губернатар Суахіма (Усходні Судан).

З 1888 года - генерал-ад'ютант егіпецкай арміі, затым у складзе брытанскіх каланіяльных войскаў у Судане.

У 1895-1898 гадах у якасці камандуючага англа-егіпецкімі войскамі кіраваў падаўленнем паўстання махдзістаў (прыхільнікаў мусульманскага прапаведніка Мухамеда Ахмеда, які абвясціў сябе махдзі, гэта значыць збавіцелем, месіяй) у Судане. Разграміў войска махдзістаў у бітве пры Амдурмане і аддаў сваім войскам іх сталіцу Амдурман на разрабаванне. Загадаў выкапаць з магілы цела махдзі і кінуць яго ў Ніл. У выніку Судан быў пераўтвораны ў англійскую калонію. У 1899 годзе - генерал-губернатар Судана.

З снежня 1899 - начальнік штаба, у 1900-1902 гадах быў галоўнакамандуючым брытанскімі войскамі ў англа-бурскай вайне, падчас якой увёў сістэму канцэнтрацыйных лагераў для мірнага насельніцтва.

У 1902-1909 гадах - галоўнакамандуючы брытанскімі войскамі ў Брытанскай Індыі, дзе здолеў рэфармаваць войска. Аднак, не паладзіў з віцэ-каралём Керзона, вярнуўся ў Англію і быў прызначаны членам Савета абароны.

З 1911 года - брытанскі агент і генеральны консул Вялікабрытаніі ў Егіпце, фактычны кіраўнік гэтай краіны.

У гады Першай сусветнай вайны з 6 жніўня 1914 быў ваенным міністрам Вялікабрытаніі. На гэтай пасадзе здолеў шматкроць павялічыць колькасць брытанскай арміі за кошт добраахвотнікаў і падрыхтаваў ўвядзенне ў студзені 1916 ўсеагульнай вайсковай павіннасці. З пачаткам пазіцыйнай вайны засяродзіў намаганні на развіцці артылерыйскай прамысловасці і росту вытворчасці боепрыпасаў. З ваеннага пункту гледжання - прыхільнік аперацый на другарадных тэатрах.

5 чэрвеня 1916 г адплыў з візітам у Расію на крэйсеры «Хэмпшыр». Карабель падарваўся на міне, устаноўленай, як высветлілася, германскай падводнай лодкай U-75 у ноч з 28 на 29 мая. Загінулі амаль усе, хто знаходзіліся на борце крэйсера, у тым ліку Кітчэнер (ўратавалася 12 чалавек).

У Англіі ўсе былі ўзрушаныя: паездка Кітчэнера трымалася ў сакрэце.

Пра гібель «Хэмпшыр» Лондан паведаміў толькі на наступны дзень. Затрымка спарадзіла масу здагадак. Хадзілі чуткі, што кайзераўская разведка даведалася пра маршрут крэйсера, альбо дыверсанты ўсталявалі бомбу з гадзіннікавым механізмам у артылерыйскім склепе, альбо была высланая падводная лодка, якая тарпедавала карабель.

Пасля вайны некаторыя абвінавачвалі некаторых членаў англійскага ўрада, у тым ліку, прама марскога міністра Уінстана Чэрчыля, у перадачы інфармацыі праціўніку з мэтай пазбавіцца ад Кітчэнера.

Віноўніца катастрофы, U-75, падарвалася 14 снежня 1917 г. на англійскай міне ў Паўночным моры і затанула з усім экіпажам.

Зноскі

ЛітаратураПравіць

СпасылкіПравіць


Папярэднік:
en:Eldon Gorst
Кіраўнік прадстаўніцтва Вялікабрытаніі ў Егіпце
1911—1914
Пераемнік:
Мілн Чытэм, як вярхоўны камісар