Мікалай Джэмсавіч Колі

Мікалай Джэмсавіч (Якаўлевіч) Ко́лі (руск.: Николай Джемсович (Яковлевич) Колли; 5 (17) жніўня 1894, Масква, Расійская імперыя3 снежня 1966) — савецкі архітэктар[5]. Правадзейны член Акадэміі архітэктуры СССР1950) і Акадэміі будаўніцтва і архітэктуры СССР1957)[6].

Мікалай Джэмсавіч Колі
Дата нараджэння 5 (17) жніўня 1894
Месца нараджэння
Дата смерці 3 снежня 1966(1966-12-03)[2][3] (72 гады)
Месца смерці
Месца пахавання
Грамадзянства
Альма-матар
Працы і дасягненні
Месца працы
Працаваў у гарадах Масква
Найважнейшыя пабудовы станцыя метро «Чыстыя пруды»
Узнагароды
ордэн Працоўнага Чырвонага Сцяга
Commons-logo.svg Мікалай Джэмсавіч Колі на Вікісховішчы

БіяграфіяПравіць

Мікалай Колі нарадзіўся 5 (17) жніўня 1894 года ў Маскве, у сям’і шатландскага паходжання. Вучыўся з 1912 па 1922 год спачатку ў МВЖСД, затым у ВМАТЭМАЙСе. Пад кіраўніцтвам А. В. Шчусева ў 19131915 гг. працаваў над праектам Казанскага вакзала[5].

У 1923 годзе пад кіраўніцтвам І. У. Жалтоўскага працаваў над праектам комплексу УСГВ. У 19271932 гг. у складзе групы архітэктараў, якую ўзначальваў В. А. Вяснін, праектаваў Днепрагэс і сацгорад у Запарожжы[5].

Мікалай Колі аўтар праекта дома «Новая Масква» на Ленінградскім праспекце (1926 год, цяпер перабудаваны)[7], Вялікага Каменнага моста, Новаарбацкага моста[8].

Сумесна з Ле Карбюзье ў 1928—1932 гг. працаваў у Парыжы і Маскве над праектам будынка Цэнтрасаюза.

Сумесна з архітэктарам К. Рабавым спраектаваў будынак Маскоўскага інстытута савецкага кааператыўнага гандлю Цэнтрасаюза СССР у раёне Сокал.

З 1933 года працаваў у якасці галоўнага архітэктара архітэктурна-праекціровачнай майстэрні № 6, праектаваў Цэнтральны стадыён СССР імя І. В. Сталіна ў Ізмайлаве, станцыі Маскоўскага метро — Смаленская, Парк Культуры (паўночны павільён), Кіраўская[5][9], Павялецкая-Кальцавая[10].

У час Вялікай Айчыннай вайны і пасля яе заканчэння Мікалай Колі распрацоўваў планы рэканструкцыі гарадоў Цверы[11], Мінска (1945)[12], Рыгі (1946)[5]. Працы па распрацоўцы генеральнага плана аднаўлення і развіцця Калініна (так называлася Цвер з 1931 па 1990 год) пачаліся ў 1944 годзе[11]. Адзін з аўтараў «Эскіза планіроўкі Мінска» (1944), праекта стадыёна «Дынама» ў Мінску (19471954)[6].

Сумесна з прафесарам І. Д. Мельчаковым Мікалай Колі распрацаваў праект магілы М. І. Калініна.

З 1935 па 1951 год узначальваў Маскоўскае аддзяленне Саюза архітэктараў.

У 1924—1941 гадах выкладаў у Маскоўскім тэхнічным універсітэце імя Баўмана, з 1931 па 1941 у Маскоўскім архітэктурным інстытуце.

Памёр Мікалай Джэмсавіч Колі 3 снежня 1966 года, пахаваны на Увядзенскіх могілках.

Гл. таксамаПравіць

Зноскі

  1. 1,0 1,1 Колли Николай Джемсович // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохорова — 3-е изд. — М.: Советская энциклопедия, 1969. Праверана 28 верасня 2015.
  2. Колли Николай Джемсович // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохорова — 3-е изд. — М.: Советская энциклопедия, 1969. Праверана 27 верасня 2015.
  3. Nikolay Kolli // Grove Art Online, Grove Dictionary of Art Online / J. TurnerOUP, 1998.
  4. (unspecified title) Праверана 10 ліпеня 2019.
  5. 5,0 5,1 5,2 5,3 5,4 Большая Российская энциклопедия: В 30 т. / Председатель науч.-ред. совета Ю. С. Осипов. Отв. ред С. Л. Кравец. Т. 14. Киреев — Конго. — М.: Большая Российская энциклопедия, 2009. — 751 с.: ил.: карт.
  6. 6,0 6,1 Колі Мікалай Джэмсавіч // Архітэктура Беларусі: Энцыклапедычны даведнік. — Мн.: БелЭн, 1993.
  7. Жылы дом кааператыва «Новая Масква» (№ 14)
  8. Николай Джемсович Коли // Москва: Энциклопедия / гл. ред. С. О. Шмидт; сост.: М. И. Андреев, В. М. Карев. — М. : Большая российская энциклопедия, 1997. — 976 с. — 100 000 экз. — ISBN 5-85270-277-3.
  9. Шматпакутная станцыя
  10. Большая советская энциклопедия. Гл. ред. Б. А. Введенский, 2-е изд. Т. 21. Кинестезия — Коллизия. 1953. 628 стр., илл.; 52 л. илл. и карт.
  11. 11,0 11,1 ВОЗРОЖДЕННЫЙ ГОРОД
  12. Праспект для рабочых «Літаратурная газета»

ЛітаратураПравіць

  • Тарасова Е. А. Николай Джемсович (Яковлевич) Колли (1894—1966) // Мастера советской архитектуры об архитектуре. — М.: Искусство, 1975. — Т. 2. — С. 349—363.
  • Архитектор Н. Я. Колли // «Архитектура СССР», 1964, № 12.
  • Колі Мікалай Джэмсавіч // Архітэктура Беларусі: Энцыклапедычны даведнік. — Мн.: БелЭн, 1993.

СпасылкіПравіць