Ян Казімір Пашкевіч — слуга канцылярыі ВКЛ, паэт 1-й пал. XVII ст.

Ян Казімір Пашкевіч
Асабістыя звесткі
Дата нараджэння невядома
Дата смерці 1635
Грамадзянства
Прафесійная дзейнасць
Род дзейнасці пісьменнік, паэт
Гады творчасці 16211622
Аўтограф верша «Полска квітнет лаціною…» на старонках рукапісу Літоўскага Статута 1529 года, c. 28.

БіяграфіяПравіць

Біяграфічных звестак аб ім амаль не засталося. Паходзіў, відаць, са шляхецкага роду герба «Радван» з Ашмяншчыны. Вядома, што слуга канцылярыі ВКЛ Ян Казімір Пашкевіч атрымаў за заслугі, аказаныя ў канцылярыі, ад караля 18 жніўня 1631 г. намінацыйную прывілею на скарбовае дваранства і юргельт у памеры 160 злотых па смерці Самуэля Бральніцкага. Відавочна, кар’ерны рост у межах канцылярыі для слуг быў досыць праблематычным[1].

ТворчасцьПравіць

Вядомы адзіны яго верш «Полска квітнет лаціною, Літва квітнет русчызнаю…» (датаваны 1621, апубл. 1842), у якім выявіліся асаблівасці сілаба-танічнага вершаскладання. Твор Я. К. Пашкевіча — узор грамадзянскай, патрыятычнай лірыкі. Паэт адзначае ролю роднай мовы ў грамадскім і культурным жыцці Вялікага Княства Літоўскага, ганарыцца міжнароднай славай свайго народа, верыць у яго бессмяротнасць. Як сведчаць змест, паэтычная форма і мова верша, аўтар быў чалавекам свецкім, высокаадукаваным, патрыятычна настроеным беларускім шляхціцам або мешчанінам. Твор захаваўся ў Слуцкім спісе Статута ВКЛ 1529. У ім змешчана яшчэ 5 аўтографаў паэта, а таксама запісы іншых асоб, якія сведчаць, што ў 1-й пал. XVII ст. рукапіс бытаваў у Вільні, дзе, напэўна, і быў напісаны верш.

Зноскі

  1. Галубовіч, Віталь. Матэрыялы па гісторыі скарбу ВКЛ у кнігах запісаў за перыяд праўлення Уладзіслава IV Вазы : Беларускі гістарычны зборнік. — Białystok: Białoruskie Towarzystwo Historyczne, 2002. — В. 17. — С. 73—87.

ЛітаратураПравіць

  • Грынчык М. Шляхі беларускага вершаскладання. Мн., 1973.
  • Кісялёў Г. Героі і музы. Мн., 1982.