Месроп Маштоц (арм.: Մեսրոպ Մաշտոց; каля 362, с. Хацэкац[3], правінцыя Тарон, каля возера Ван Арменія — 17 лютага 440) — вучоны, асветнік, місіянер, перакладчык Бібліі, стваральнік армянскага алфавіту. Пачынальнік пісьменнасці, асветніцкага руху ў Арменіі.

Месроп Маштоц
Մեսրոպ Մաշտոց
Mesrop1776t.jpg
Дата нараджэння

361[1] ці 362[1][2]

Месца нараджэння

Ацэкац[d], Тарон[d], Вялікая Арменія

Дата смерці

17 лютага 440

Месца смерці

Вагаршапат, Persian Armenia[d], Дзяржава Сасанідаў

Месца пахавання

Ашакан

Род дзейнасці

багаслоў, перакладчык, мовазнавец, перакладчык Бібліі

Навуковая сфера

мовазнаўства і Пераклад

Вядомыя вучні

Маўсес Харэнацы, Карун, Езнік Кахбаці, Вардан Маміканян, Іаўсеп Ваяцдзорцы і інш.

Вядомы як

Стваральнік армянскага алфавіту.

Commons-logo.svg Месроп Маштоц на Вікісховішчы

Змест

Біяграфічныя звесткіПравіць

Адукацыю атрымаў у мясцовых грэчаскамоўных школах. Валодаў некалькімі мовамі, у т.л. сірыйскай, персідскай, грэчаскай. Займаўся прапаведніцкай і перакладчыцкай дзейнасцю.

Прыняў манаства і прапаведаваў хрысціянства сярод армянаў-язычнікаў. Вывучыўшы гукавую сістэму армянскай мовы, склаў у 405-406 гг. армянскі алфавіт. Пераклаў са сваімі вучнямі частку Бібліі і яшчэ некаторыя філасофскія і рэлігійныя творы з сірыйскай на армянскую мову. Укараненне алфавіту спрыяла барацьбе за захаванне культурнай самастойнасці армянскага народа. Узнік асветніцкі рух, з'явілася багатая арыгінальная і перакладная літаратура. У 5 ст. многія з вучняў Маштоца сталі пісьменнікамі (Езнік, Карун, Егішэ, Харэнацы і інш.)

Аўтар кнігі хрысціянскіх павучанняў, духоўных песень ("шараканаў-пакаянняў", усяго каля 130)

Памёр у Эчміядзіне. Пахаваны ў Ашакане. Армянскай царквой прылічаны да ліку святых[3].

Зноскі

  1. 1,0 1,1 (unspecified title) Праверана 4 верасня 2014.
  2. Нямецкая нацыянальная бібліятэка, Берлінская дзяржаўная бібліятэка, Баварская дзяржаўная бібліятэка і інш. Record #119150514 // Агульны нарматыўны кантроль — 2012—2016. Праверана 13 жніўня 2015.
  3. 3,0 3,1 Беларуская энцыклапедыя: У 18 т. Т.10: Малайзія — Мугараджы / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў і інш — Мн.: БелЭн, 2000. — Т. 10. — 544 с. — 10 000 экз. — ISBN 985-11-0169-9 (Т. 10).

ЛітаратураПравіць

  • Казіян А. Месроп Маштоц // Беларуская энцыклапедыя: У 18 т. Т.10: Малайзія — Мугараджы / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў і інш — Мн.: БелЭн, 2000. — Т. 10. — 544 с. — 10 000 экз. — ISBN 985-11-0169-9 (Т. 10).

СпасылкіПравіць