Уладзіслаў Сікорскі

Уладзі́слаў Сіко́рскі (польск.: Władysław Sikorski; 8(20).5.1881, Тушаў-Нарадовы, каля г. Мелец, Аўстра-Венгрыя, цяпер у Падкарпацкім ваяв., Польшча — 4.7.1943), польскі грамадска-палітычны, дзяржаўны і ваенны дзеяч, генерал.

Уладзіслаў Сікорскі
польск.: Władysław Sikorski
Wladyslaw Sikorski 2.jpg
1-ы Прэм’ер-міністр Польшчы
30 верасня 1939 — 4 ліпеня 1943
Папярэднік Felicjan Sławoj Składkowski[d]
Пераемнік Станіслаў Мікалайчык
9-ы Прэм’ер-міністр Польшчы
16 снежня 1922 — 26 мая 1923
Папярэднік Julian Nowak[d]
Пераемнік Wincenty Witos[d]
3-і General Inspector of the Armed Forces[d]
7 лістапада 1939 — 4 ліпеня 1943
Папярэднік Эдвард Рыдз-Сміглы
Пераемнік Kazimierz Sosnkowski[d]
Нараджэнне 20 мая 1881(1881-05-20)[1][2] ці 20 сакавіка 1881(1881-03-20)[3]
Смерць 4 ліпеня 1943(1943-07-04)[4][1][…] (62 гады)
Месца пахавання
Дзеці Zofia Leśniowska[d]
Веравызнанне Каталіцкая Царква
Партыя
Адукацыя
Дзейнасць палітык, ваенны
Аўтограф Władysław Sikorski - podpis.jpg
Званне генерал і generał broni[d]
Бітвы
Узнагароды
Commons-logo.svg Уладзіслаў Сікорскі на Вікісховішчы

Скончыў настаўніцкую семінарыю ў Жэшаве, вучыўся ў Львоўскім політэхнічным інстытуце. 3 1902 года ўдзельнічаў у польскім нацыянальна-асветніцкім і нацыянальна-вызваленчым руху. У 1-ю сусветную вайну адзін са стваральнікаў польскіх легіёнаў у аўстра-венгерскай арміі. У лютым 1918 разарваў адносіны з Аўстрыяй і Германіяй, за што зняволены ў канцлагер. У красавіку 1918 года вызвалены. У канцы 1918 — 1-й палове 1919 года ўдзельнічаў у баях супраць войск Заходне-Украінскай Народнай Рэспублікі. У 1919—1920 гадах камандаваў дывізіяй на Палессі, браў удзел у авалоданні вузлом МазырКалінкавічы. Пасля няўдачы польскіх войск ва Украіне ўдзельнічаў у баях за Брэст. Летам і восенню 1920 года паслядоўна камандуючы 5-й і 3-й арміямі (на апошняй пасадзе знаходзіўся каля Гродна, меў заданне ў выпадку неабходнасці падтрымаць выступленне генерала Л. Жалігоўскага на Віленшчыне). 3 1921 года начальнік Генеральнага штаба Польшчы, выступаў за знешнепалітычную арыентацыю на Францыю, адзін з распрацоўшчыкаў тэорыі «двух ворагаў Польшчы», г.зн. Германія і Савецкая Расія. У 1922—1923 гадах адначасова прэм’ер-міністр і міністр ваенных спраў, у лютым 1924 — лістападзе 1925 года міністр ваенных спраў. Выступаў за змякчэнне палітыкі прымусовай паланізацыі нацыянальных меншасцей. У 1926 не падтрымаў пераварот Ю. Пілсудскага, у 1928 звольнены з пасады камандуючага ваеннай акругай.

Пасля акупацыі Польшчы германскімі войскамі выехаў у Францыю, дзе 30 верасня 1939 года ўзначаліў эмігранцкі ўрад, адначасова займаў пасады міністра ваенных спраў і галоўнага інспектара ўзброеных сіл (пасля разгрому Францыі ў 1940 урад пераехаў у Лондан). 30 ліпеня 1941 года аднавіў дыпламатычныя адносіны з СССР. У снежні 1941 года наведаў СССР і атрымаў дазвол І. Сгаліна на стварэнне ў СССР польскіх узброеных сіл з польскіх вайскоўцаў інтэрніраваных у 1939 годзе. Разам з тым Сідорскі і яго ўрад лічылі ўключэнне Заходняй Беларусі і Заходняй Украіны ў 1939 годзе ў склад СССР незаконным і выступалі за адраджэнне польскай дзяржавы ў межах да верасня 1939 года. У красавіку 1943 года абвінаваціў савецкія ўлады ў расстрэле польскіх афіцэраў у Катыні, што прывяло да разрыву адносін урада Сідорскага з СССР. Загінуў у паветранай катастрофе каля Гібралтара пасля вяртання з інспекцыйнай паездкі з арміі У. Андэрса на Блізкім Усходзе.

Зноскі

  1. 1,0 1,1 Władysław Sikorski // SNAC — 2010. Праверана 9 кастрычніка 2017.
  2. 2,0 2,1 Wladyslaw Sikorski // Encyclopædia Britannica Праверана 9 кастрычніка 2017.
  3. Person Profile // Internet Movie Database — 1990. Праверана 26 чэрвеня 2019.
  4. Сикорский Владислав // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохорова — 3-е изд. — М.: Советская энциклопедия, 1969. Праверана 28 верасня 2015.
  5. Нямецкая нацыянальная бібліятэка, Берлінская дзяржаўная бібліятэка, Баварская дзяржаўная бібліятэка і інш. Record #118614282 // Агульны нарматыўны кантроль — 2012—2016. Праверана 31 снежня 2014.
  6. (unspecified title) Праверана 28 мая 2021.

ЛітаратураПравіць

Шаблон:Міністры абароны Другой Польскай рэспублікі