Розніца паміж версіямі "Раман Мікалаевіч Філіпаў"

арфаграфія
(арфаграфія)
{{арфаграфія}}
{{Ваенны дзеяч
|выява = [[Файл:Филипов, Роман Николаевич.jpeg|300px]]
 
== Біяграфія ==
Нарадзіўся [[13 жніўня]] [[1984]] г. у [[Варонеж]]ы. БайцкаБацька Мікалай Серафімавіч Філіпаў — ваенны лётчык, быў штурманам на [[Су-25]]<ref name="kraszvez">{{cite web |url= http://www.redstar.ru/index.php/component/k2/item/36018-ukhodi-v-oblaka |title= Уходи в облака... |author= А. Колотило, К. Лобков, А. Александров, В. Сосницкий, Д. Семёнов |date =2018-02-06 |publisher= Красная звезда |accessdate=2018-02-11}}</ref>. Маці Алена Віктараўна — медсястра. Малодшая сястра — Маргарыта<ref name="kraszvez"/><ref name="regnum1">{{cite web|url=https://regnum.ru/news/2376454.html|title=«Мечтал стать лётчиком»: каким был погибший в Сирии Роман Филипов|publisher=ИА REGNUM|date=05.02.2018|accessdate=2018-02-05|lang=ru|archiveurl= |archivedate=}}</ref>.
 
У [[2001]] годзе скончыў сярэднюю агульнаадукацыйную школу № 85 г. Варонежа<ref name="Поликарпов" /><ref name="regnum1" /><ref name="AIF1">{{cite web|url=http://www.aif.ru/society/army/chto_izvestno_o_pogibshem_v_sirii_rossiyskom_pilote_filippove|title=Минобороны рассказало об обстоятельствах гибели пилота Су-25 в Сирии|author=Сушинова Я.|publisher=Аргументы и факты|date=05.02.2018|accessdate=2018-02-05|lang=ru|archiveurl= |archivedate=}}</ref>. Добра вучыўся, захапляўся спортам, марыў стаць лётчыкам<ref name="kraszvez"/><ref name="regnum1" />. Праходзіў навучанне ў [[Армавір (Расія)|Армавірскім]] цэнтры [[Краснадарскае вышэйшае ваеннае авіяцыйнае вучылішча лётчыкаў|Краснадарскага вышэйшага ваеннага авіяцыйнага вучылішча лётчыкаў імя Героя Савецкага Саюза А. К. Сярова]]<ref name="kraszvez"/><ref name="regnum1" /><ref name="AIF1" />. На 4 курсе перавёўся ў філіял у [[Барысаглебск]]у і працягнуў вучобу ў [[Барысаглебскі навучальны авіяцыйны цэнтр падрыхтоўкі лётнага складу імя В. П. Чкалава|Барысаглебскім навучальным авіяцыйным цэнтры падрыхтоўкі лётнага складу імя В. П. Чкалава]]<ref name="kraszvez"/><ref>
* {{cite web|author=Самоделова С.|url=http://www.mk.ru/politics/2018/02/06/letchik-roman-filipov-govoril-ya-nikogda-ne-sdamsya-luchshe-zastrelyus.html|title=Друзья погибшего в Сирии пилота Су-25 рассказали, что его отец воевал в Чечне|publisher=Московский комсомолец|date=07.02.2018|accessdate=2018-02-07|lang=ru|archiveurl= |archivedate=}}</ref>.
 
З [[2006]] года служыў у 187-м гвардзейскім штурмавым авіяцыйным палку (вайсковая часць №13984) у сяле [[Чарнігаўка (Прыморскі край)|Чарнігаўка]] [[Прыморскі край|Прыморскага краю]]<ref name="Поликарпов" /><ref>{{cite web|url=https://rtvi.com/news/9382-cit-obnarodovala-dokumentyi-pogibshego-v-sirii-pilota-su-25|title=CIT обнародовала документы погибшего в Сирии пилота Су-25|publisher=RTVI|date=04.02.2018|accessdate=2018-02-06|lang=ru|archiveurl= |archivedate=}}</ref>. Прайшоў усе пасады ад старэйшага лётчыка да намесніка камандзіра эскадрыллі штурмавога авіяпалка [[Усходняя ваенная акруга|Усходняй ваеннай акругі]]<ref name="RT1">{{cite web|url=https://russian.rt.com/world/article/477296-geroi-rossii-filipov-su25|title=«До последнего держал самолёт в воздухе»: погибший в Сирии пилот Су-25 докладывал о попавшей в штурмовик ракете|author=Иванова А.|publisher=RT|date=05.02.2018|accessdate=2018-02-05|lang=ru|archiveurl= |archivedate=}}</ref><ref name="Петров" />, адкуль і быў адкамандзіраваны ў размяшчэнне [[Авіяцыйная група ПКС Расіі ў Сірыі|авіяцыйнай групы ПКС Расіі ў Сірыі]], дзе прымаў удзел у ваенных аперацыях у якасці камандзіра звяна штурмавікоў Су-25СМ<ref name="kraszvez"/>. Філіпаў быў лётчыкам-асам штурмавой авіяцыі, неаднаразова прымаў удзел ва ўсерасійскіх ваенных манеўрах «[[Авіядартс|Авиадартс]]», дзе ў [[2013]] годзе заняў другое месца сярод штурмавікоў<ref name="Поликарпов" /><ref name="kraszvez"/><ref name="AIF1" />. З’яўляўся вайсковым лётчыкам першага класа, у агульнай складанасці налётаў 1300 гадзін і здзейсніў каля 80 баявых вылетаў<ref name="kraszvez"/>.
 
== Апошні бой ==
[[3 лютага]] [[2018]] г. пры выкананні аблёту зоны дээскалацыі «Ідліб» для кантролю рэжыму спынення агню вядучы ў пары расійскі штурмавік [[Су-25]]СМ пад кіраваннем маёра Філіпава паблізу горада [[Серакіб]] быў збіты<ref name="PLA1">{{cite web |url=http://plainnews.ru/video-channel-250532.html|title=Главкомандующий ВКС РФ рассказал о подвиге лётчика Романа Филипова, самолет которого сбит в Сирии|publisher=PlainNews |date=05.02.2018 |accessdate=2018-02-05 |lang=ru |archiveurl= |archivedate=}}</ref> стрэлам з [[Пераносны зенітны ракетны комплекс|пераноснага зенітнага ракетнага комплексукомплекса]]. Журналісты [[Віктар Мікалаевіч Баранец|В. М. Баранец]] і [[Аляксандр Ігаравіч Коц|А. І. Коц]] адзначаюць, што, па ацэнцы апытаных імі экспертаў, ПЗРК быў, як мяркуецца, сістэмы [[FIM-92 Stinger|«Стынгер»]]<ref name="Коц" />; згодна з іншыхіншымі дадзеныхдадзенымі, гэта быў ПЗРК савецкай вытворчасці. Член сірыйскай групоўкі «Джэйш Ідліб Хур» Махмуд Хадж Ісмаіл з пазыўным «Кастра» заявіў, што збіў расійскі штурмавік з зенітнай ўстаноўкі [[ЗУ-23-02]]<ref>{{cite web |author=Астахов С.|url=http://www.mk.ru/politics/2018/02/07/byli-by-uzhe-v-rossii-opublikovano-videointervyu-s-terroristom-yakoby-sbivshim-su25.html|title=опубликовано видеоинтервью с террористом, якобы сбившим Су-25|publisher=Московский комсомолец|date=07.02.2018 |accessdate=2018-02-07 |lang=ru |archiveurl= |archivedate=}}</ref>. Лётчык паспрабаваў утрымаць самалёт у паветры і далажыў, што атакаваны ракетай, пасля чаго катапультаваўся. На зямлі пілот трапіў у акружэнне баевікоў і загінуў у кароткім баі: адстрэльваючыся ад тых, хто нападаў з [[Аўтаматычны пісталет Стэчкіна|Пісталетапісталета Сцечкiна]], быў цяжка паранены, а затым падарваў сябе гранатай са словамі ''«Гэта вам за дзецюкоўпацаноў!»''<ref name="regnum2" /><ref name="Коц">
* {{cite web|url=https://www.krsk.kp.ru/daily/26790.5/3824663/|title=Последние слова российского лётчика: «Это вам за пацанов!»|author=Коц А. И.|publisher=Комсомольская правда|date=05.02.2018|accessdate=2018-02-05|lang=ru|archiveurl= |archivedate=}}
* {{cite web|url=https://www.krsk.kp.ru/daily/26790.5/3824439/|title=Эксперт о потере штурмовика Су-25: «Российский офицер отстреливался от террористов и погиб как герой — в бою»|author=Баранец В. Н., Коц А. И.|publisher=Комсомольская правда|date=05.02.2018|accessdate=2018-02-05|lang=ru|archiveurl= |archivedate=}}</ref><ref name="iarex">{{cite web|url=http://www.iarex.ru/news/55514.html|title=«Это вам за пацанов»: Что успел сказать лётчик Су-25 Роман Филипов перед смертью|publisher=ИА REX|date=05.02.2018|accessdate=2018-02-05|lang=ru|archiveurl= |archivedate=}}</ref>. КіраваныВядомы камандзіра звяна штурмавікоў падтрымліваў камандзіра агнём з паветра, выканаў некалькі нападаў, адпрацаваўатак па машынах, якія набліжаліся да аліўкавайаліўкавага гаігаю, дзе быў Раман. Знішчыў два аўтамабіляаўтамабілі і пакінуў зону толькі калі засталосязасталася аварыйная колькасць паліва<ref name="RT4">{{cite web|url=https://russian.rt.com/world/news/477850-siriya-filipov-vedomyi|title=Ведомый пилота Филипова рассказал, что поддерживал командира во время боя на земле|publisher=RT|date=07.02.2018|accessdate=2018-02-08|lang=ru|archiveurl= |archivedate=}}</ref>.
 
Збіты самалёт Су-25СМ (з бартавым нумарам 06 і вайсковым, рэгістрацыйным нумарам RF-95486) да гэтага быў прыпісаны да авіяпалкуавіяпалка на [[Кубань|Кубані]]<ref>{{cite web|url=https://www.krsk.kp.ru/daily/26790.5/3824485/|title=Кубанский авиаполк: сбитый в Сирии российский самолет несколько лет назад базировался у нас|author=Дым В.|publisher=Комсомольская правда|date=05.02.2018|accessdate=2018-02-05|lang=ru|archiveurl= |archivedate=}}</ref>, а затым ў [[2014]] годзе перадыслакаваны ў [[Крым]], дзе лічыўся ў складзе 37-га змешанага авіяцыйнага палка 27-й змешанай авіяцыйнай дывізіі 4-й арміі ВПС і СПА ПаўднёвагаПаўднёвай ваеннай акругі, дыслакаванага на авіябазе «ГвардзейскайГвардзейская»<ref name="RID1">{{cite web|url=http://social.ridus.ru/blog/43429303835/SMI-nazvali-imya-pogibshego-v-Sirii-pilota-Su-25|title=СМИ назвали имя погибшего в Сирии пилота Су-25|publisher=Ридус|date=05.02.2018|accessdate=2018-02-05|lang=ru|archiveurl= |archivedate=}}</ref>.
 
Адказнасць за паражэннездарэнне з ПЗРК узяліўзялі на сябе баевікібаявікі тэрарыстычнай арганізацыі «[[Фронт аль-Нусра|Джабхат Фатх аш-Шам]]» (вядомая раней як «Джабхат ан-Нусра») і паўстанцкай «[[Сірыйская свабодная армія|Сірыйскай свабоднай арміі]]» (групоўка «Джайш ан-Наср» у ейным складзе)<ref>{{cite web|url=https://www.rbc.ru/politics/03/02/2018/5a75d5a59a7947ca5f720a8b|title=''В Сирии сбили российский штурмовик Су-25''|author=Сидоркова И., Казарновский П., Басисини А.|publisher=РБК|date=03.02.2018|accessdate=2018-02-07|lang=ru|archiveurl= |archivedate=}}</ref><ref name="kommersant1">{{cite web|url=https://www.kommersant.ru/doc/3540044|title=''Лётчик принял бой на земле''|author=Джорджевич А., Беленькая М., Сафронов И.|publisher=Коммерсантъ|date=05.02.2018|accessdate=2018-02-07|lang=ru|archiveurl= |archivedate=}}.</ref>. У адказ высокадакладным ударам расійскіх вайскоўцаў у дадзеным квадраце былобылі знішчаназнішчаны тры дзесяткі баевікоў<ref name="interfax2">{{cite web|url=http://www.interfax.ru/russia/598540|title=Минобороны РФ подтвердило самоподрыв лётчика сбитого в Сирии Су-25|publisher=[[Интерфакс]]|date=05.02.2018|accessdate=2018-02-05|lang=ru|archiveurl= |archivedate=}}</ref><ref name="interfax1">{{cite web|url=http://www.interfax.ru/world/598398|title=Российские военные уничтожили более 30 боевиков в районе атаки на Су-25|publisher=Интерфакс|date=03.02.2018|accessdate=2018-02-06|lang=ru|archiveurl= |archivedate=}}</ref>, з наступным правядзеннем зачысткі тэрыторыі падраздзяленнямі спецыяльнага прызначэння [[Сухапутныя войскі Сірыі|Сухапутных войскаў Сірыі]] пры падтрымцы ПКС Расіі з мэтай эвакуацыі цела лётчыка і дэталяў самалёта для ўстанаўлення тыпу ПЗРК<ref name="kommersant1" />. З гэтай жа мэтай былі праведзеныя і спецаперацыі расійскімі і турэцкімі спецслужбамі<ref>{{cite web|url=https://www.kommersant.ru/doc/3541238?from=vybor|title=''Тело Романа Филипова вернули в Россию''|author=Сафронов И.|publisher=Коммерсантъ|date=07.02.2018|accessdate=2018-02-07|lang=ru|archiveurl= |archivedate=}}</ref>.
 
== Пахаванне ==
[[6 лютага]] цела загінулага лётчыка было дастаўлена на падмаскоўны ваенны аэрадром [[Чкалаўскі (аэрапорт)|Чкалаўскі]].
 
Раніцай [[8 лютага]] на аэрадроме Чкалаўскі адбылася цырымонія развітання з удзелам міністра абароны Расійскай Федэрацыі генерала арміі [[Сяргей Кужугетавіч Шайгу|Сяргея Шайгу]] і членаў калегіі [[Міністэрства абароны Расійскай Федэрацыі]], пасля чаго трунутруна з целам героя была дастаўленаядастаўлена спецбортом ваенна-транспартнай авіяцыі ў Варонеж<ref name="RT3">{{cite web|url=https://russian.rt.com/russia/video/478341-ceremoniya-proschaniya-filipov-chkalovskii|title=Церемония прощания с погибшим в Сирии лётчиком Филиповым прошла на аэродроме Чкаловский|publisher=[[RT]]|date=2018-02-08|accessdate=2018-02-08|lang=ru|archiveurl=http://www.webcitation.org/6xNgM92FY|archivedate=2018-02-21}}</ref>.
 
Развітанне родных, блізкіх, калегаў і жыхароў горада з Раманам ФіліпаваФіліпавым прайшло ў Доме афіцэраў у Паўночным жылым раёне Варонежа. У жалобных мерапрыемствах прыняў удзел галоўнакамандуючы [[Паветрана-касмічныя сілы Расійскай Федэрацыі|ПКС Расіі]] генерал-палкоўнік [[Сяргей Уладзіміравіч Суравікін|Сяргей Суравікін]]<ref>{{cite web|url=https://function.mil.ru/news_page/country/more.htm?id=12162192@egNews|title=Воронеж проводил в последний путь погибшего в Сирии летчика-героя Романа Филипова|publisher=mil.ru|date=2018-02-08|accessdate=2018-02-08|lang=ru|archiveurl=http://www.webcitation.org/6xNgXAwQj|archivedate=2018-02-21}}</ref>. Адпяванне лётчыка здзейснена мітрапалітам Варонежскім і Ліскінскім Сергіем ў царкве іконы Божай Маці «Спагнанне загінулых»<ref>{{cite news|url=https://riavrn.ru/news/prinyal-smert-geroyski-v-voronezhe-prostilis-s-pogibshim-v-sirii-letchikom/|title=«Принял смерть геройски». В Воронеже простились с погибшим в Сирии летчиком|date=2018-02-08|publisher=РИА Воронеж|accessdate=2018-02-12|archiveurl=http://www.webcitation.org/6xNgphm22|archivedate=2018-02-21}}</ref>.
 
Пахаваны з воінскімі ўшанаваннямі пад зброевыя залпы 8 лютага на Алеі Славы [[Камінтэрнаўскія могілкі|Камінтэрнаўскіх могілак Варонежа]]<ref>{{cite web|url=https://www.rbc.ru/society/06/02/2018/5a79952a9a7947604c211b5e|title=В Россию доставили тело погибшего в Сирии пилота Су-25 Романа Филипова|publisher=РБК|date=2018-02-06|accessdate=2018-02-06|lang=ru|archiveurl=http://www.webcitation.org/6xNhcRXJa|archivedate=2018-02-21}}</ref><ref name="RT2">{{cite web|url=https://russian.rt.com/world/news/477684-telo-siriya-pilot-su25|title=Тело погибшего в Сирии пилота Су-25 доставили в Россию|publisher=[[RT]]|date=2018-02-06|accessdate=2018-02-06|lang=ru|archiveurl=http://www.webcitation.org/6xNhneaIN|archivedate=2018-02-21}}</ref><ref>{{cite web|url=https://echo.msk.ru/news/2143208-echo.html|title=Тело погибшего в Сирии пилота Су-25 Романа Филипова доставили в Россию|publisher=Эхо Москвы|date=2018-02-06|accessdate=2018-02-06|lang=ru|archiveurl=http://www.webcitation.org/6xNhyosbr|archivedate=2018-02-21}}</ref><ref>{{cite news|author=Писаненко О., Светлова А.|url=https://moe-online.ru/material/1006608|title=СМИ: проститься с майором Филиповым в Воронеже пришли более 30 тысяч человек|publisher=MOЁ! Online|date=2018-02-08|accessdate=2018-02-08|archiveurl=http://www.webcitation.org/6xNi0RDnB|archivedate=2018-02-21}}</ref>, побач з брацкай магілай ваенных лётчыкаў<ref>{{cite news||url=http://www.pravoslavie.ru/110610.html|title=Митрополит воронежский Сергий совершил отпевание погибшего в Сирии лётчика Романа Филипова|publisher=Православие.ру|date=2018-02-09|accessdate=2018-02-21|archiveurl=http://www.webcitation.org/6xNi1ZldV|archivedate=2018-02-21}}</ref>.
 
== Сям’я ==
Жонка — Вольга Сяргееўна, родам з Барысаглебска. Дачка — Валерыя (на момант гібелі бацькабацькі ёй было 4 гады)<ref name="AIF1" />.
 
== Узнагароды ==
== Памяць ==
[[Файл:Sukhoi Su-25SM «Roman Filipov» 05.jpg|thumb|255px|Штурмавік Су-25СМ «Раман Філіпаў»]]
* У родным Варонежы яго імя прысвоена школе № 85, 10 лютага 2018 года на будынку школы ўсталяванаяўсталявана мемарыяльная дошка, а 15 чэрвеня 2018 года адкрыты бронзавы бюст героя. Таксама імя лётчыка прысвоена новай вуліцы ў Цэнтральным раёне Варонежа.
* Вуліцы імя героя з’явіліся ў [[Цюмень|Цюмені]], [[Барысаглебск]]у, [[Уладзівасток]]у. Таксама прапанавана назваць імем Рамана Філіпава вуліцы ў [[Калінінград]]зе і [[Новасібірск]]у.
* У сакавіку 2018 года імя Героя Расіі маёра Рамана Філіпава прысвоена штурмавікштурмавіку Су-25СС 187-га гвардзейскага штурмавога авіяцыйнага палка. Бартавы нумар 06.
* Авіяцыйна-транспартная кампанія «Ямал» назвала адзін са сваіх бартоў Sukhoi Superjet 100 (бартавы нумар RA-89073) імем лётчыка.
* У [[Краснадар]]ы на алеі славы лётнага вучылішча, якое скончыў Філіпаў, 18 ліпеня 2018 года адкрыты яго бронзавы бюст.
* Бюст Рамана Філіпава быў адкрыты 2 лютага 2019 года на тэрыторыі 187-га гвардзейскага штурмавога авіяцыйнага палка ВПС у прыморскім пасёлку Чарнігаўка.
* У БарысаглебскіБарысаглебску на базе 3-га авіяцыйнага факультэта Краснадарскага вышэйшага ваеннага авіяцыйнага вучылішча лётчыкаў ім. А. К. Сярова 27 кастрычніка 2018 года адкрыты бюст Рамана Філіпава.
* У Чарамхова Іркуцкай вобласці ў кастрычніку 2018 года адкрыты манумент у памяць аб загінулым лётчыку. Помнік уяўляе ўзніманне ў неба самалёта.
* У [[Хабараўск]]у, на тэрыторыі штаба 11-й арміі ВПС і СПА УсходнягаУсходняй ваеннай акругі ў жніўні 2019 года адкрыты бюст Рамана Філіпава.
* У памяць пра свайго земляка РаманеРамана Філіпава група «Бутырка» выканала песню «Адлятаюць яны». Песня, упершыню прадстаўленая 14 лютага 2018 года, распавядае пра подзвіг лётчыка і адрозніваецца ад асноўнагаасноўнай творчасці калектыву, які працуе ў жанры рускі шансон.
* Аляксей Коркін напісаў песню пра подзвіг Рамана Філіпава.
* У мадыфікацыі Cold war да кампутарнай гульні «У тыле ворага: Штурм 2» гістарычная місія «Прысвячэнне» апісвае подзвіг Рамана Філіпава.
* Разанскі калектыў «Благія думкі» прысвяціў подзвігу Рамана Філіпава песню «Каменем», словы і музыка І. Сінельнікаў (Ілья Cry). Песня ўпершыню была прадстаўлена 22 лютага 2019 года.
* Музычная група «Джані Радары» прысвяціла подзвігу Рамана Філіпава песню «Муджахедзін» .
* Расійскі спявак і кампазітар Сяргей Росі прысвяціў песню подзвігу Рамана Філіпава «Гэта вам за дзецюкоўпацаноў».
 
== Зноскі ==