Сцяпан Паўлавіч Злобін

пісьменнік

Сцяпан Паўлавіч Злобін (11 лістапада 1903, Масква — 15 верасня 1965, Масква) — рускі пісьменнік.

Сцяпан Паўлавіч Злобін
Асабістыя звесткі
Дата нараджэння 11 (24) лістапада 1903[1]
Месца нараджэння
Дата смерці 15 верасня 1965(1965-09-15)[3][4][1] (61 год)
Месца смерці
Пахаванне
Грамадзянства
Бацька Павел Уладзіміравіч Злобін
Маці Лідзія Мікалаеўна Даброва-Ядрынцава[d]
Альма-матар
Прафесійная дзейнасць
Род дзейнасці пісьменнік
Жанр гістарычны раман[d]
Мова твораў руская
Грамадская дзейнасць
Член у
Прэміі
Сталінская прэмія
Узнагароды
ордэн Айчыннай вайны II ступені

БіяграфіяПравіць

Нарадзіўся 11 лістапада 1903 года ў Маскве ў сям’і расійскіх сацыялістаў-рэвалюцыянераў Паўла Уладзіміравіча Злобіна і Лідзіі Мікалаеўны Дабровай-Ядрынцавай.

Пасля разгрому эсэраў бальшавікамі арыштаваны, у Бутырскай турме захварэў на тыф. Бацька ўзяў сына на парукі.

З 1920 года ў Маскве працаваў статыстыкам, затым на прадуктовым складзе. Паступіў вучыцца ў прамыслова-эканамічны тэхнікум, з якога сышоў з-за хваробы на сухоты.

У 1921 годзе паступіў вучыцца ў Вышэйшы літаратурна-мастацкі інстытут імя В. Я. Брусава, дзе захапіўся мовазнаўствам і псіхалогіяй творчасці.

У 1924 годзе зноў трапіў ў Бутырскую турму, дзе правёў больш за 2 месяцы ў адзіночцы.

Скончыў інстытут у 1924 годзе, з’ехаў ва Уфу, дзе выкладаў літаратуру і рускую мову.

За два тыдні да пачатку Вялікай Айчыннай вайны скончыў курсы для пісьменнікаў, арганізаваныя пры Ваенна-палітычнай акадэміі імя У. І. Леніна. Уступіў у т. зв. «пісьменніцкую роту» 8-й Краснапрэсненскай дывізіі народнага апалчэння, затым яго перавялі ў 24-ю армію для працы ў дывізіённых газетах.

У кастрычніку 1941 года кантужаны падчас Вяземскай аперацыі, з раненнем нагі трапіў ў нямецкі палон і аказаўся ў Мінскім лазарэце, дзе стаў санітарным інструктарам ў бараку для тыфозных. Да вясны 1942 года рыхтаваў ўцёкі, якія сарваліся праз здраду[5]. Дастаўлены ў кайданах на Эльбу, у канцэнтрацыйны лагер Цайтхайн, Злобін знаходзіўся ў ім з канца 1942 года па кастрычнік 1944 года, узначальваў падполле. Пасля выкрыцця этапаваны разам з цяжкахворымі ў лагер паблізу Лодзі (вызвалены ў студзені 1945 года).

Памёр 15 верасня 1965 года. Пахаваны ў Маскве на Новадзявочых могілках (участак № 6).

ТворчасцьПравіць

Па вяртанні з Вялікай Айчыннай вайны пачаў пісаць раман «Паўсталыя мерцвякі» — пра знаходжанне ў палоне, аднак, у 1946 годзе твор канфіскаваны і трапіў пад цэнзуру. У 1948 годзе апублікаваў гістарычны раман «Востраў Буян», а ў 1951 годзе — гістарычную эпапею «Сцяпан Разін». Па ўспамінах К. Сіманава, эпапея моцна ўразіла Іосіфа Сталіна, у 1952 годзе пры прысуджэнні Сталінскай прэміі ён праігнараў факт працяглага знаходжання Злобіна ў палоне, нягледзячы на ​​напамін пра гэта Г. М. Малянкова[6].

Аўтабіяграфічны раман «Зніклыя без вестак» (1962) зрабіў значны ўклад у справу рэабілітацыі былых савецкіх ваеннапалонных. Застаўся незавершаны раман «Раніца стагоддзя» пра падзеі напярэдадні рэвалюцыі 1905 года, напісаны прыкладна да паловы.

УзнагародыПравіць

Зноскі

  1. 1,0 1,1 The Fine Art Archive — 2003. Праверана 1 красавіка 2021.
  2. 2,0 2,1 Злобин Степан Павлович // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохорова — 3-е изд. — М.: Советская энциклопедия, 1969. Праверана 28 верасня 2015.
  3. Злобин Степан Павлович // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохорова — 3-е изд. — М.: Советская энциклопедия, 1969. Праверана 27 верасня 2015.
  4. Bibliothèque nationale de France Stepan Pavlovič Zlobin // data.bnf.fr: платформа адкрытых даных — 2011.
  5. Степан Злобин. "В минском лагере военнопленных. Из записных книжек 1941 — 1942 гг."
  6. Глазами человека моего поколения. Размышления о И.В.Сталине