Адкрыць галоўнае меню

Падзенне Германскай Мікранэзіі

Падзе́нне Герма́нскай Мікранэ́зіі — захоп японскімі сіламі нямецкіх каланіяльных уладанняў у паўночнай частцы Ціхага акіяна на пачатковым этапе Першай сусветнай вайны.

Падзенне Германскай Мікранэзіі
Асноўны канфлікт: Азіяцка-Ціхаакіянскі тэатр ваенных дзеянняў Першай сусветнай вайны
Übersicht Der Deutschen Besitzungen im Stillen Ozean.jpgГерманскія валоданні ў заходняй частцы Ціхага акіяна на пачатку XX стагоддзя
Вынік Перамога Антанты.
Праціўнікі
Антанта і саюзнікі:

Flag of Japan (1870–1999).svg Японская імперыя

Цэнтральныя дзяржавы:

Сцяг Германіі (1871-1918, 1933-1935) Германская імперыя

Камандуючыя
War flag of the Imperial Japanese Army.svg Танін Ямая
War flag of the Imperial Japanese Army.svg Тацуа Мацумура
Flag of the German Empire.svg Максіміліян фон Шпее
 
Тэатры ваенных дзеянняў Першай сусветнай вайны
Еўропа

Балканы✰ ІталіяЗаходняя ЕўропаУсходняя Еўропа
Блізкі Усход
АравіяПаўднёвая АравіяКаўказСінай і ПалестынаМесапатаміяПерсіяДарданэлы
Афрыка
Паўднёва-Заходняя АфрыкаТагалендКамерунУсходняя АфрыкаПаўночная Афрыка
Азія і Ціхі Акіян
СамоаЦындааМікранезія
Вайна на моры
АтлантыкаМіжземнае мораЦіхі і Індыйскі акіяны

 
Азіяцка-Ціхаакіянскі тэатр ваенных дзеянняў Першай сусветнай вайны
Самоа Біта Пака Тома Цындаа Мікранезія Гуам

ПерадгісторыяПравіць

Германская імперыя атрымала свае ціхаакіянскія калоніі ва другой палове XIX стагоддзя: у 1886 годзе была ўтворана Германская Новая Гвінея (да якой у 1888 годзе быў далучаны востраў Науру, а ў 1899 годзе — у адпаведнасці з нямецка-іспанскім дагаворамКаралінскія астравы, Марыянскія астравы і Архіпелаг Палау), а ў 1900Германскае Самоа. Да 1911 года ў Германскай Мікранэзіі (на Каралінскіх астравах, Марыянскіх астравах і Палау) пражывала каля 15 400 тубыльцаў і 459 еўрапейцаў (з якіх толькі 259 чалавек з’яўляліся грамадзянамі Германскай імперыі). Узброеных сіл там не было, толькі ў шэрагу пунктаў існавалі вугальныя станцыі, а на востраве Яп размяшчалася буйная радыёрэтрансляцыённая станцыя.

Ход падзейПравіць

На момант пачатку Першай сусветнай вайны каля вострава Панапе стаялі германскія браняносныя крэйсеры «Шарнхорст» і «Гнейзенау» з складу Германскай Усходне-Азіяцкай крэйсерскай эскадры. 6 жніўня да іх далучыўся прыбыўшы з Ганалулу лёгкі крэйсер «Нюрнберг». 11 жніўня германская эскадра перайшла да вострава Паган. 12 жніўня да яе далучыўся лёгкі крэйсер «Эмдэн», а 13-га — дапаможныя крэйсеры «Прынц Эйтэль Фрыдрых» і «Кармаран», якія прыйшлі з Цындаа . Адразу пасля гэтага асноўныя сілы эскадры накіраваліся да берагоў Чылі, а «Эмдэн» быў накіраваны ў Індыйскі акіян. «Прынц Эйтэль Фрыдрых» і «Кармаран» яшчэ некаторы час знаходзіліся ў Мікранэзіі, пакуль 30 жніўня не атрымалі загад ісці да берагоў Аўстраліі.

23 жніўня 1914 года Японская імперыя абвясціла вайну Германіі. Пераследуючы германскую Усходне-Азіяцкую эскадру, японская 1-я эскадра Паўднёвага мора пад камандаваннем віцэ-адмірала Ямая захапіла Джалуіт, а 12 кастрычніка з’явілася ў гавані Трука. 1 кастрычніка 2-я эскадра Паўднёвага мора контр-адмірала Мацумуры захапіла належаўшы Германіі порт Рабаул на востраве Новая Брытанія, а 7 кастрычніка прыбыла на востраў Яп, дзе сустрэла германскую кананерку «Планет», паспешліва затопленую экіпажам, пабачыўшым японцаў.

ВынікіПравіць

Дзеянні японцаў выклікалі нервовую рэакцыю ў Аўстраліі і Новай Зеландыі, якія самі разлічвалі пажывіцца за кошт германскіх калоній. Новазеландскія войскі паспелі захапіць Германскае Самоа да прыбыцця туды японцаў, але японскія караблі ўжо грунтаваліся ў гавані Сува на Фіджы. Да канца 1914 года японскі і брытанскі ўрады з цяжкасцю ўрэгулявалі пытанне аб захопе германскіх уладанняў на Ціхім акіяне. Каб пазбегнуць новых інцыдэнтаў, англічане пагадзіліся, што войскі Брытанскага садружнасці не будуць дзейнічаць на поўнач ад экватара, а Марыянскія, Каралінскія і Маршалавы астравы застануцца ў японцаў.

КрыніцыПравіць

  • А. Больных. Морские битвы Первой мировой: На океанских просторах. — М.: АСТ, 2000. — ISBN 5-17-004429-1
  • «Заморские театры Первой мировой войны» — М.: АСТ, 2003. — ISBN 5-17-018624-X