Гомельскае староства — дзяржаўнае ўладанне ў складзе Рэчыцкага павета Менскага ваяводства Вялікага Княства Літоўскага. Цэнтр — горад Гомель.

Гомельскае староства
Краіна
Уваходзіць у Рэчыцкі павет, Менскае ваяводства
Дата ўтварэння 1535
Дата скасавання 1772
Дзяржаўца, пасля староста гл. Гомельскія старосты
Час існавання 15321772

ГісторыяПравіць

Адміністрацыйны падзелПравіць

У 1765 годзе, паводле Люстрацыі, староства падзялялася на войтаўствы, двары, вёскі (польск.: wieś​), званыя яшчэ як «дымы», «дзяржавы» (польск.: dzierżawy) і маёнтак[3]:

  • г. Гомель з Чачэрскім прадмесцем і Рэчыцкім падваллем, дымамі за Воднай брамай, у Рове і над Сожам;
  • слабада Спасава;
  • воласць Засожская (арыгін.: Włość Zasoƶska) (за р. Сож) — вёска Лагуноўка, в. Жгунь (у арыгін.: Gzuń), в. Крупец Новы, в. Крупец Стары, в. Карма, в. Гародня, в. Камень, в. Хароша, в. Перарост, в. Васілёўка (арыгін.: Wasilowka), в. Баршчоўка, в. Папоўка, в. Завідаўка, в. Азарчыцы (арыгін.: Azarczyce), в. Юркавічы Старыя, в. Юркавічы Новыя, в. Весялоўка, в. Усох, в. Бярэзня, в. Мікалаеўка, в. Ніўкі, в. Дуброўка, д. Дарафееўка, в. Церахоўка, в. Івакі Старыя, в. Івакі Новыя, в. Уць, в. Глыбоцкая, в. Маркавічы, в. Краўцоўка, в. Студзёная Вада, в. Лагуны Старыя, в. Зябрыца, в. Пяшчна, в. Баранаўка, в. Клімаўка, в. Прыбыткі;
  • воласць Заіпуцкая (арыгін.: Włość Zaipucka) (за р. Іпуць) — в. Добруш, в. Вылеў, в. Дземяновічы, в. Бярэсце (арыгін.: Berescie), в. Выгодна, в. Кругаўка, в. Закружжа (арыгін.: Zakruze), в. Сцяпанаўка, в. Марына, в. Лівантова, в. Раманавічы;
  • воласць Прадсожская (арыгін.: Włość Przedsoƶska) (перад р. Сож) — в. Ваўковічы, в. Заліп'е, в. Красна, в. Мільча, в. Беліца, в. Іванаўка, в. Рэндаў (арыгін: Rędow), в. Макееўка, в. Бабовічы, в. Жарэбна.

Старасты і намеснікіПравіць

Староства — гэта дзяржаўны маёнтак, які даваў вялікі князь ці кароль у трыманне феадалам як натуральны юргельт за службу.

На пасадзе гомельскіх старастаў вядомыя:

Гл. таксамаПравіць

ЛітаратураПравіць

  • (руск.)  Глава 6. «Гомельское староство после 1537 года» — С.140-151 // Темушев В. Н., «Гомельская земля в конце XV — первой половине XVI в.» (территориальные трансформации в пограничном районе), серия «Историко-географические исследования», изд. «Квадрига», Национальная академия наук Беларуси, Институт истории, М., 2009. — 192 с. — ISBN 978-5-904162-10-8
  • «Беларуская дзяржава Вялікае княства Літоўскае», Ермаловіч М., изд. «Беллітфонд», Мінск, 2003 г. ISBN 985-6576-08-3
  • Алег Трусаў. Старадубская вайна // «Наша слова» № 39 (827), 12 кастрычніка 2007.
  • Гарады і вёскі Беларусі: Энцыклапедыя. Т. 1, кн. 1. Гомельская вобласць/С. В. Марцэлеў; Рэдкалегія: Г. П. Пашкоў (галоўны рэдактар) і інш. — Мн.: БелЭн, 2004. 632 с.
  • str. 117—118, Tom III, «SLOWNIK GEOGRAFICZNY» KROLESTWA POLSKIEGO I innich KRAJOW SLOWIANSKICH, WARSZAWA, 1880—1914; (польск.) 
  • К истории Ветки // Могилёвская старина, Вып. 1, г. Могилёв, 1900. Комментарии Е. Р. Романова (Дмитрий Гусаков. «О времени основания Ветки и старообрядческих слобод на Гомельщине»).
  • Центральный Государственный Архив ЛССР, Lietuvos Valstybes Istorijos Archyvas — katalog. SA 3787 (літ.)  (польск.) 

СпасылкіПравіць

Зноскі

  1. с. 223, 108, «Мэтрыка Вялыкага Княства Літоўскага (1522—1552)», Кн. 28, выд. ATHENAEUM (В. Менжинский, В. Свежинский), г. Менск, 2000 г. ISBN 985-6374-10-3
  2. 2,0 2,1 Słownik geograficzny Królestwa Polskiego. T. III. — Warszawa, 1880—1914. — S. 117. (польск.) 
  3. Центральный Государственный Архив ЛССР, Lietuvos Valstybes Istorijos Archyvas — katalog. SA 3787 (літ.)  (польск.)