Адкрыць галоўнае меню

Кабус бен Саід Альбусаід (араб. قابوس بن سعيد آل سعيد‎‎; 18 лістапада 1940, Салала, Дофар, Султанат Маскат) — султан Маската (1970), а пасля аб'яднання з імаматам Аман султан (з 1970) і прэм'ер-міністр Амана (з 1972).

Кабус бен Саід
араб. قابوس بن سعيد آل سعيد‎‎
Qabus bin Said.jpg
сцяг
15-ы Султан Маската
23 ліпеня 1970 — 9 жніўня 1970
Папярэднік: Тарык бен Цеймур
Пераемнік: Аб'яднанне султаната Маскаті і імамата Аман
сцяг
1-ы Султан Амана
сцяг
з 9 жніўня 1970
Папярэднік: Пасада заснавана
Пераемнік: Flag of Oman.svg
сцяг
2-і Прэм'ер-міністр Амана
з з 2 студзеня 1972
 
Адукацыя:
Дзейнасць: суверэн
Веравызнанне: Іслам
Нараджэнне: 18 лістапада 1940
Flag of Muscat.svg Салала, Дофар, Султанат Маскат
Дынастыя: Al Said[d]
Бацька: Said bin Taimur[d]
Маці: Mazoon al-Mashani[d]
Жонка: Каміла
 
Узнагароды:

Змест

БiяграфiяПравіць

Раннiя гадыПравіць

Кабус нарадзіўся 18 лістапада 1940 года ў Салале ў сям’і султана Маската Саіда бен Цеймура і быў яго адзіным сынам. Пачатковую адукацыю ён атрымаў у Салале. У 1960 годзе Кабус паступіў у Каралеўскую ваенную акадэмію ў горадзе Сандхёрст, па заканчэнні якой два гады праслужыў у пяхотным батальёне брытанскix войскаў, а затым скончыў курсы начальнікаў штабоў ў Германiі і прайшоў спецыяльную падрыхтоўку па вывучэнні сістэмы мясцовага самакіравання ў Велiкабрытанiі.

Пасля звальнення з армii вывучаў дзейнасць органаў мясцовага самакіравання Велікабрытаніі і здзейсніў кругасветнае падарожжа. Вярнуўся ў родную краіну ў 1964 годзе. На наступны год быў пасаджаны пад хатні арышт па загаду бацька-султана (у афіцыйнай біяграфіі пра перыяд хатняга арышту гаворыцца, што ў гэты час Кабус бен Саід вывучаў іслам і гісторыю роднай краіны і аманскага народа). Знаходзячыся пад арыштам, Кабус бен Саід меў магчымасць прымаць асобных гасцей з Велікабрытаніі, разам з якімі ён рыхтаваў змову з мэтай звяржэння свайго бацькі.

ПераваротПравіць

23 ліпеня 1970 года бяскроўны палацавы пераварот атрымаўся — кіруючы султан адрокся на карысць сына, і Кабус бен Саід узышоў на пасад, а таксама заняў пасады прэм’ер-міністра, міністра замежных спраў і міністра абароны.

8 жніўня султан сфармаваў новы кабінет міністраў на чале са сваім дзядзькам Тарыкам бен Тэймурам, а на наступны дзень Кабус абвясціў, што з гэтага часу ўзначальвае ім дзяржава будзе называцца «Султанат Аман». У 1971 годзе султан, раней які меў тытул яго высокасць, прыняў тытул яго вялікасць.

Вайна ў ДафарыПравіць

У 1965 годзе адзін з племянных шэйхаў Мусалім ібн Нафл, незадаволены тагачасным становішчам спраў, сфармаваў Фронт вызвалення Дафара, які пачалаў узброеную барацьбу супраць султана. Імкнучыся канчаткова здушыць узброеную апазіцыю на поўдні краіны, Кабус звярнуўся па дапамогу да іранскаму шаху. 23 снежня 1973 года 3 тыс. iранскіх парашутыстаў пры падтрымцы батальёна і брытанскай авіяцыі распачалі сумеснае наступ у Дафары.

ПраўленнеПравіць

Унутраная палiтыкаПравіць

Знешняя палiтыкаПравіць

У снежні 1971 года Кабус нанёс візіт у Саудаўскую Аравію, падчас якога яму ўдалося дасягнуць дамоўленасці з каралём Фейсалам аб наладжванні цеснага супрацоўніцтва ў барацьбе супраць нацыянальна-патрыятычных сіл Аравійскага паўвострава. Эр-Рыяд не толькі стаў на бок султана, але і перапыніў ранейшыя кантакты з прыхільнікамі імамату і імамам Галебам бен Алі.

Султан Кабус — адзін з нямногіх арабскіх лідараў, якія падтрымалі пагаднення 1978 года аб прадастаўленні абмежаванага самакіравання палестынцам Заходняга берага ракі Іардан і сектары Газа. Аман падтрымлівае высілкі ЗША, накіраваныя на ўрэгуляванне араба-ізраільскай канфрантацыi.

У 1985 годзе паміж Аманам і ЗША было заключана пагадненне аб супрацоўніцтве ў галіне бяспекі, у адпаведнасці з якім ЗША атрымалі права на размяшчэнне ў Амане абмежаванага кантынгенту ваенна-паветраных і ваенна-марскіх сіл, а таксама на ўвядзенне войскаў пры ўзнікненні надзвычайных абставінаў. Падчас вайны 1991 года ў Персідскім заліве Аман стаў адной з ваенных баз сіл антыірацкай кааліцыі.

У канцы 1992 года Аман ратыфікаваў пагадненне аб дэмаркацыі мяжы з Еменам, а ў 1995 годзе заключыў пагадненне аб дэмаркацыі мяжы з Саудаўскай Аравіяй. Былі ўрэгуляваны таксама ўсе памежныя пытанні з ААЭ. У 1994 годзе ў Маскаце было адкрыта гандлёвае прадстаўніцтва Ізраіля.

У цэлым, Кабус праводзіць узважаную міралюбівую палітыку.

Сям’яПравіць

22 сакавіка 1976 года Кабус ажаніўся на малодшай дачцэ свайго стрыечнага брата Саідзе Наваль аль-Сайд, вядомай таксама як Каміла (1950 г.н.).

Нашчадкаў султан не мае. Найбольш уплывовымі пасля султана і яго жонкі сябрамі кіруючай прозвішчы з’яўляліся маці кіруючага султана Мазун аль-Машані (1925—1992) і яго сястра Саіда Умайма бен Сайд аль-Сайд (1934—2002).

Цiкавыя фактыПравіць

  • Султан захапляецца літаратурай, музыкай, вярхоўнай яздой. Адно з яго хобі — аматарскае радыё, яго пазыўны A41AA[1].

Зноскі

СпасылкiПравіць