Машына Цьюрынга — мадэль матэматычнай машыны, створаная для вызначэння паняцця алгарытму.


Гісторыя стварэнняПравіць

Машына была створана Аланам Цьюрынгам у 1936 годзе.

Апісанне машыныПравіць

ІнтуітыўнаеПравіць

Машына складаецца з наступных частак:

  • Бясконцая стужка, падзеленая на ячэйкі. Кожная ячэйка ўтрымлівае пэўнае значэнне ці сімвал, які абазначае, што яна з'яўляецца пустой.
  • Галоўка — паказвае на пэўную ячэйку, з якой вядзецца праца ў дадзены момант. Галоўка можа змяняць значэнне ячэйкі і перамяшчацца ўправа ці ўлева.
  • Рэгістр стану — захоўвае інфармацыю пра стан машыны. Стан вызначае наступны крок і можа змяняцца падчас працы.
  • Табліца дзеянняў — апісанне магчымых дзеянняў у залежнасці ад стану машыны і значэння ячэйкі, на якую паказвае галоўка.

ФармалізаванаеПравіць

Машыну можна апісаць наступным чынам:

 

дзе:

  aбазначае канечнае мноства станаў.

  - канечны алфавіт ленты.

  - канечны пачатковы алфавіт.

  - пачатковы стан машыны.

  - сімвал, які абазначае пустую ячэйку.

  - мноства канечных станаў (станаў, пры якіх машына скончвае працу).

 

РазнавіднасціПравіць

Дэтэрмінаванай машынай Цьюрынга называецца машына, у якой для кожнай   апісанае толькі адно дзеянне. У іншым выпадку машына называецца недэтэрмінаванай.

Шматлентачная машына ЦьюрынгаПравіць

Шматлентачная машына Цьюрынга адрозневаецца тым, што складаецца з некалькіх лентаў і, адпаведна, з некалькіх галовак. У такім разе апісанне функцыі выглядае наступным чынам:

 

Звярніце увагу, што стан апісваецца для ўсёй машыны, а не для кожнай галоўкі асобна.

У шматлентачнай машыне першая лента звычайна называецца лентай увядзення, апошняя — вывядзення, а сярэднія — працоўнымі.