Адкрыць галоўнае меню

Чэмпіянат Еўропы па футболе 2008 года, звычайна званы «Еўра-2008» — 13-ы па ліку футбольны турнір для еўрапейскіх краін, які праходзіць раз у чатыры гады пад эгідай УЕФА. Турнір праводзіўся сумесна Аўстрыяй і Швейцарыяй, пачаўся 7 чэрвеня 2008 і завяршыўся 29 чэрвеня 2008 года. Гэта быў другі чэмпіянат Еўропы, гаспадарамі якога з'яўляліся дзве краіны. Першым стаў турнір 2000 года(руск.) бел., праведзены ў Бельгіі і Нідэрландах.

Чэмпіянат Еўропы па футболе 2008
UEFA Euro 2008

ням.: Fußball-Europameisterschaft 2008
фр.: Championnat d'Europe de football 2008
італ.: Campionato europeo di calcio 2008
рэтарам.: Campiunadi d'Europa da ballape 2008

Чэмпіянат Еўропы па футболе 2008
Падрабязнасці чэмпіянату
Месца правядзення Flag of Austria.svg АўстрыяFlag of Switzerland.svg Швейцарыя
      Гарады правядзення Аўстрыя: Вена, Зальцбург, Інсбрук, Клагенфурт
Швейцарыя: Базель, Берн, Жэнева, Цюрых
      Стадыёны 8
Тэрміны адбору 16 жніўня 200621 лістапада 2007
Тэрміны фіналу 729 чэрвеня 2008
Лік удзельнікаў 52
      у фінале 16
Прызавыя месцы
Gold medal.svg Чэмпіён Іспанія Іспанія (2-гі раз1964)
Silver medal.svg Другое месца Германія Германія (3-ці раз1976, 1992)
Bronze medal.svg Трэцяе месца Расія Расія (1-шы раз)
Турцыя Турцыя (1-шы раз)
Статыстыка чэмпіянату
Наведвальнасць 1 140 902  (36 803 за гульню)
Згуляна матчаў 31
      у адборы 306
Забіта галоў 77  (2.48 за гульню)
      у адборы 836  (2.73 за гульню)
Бамбардзір(ы) Сцяг Іспаніі Давід Вілья  (4 мяча)
      у адборы Сцяг Паўночнай Ірландыі Дэвід Хілі  (13 мячоў)
Лепшы ігрок Сцяг Іспаніі Хаві
2004
2012 >

У турніры ўдзельнічалі 16 каманд. Аўстрыя і Швейцарыя аўтаматычна кваліфікаваліся як краіны-арганізатары. Астатнія 14 каманд былі вызначаны паводле вынікаў кваліфікацыйнага турніру, які пачаўся ў жніўні 2006 года. Іспанія, як пераможца Еўра-2008, атрымала права прыняць удзел у Кубку канфедэрацый 2009 года(руск.) бел. ў Паўднёва-Афрыканскай Рэспублікі.

Гаспадары чэмпіянатуПравіць

У ходзе выбараў гаспадара Еўра-2008 галоўнымі кандыдатамі лічыліся 4 прэтэндэнты: Венгрыя, Аўстрыя/Швейцарыя, Грэцыя/Турцыя і скандынаўская чацвёрка (Данія, Швецыя, Фінляндыя, Нарвегія). У выніку галасаванне выйгралі Аўстрыя/Швейцарыя, якім і прагназавалі перамогу.

Венгрыя прайграла ўжо другое галасаванне запар. У 2004 ў яна саступіла Партугаліі. Іншымі кандыдатамі, якія выбылі яшчэ да фінальнага галасавання, былі Шатландыя/Ірландыя, Расія і Харватыя/Боснія і Герцагавіна.

Гарады і стадыёныПравіць

Спаборніцтвы прайшлі на васьмі стадыёнах ў абедзвюх прымаюць краінах: чатыры ў Аўстрыі і чатыры ў Швейцарыі. Кожная арэна была разлічана як мінімум на 30 тысяч гледачоў. Найбуйнейшым стадыёнам чэмпіянату быў «Эрнст Хапель»(руск.) бел. у Вене ўмяшчальнасцю 53295 месцаў[1], на якім прайшоў фінальны матч чэмпіянату. Зборная Швейцарыі згуляла ўсе свае матчы на ​​стадыёне «Санкт-Якаб Парк»(руск.) бел. у Базелі. На гэтай жа арэне праходзіла цырымонія адкрыцця турніру і першы матч. Зборная Аўстрыі правяла ўсе свае матчы на ​​стадыёне «Эрнст Хапель».

У 2004 годзе ў арганізатараў узніклі праблемы з правядзеннем будучых спаборніцтваў у Цюрыху. Першапачаткова для гэтых мэтаў планавалася рэканструяваць стадыён «Хардтурм»(руск.) бел.. Аднак, з-за пратэстаў мясцовых жыхароў[2] рэканструкцыя затрымалася і ўжо не магла быць скончана ў тэрмін. Гэта выклікала занепакоенасць ва УЕФА, паколькі планавалася выкарыстаць па чатыры стадыёны ў кожнай з краін-гаспадынь турніру. Праблема вырашылася, калі арганізатары прапанавалі рэканструяваць іншую арэну — «Летцыгрунд»(руск.) бел.. У студзені 2005 года УЕФА зацвердзіў перагледжаны план. Стадыён «Летцыгрунд» прыняў першы футбольны матч 23 верасня 2007 года[3].

  Аўстрыя
  Вена   Клагенфурт   Зальцбург   Інсбрук
Эрнст Хапель
Умяшчальнасць: 53 295
Хатняя арэна зборнай Аўстрыі
Хіпо-Арэна(руск.) бел.
Умяшчальнасць: 31 957
Клуб: Аустрыя Кернтэн(руск.) бел.
Вальс-Зіцэнхайм(руск.) бел.
Умяшчальнасць: 31 020
Клуб: Рэд Бул
Цівалі Ной(руск.) бел.
Умяшчальнасць: 31 600
Клуб: Вакер(бел. (тар.)) бел.
       
3 матчы групы B
2 чвэрцьфіналы
паўфінал і фінал
3 матчы групы B 3 матчы групы D 3 матчы групы D
3 матчы групы A
(уключаючы матч адкрыцця)
2 чвэрцьфіналы і паўфінал
3 матчы групы C 3 матчы групы A 3 матчы групы C
       
Санкт-Якаб Парк
Умяшчальнасць: 42 000
Клуб: Базель
Стад дэ Сюіс(руск.) бел.
Умяшчальнасць: 31 907
Клуб: Янг Бойз
Стад дэ Жэнеў(руск.) бел.
Умяшчальнасць: 31 228
Клуб: Сервет(бел. (тар.)) бел.
Летцыгрунд
Умяшчальнасць: 30 000
Клуб: Цюрых(бел. (тар.)) бел.
  Базель   Берн   Жэнева   Цюрых
  Швейцарыя

Знакі і атрыбутыПравіць

Лагатып чэмпіянату быў распрацаваны дызайнерскай фірмай «English & Pockett». На ім сімвалічна адлюстраваны горны ландшафт, уласцівы абодвум краінам, якія прымалі чэмпіянат, і выкарыстаныя колеры іх сцягоў[4].

Афіцыйная мелодыя была напісана Рола Армстрангам(англ.) бел. з Faithless(руск.) бел. спецыяльна для УЕФА[5]. Афіцыйным гімнам Еўра-2008 стала песня «Can You Hear Me», якую выканаў іспанскі спявак Энрыке Іглесіяс падчас цырымоніі закрыцця перад фіналам на стадыёне «Эрнст Хапель» у Вене 29 чэрвеня[6].

ТалісманыПравіць

27 верасня 2006 года ў музейным комплексе Музейны квартал(руск.) бел. у Вене былі прадстаўлены талісманы Еўра-2008[7]. Імі сталі два блізнюкі Трыкс і Флікс, створаныя кампаніяй Warner Bros. Consumer Products. Яны апранутыя ў адпаведнасці з колерамі нацыянальных сцягоў Аўстрыі і Швейцарыі: Трыкс — у белай футболцы з нумарам 20, а Фликс — у чырвонай з нумарам 08. Імёны двайнят былі абраныя ў ходзе галасавання, праведзенага сярод 67 406 футбольных фанатаў Аўстрыі і Швейцарыі (Трыкс і Флікс атрымалі 63,3 % галасоў, Флітс і Бітс — 33,7 %, Загі і Зігі — 3,0 %)[8]. Варыянты імёнаў выбіраліся кароткія, простыя і лёгка вымаўляюцца на розных мовах.

КубакПравіць

Перад пачаткам турніру была прадстаўлена новая версія Кубка Анры Дэланэ(руск.) бел., распрацаваная кампаніяй «Asprey London»[9]. Ён у асноўным ідэнтычны арыгінальнаму, створанаму Арцю Бертранам у 1960 годзе. Кубак пазбавіўся мармуровага пастамента мячом, якая знаходзілася на тыльным баку. Срэбная падстава была павялічана для ўстойлівасці. Назвы краін-пераможцаў, якія перш наносіліся на пастамент, цяпер знаходзяцца на заднім баку трафея. Кубак зроблены з чыстага срэбра, важыць 8 кг, яго вышыня роўная 60 см.

МячПравіць

Спецыяльна для турніру фірмай Adidas быў створаны мяч, які атрымаў назву «Europass»(руск.) бел.. Прэзентацыя спартыўнага снарада прайшла 2 снежня 2007 года ў Люцэрне падчас лёсавання фінальнага этапу «Еўра-2008»[10]. Адметнай асаблівасцю мяча стала адсутнасць у яго складзе натуральных матэрыялаў. Дзякуючы гэтаму ўласцівасці снарада не мяняюцца пры змене ўмоў надвор'я (у дождж ён не ўбірае вільгаць і не становіцца цяжэй). Іншыя асаблівасці — гэта вялікая сіла ўдару, вялікая хуткасць скрута мяча, непрадказальнасць палёту[11][12]. Акрамя таго, 30 красавіка 2008 года ў Вене прэзідэнт УЕФА Мішэль Плаціні прадставіў адмысловую мадыфікацыю мяча — «Europass Gloria», распрацаваную адмыслова для фінальнага матчу чэмпіянату[13].

ДэвізПравіць

За 500 дзён да правядзення турніру, 24 студзеня 2007 года, быў абвешчаны дэвіз «Еўра-2008»: «Дай волю эмоцыям» (англ.: Expect Emotions)[14].

Прэзідэнт УЕФА Мішэль Плаціні заявіў, што гэтая фраза «апісвае сутнасць чэмпіянату Еўропы-2008 і тое, што ён можа даць. А менавіта — эмоцыі на любы густ: радасць, засмучэнне, палёгку і нервовае напружанне аж да фінальнага свістка»[15].

Прызавыя грошыПравіць

УЕФА абвешчана аб агульнай суме у 184 000 000 прызавых[16], якія размеркаваліся паміж шаснаццаццю камандамі фінальнай стадыі наступным чынам:

  • Па 7 500 000 за ўдзел у фінальнай стадыі.
  • У кожным матчы групавой стадыі пераможца атрымлівае 1 000 000, у выпадку нічыёй абедзве каманды атрымліваюць па 500 000.
  • За выхад у чвэрцьфінал каманды атрымаюць па 2 000 000.
  • Паўфіналісты атрымаюць па 3 000 000.
  • Сярэбраны прызёр атрымае 4 500 000.
  • Пераможца атрымае 7 500 000.

Размеркаванне прызавыхПравіць

  • Максімальна магчымая сума прызавых склала 23 000 000. Менавіта такую ​​суму атрымала зборная Іспаніі, якая атрымала перамогі ва ўсіх сваіх матчах фінальнай стадыі.
  • Сума прызавых зборнай Германіі склала 19 000 000.
  • Паўфіналісты, зборныя Турцыі і Расіі, атрымалі прызавыя ў памеры па 14 500 000.
  • Самая мінімальная сума прызавых ў зборнай Грэцыі 7 500 000. Пераможцы Еўра-2004 прайгралі ўсе тры гульні групавога этапу.

Адборачныя гульніПравіць

Лёсаванне адборачнага цыкла праходзіла ў Мантро, Швейцарыя, 27 студзеня 2006 года ў 12:00 па мясцоваму часу.

Адборачны тур пачаўся ў жніўні 2006 года, праз месяц пасля завяршэння чэмпіянату свету 2006 года. Аўстрыя і Швейцарыя атрымалі права ўзяць удзел у фінальнай стадыі як краіны-гаспадыні. Кваліфікацыйны фармат трохі змяніўся ў параўнанні з папярэднімі турнірамі: пераможцы і другія каманды з кожнай групы наўпрост трапілі ў фінальную частку чэмпіянату — стыкавых матчаў не было. Шэсць з сямі груп складаліся з 7 камандаў, яшчэ адна — з 8 камандаў.

Адборачныя групыПравіць

Група A Група B Група C Група D
Група E Група F Група G  

Фінальны турнірПравіць

ЛёсаваннеПравіць

Паводле рэгламенту, дзве краіны-гаспадыні турніру і чэмпіёны Еўропы 2004 года, зборная Грэцыі, атрымалі месцы ў першым кошыку аўтаматычна. Да іх далучылася зборная Нідэрландаў, якая мела найвышэйшы рэйтынг паводле вынікаў адборачных турніраў да «ЧС-2006» і да «Еўра-2008».

Па астатніх кошыках каманды былі размеркаваны ў залежнасці ад каэфіцыента. У выпадку роўнасці каэфіцыента ў разлік браліся вынікі адборачнага цыкла да «Еўра-2008»: сярэдняя розніца мячоў, сярэдняя колькасць забітых мячоў, сярэдняя колькасць забітых мячоў на выездзе, а ў выпадку роўнасці ўсіх паказнікаў — жэрабя.

Кошык 1
Каманда Каэф.
  Швейцарыя 2,011
  Аўстрыя 1,989
  Грэцыя 2,167
  Нідэрланды 2,417
Кошык 2
Каманда Каэф.
  Харватыя 2,409
  Італія 2,364
  Чэхія 2,333
  Швецыя 2,273
Кошык 3
Каманда Каэф.
  Румынія 2,250
  Германія 2,250
  Партугалія 2,192
  Іспанія 2,182
Кошык 4
Каманда Каэф.
  Польшча 2,167
  Францыя 2,091
  Турцыя 1,958
  Расія 1,958

УдзельнікіПравіць

Чэмпіёнствы зборнай пазначаны тлустым

Каманда Кваліфікавана як Дата кваліфікацыі Папярэднія ўдзелы ў чэмпіянаце
  Аўстрыя Гаспадыня чэмпіянату 12 снежня 2002 0 (брала ўдзел упершыню)
  Германія 2 месца ў групе D 13 кастрычніка 2007 9 (19721, 19761, 19801, 19841, 19881, 1992, 1996, 2000, 2004)
  Грэцыя 1 месца ў групе C 17 кастрычніка 2007 2 (1980, 2004)
  Іспанія 1 месца ў групе F 17 лістапада 2007 7 (1964, 1980, 1984, 1988, 1996, 2000, 2004)
  Італія 1 месца ў групе B 17 лістапада 2007 6 (1968, 1980, 1988, 1996, 2000, 2004)
  Нідэрланды 2 месца ў групе G 17 лістапада 2007 7 (1976, 1980, 1988, 1992, 1996, 2000, 2004)
  Польшча 1 месца ў групе A 17 лістапада 2007 0 (брала ўдзел упершыню)
  Партугалія 2 месца ў групе A 21 лістапада 2007 4 (1984, 1996, 2000, 2004)
  Расія 2 месца ў групе E 21 лістапада 2007 8 (19602, 19642, 19682, 19722, 19882, 19923, 1996, 2004)
  Румынія 1 месца ў групе G 17 кастрычніка 2007 3 (1984, 1996, 2000)
  Турцыя 2 месца ў групе C 21 лістапада 2007 2 (1996, 2000)
  Францыя 2 месца ў групе B 17 лістапада 2007 6 (1960, 1984, 1992, 1996, 2000, 2004)
  Харватыя 1 месца ў групе E 17 лістапада 2007 2 (1996, 2004)
  Чэхія 1 месца ў групе D 17 кастрычніка 2007 6 (19604, 19764, 19804, 1996, 2000, 2004)
  Швейцарыя Гаспадыня чэмпіянату 12 снежня 2002 2 (1996, 2004)
  Швецыя 2 месца ў групе F 21 лістапада 2007 3 (1992, 2000, 2004)
 
Удзельнікі чэмпіянату.
1 Зборная   ФРГ
2 Зборная   СССР
3 Зборная   СНД
4 Зборная   Чэхаславакіі

Склады камандПравіць

Паводле рэгламенту, склады камандаў-удзельніц чэмпіянату павінны былі быць абвешчаны за дзесяць дзён да першага матча турніру, то бок да 28 мая 2008 года. Усяго ў заяву маглі быць занесены 23 футбалісты (улучаючы 3 брамнікаў). Да першага згулянага матча каманды маюць права замяніць траўмаваных футбалістаў.

Экіпіроўка камандПравіць

Бренд # Зборныя
Adidas 5 Германія, Грэцыя, Іспанія, Румынія, Францыя
Nike(руск.) бел. 5 Нідэрланды, Партугалія, Расія, Турцыя, Харватыя
Puma(руск.) бел. 5 Аўстрыя, Італія, Польшча, Чэхія, Швейцарыя
Umbro(руск.) бел. 1 Швецыя

СуддзіПравіць

У правядзенні турніру бралі ўдзел дванаццаць суддзяў з дваццаццю чатырма асістэнтамі:

Футбольная
асацыяцыя
Арбітр Асістэнты
  Англія(руск.) бел. Говард Уэб(руск.) бел. Дэрэн Кэн Майкл Маларкі
  Аўстрыя(руск.) бел. Конрад Плаўц(руск.) бел. Эгон Беройтэр Маркус Майр
  Бельгія(руск.) бел. Франк Дэ Блекерэ(руск.) бел. Петэр Херманс Алекс Верстратэн
  Германія(руск.) бел. Херберт Фандэль(руск.) бел. Карстэн Кадах Фолькер Вецэль
  Грэцыя(руск.) бел. Кірас Васарас(руск.) бел. Дымітрыс Базацыдзіс Дымітрыс Сараідарыс
  Іспанія(руск.) бел. Мануэль Мехута Гансалес(руск.) бел. Хуан Карлас Юстэ Хіменес Хесус Кальва Гуадамура
  Італія(руск.) бел. Раберта Разеці(руск.) бел.[17] Алесандра Грызелі Паала Кальканья
  Нарвегія(руск.) бел. Том Хенінг Эўрэбё(руск.) бел. Гейр-Оге Холен Ян Петэр Рандэн[18]
  Нідэрланды(руск.) бел. Пітэр Вінк(руск.) бел. Адрыян Ініа Ханс тэн Хове
  Славакія(руск.) бел. Любаш Міхел(руск.) бел. Роман Слышка Марцін Балка
  Швейцарыя(руск.) бел. Масіма Бузака(руск.) бел. Матыяс Арне Стэфан Кюа
  Швецыя(руск.) бел. Петэр Фройдфельдт(руск.) бел. Штэфан Вітберг Хенрык Андрэн

ЗаўвагіПравіць

  1. UEFA EURO 2008. fussballtempel.net. Архівавана з першакрыніцы 27 студзеня 2012. Праверана 8 чэрвеня 2008.
  2. УЕФА боится Евро-2008. Газета.Ru. Архівавана з першакрыніцы 27 студзеня 2012. Праверана 19 чэрвеня 2008.
  3. Чемпионат Европы по футболу 2008. Стадион Летцигрунд. Архівавана з першакрыніцы 27 студзеня 2012.
  4. Логотип ЕВРО 2008 " Информационный вестник — Football Mundial
  5. The official UEFA EURO 2008 music (PDF). UEFA (28 лютага 2008). Архівавана з першакрыніцы 3 кастрычніка 2008.
  6. Official UEFA EURO 2008 Song: "Can You Hear Me" by Enrique Iglesias (PDF). UEFA (20 мая 2008). Архівавана з першакрыніцы 3 кастрычніка 2008. Праверана 20 чэрвеня 2008.
  7. Trix and Flix make their debut // UefaDirect. — 2006. — № 12 (56). — С. 14.(англ.) 
  8. Euro2008.uefa.com (29 мая 2008 г.). UEFA EURO 2008™ in figures (PDF). Прэс-рэліз. Праверана 2 июля 2008.(англ.) 
  9. Новый кубок на сайте УЕФА. Euro2008.uefa.com. Архівавана з першакрыніцы 21 красавіка 2008.
  10. Официальный мяч ЕВРО. Euro2008.uefa.com. Архівавана з першакрыніцы 16 красавіка 2008. Праверана 2 июля 2008.
  11. Марко Амелиа: «Мяч Euro-2008 доставит проблем вратарям». Sport-express.ru (27 мая 2008). Архівавана з першакрыніцы 27 студзеня 2012. Праверана 2 июля 2008.
  12. Чех подверг критике официальный мяч Euro. Sport-express.ru (06 июня 2008). Архівавана з першакрыніцы 27 студзеня 2012. Праверана 2 июля 2008.
  13. Мяч представлен в Вене. Euro2008.uefa.com (30 апреля 2008). Архівавана з першакрыніцы 5 мая 2008. Праверана 2 июля 2008.
  14. Девизом Euro-2008 избран слоган «Дай волю эмоциям». Sport-express.ru (24 января 2007). Архівавана з першакрыніцы 27 студзеня 2012. Праверана 21 июля 2008.
  15. Дай волю эмоциям. Euro2008.uefa.com (19 августа 2007). Архівавана з першакрыніцы 8 студзеня 2009. Праверана 21 июля 2008.
  16. Размер призовых. www.rusfootball.info. Праверана 17 июня 2008.
  17. Судзіў фінальны матч
  18. Hundredeler for treig til EM-plass. Dagbladet.no (17 красавіка 2008). Архівавана з першакрыніцы 27 студзеня 2012. Праверана 30 июня 2008.(нарв.)