Вінчэнца Вівіяні (італ.: Vincenzo Viviani; 5 красавіка 1622, Фларэнцыя — 22 верасня 1703, Фларэнцыя) — італьянскі фізік і матэматык, вучань Галілея і Тарычэлі, складальнік першай біяграфіі Галілея.

Вінчэнца Вівіяні
Vincenzo Viviani.jpeg
Дата нараджэння 5 красавіка 1622(1622-04-05)[1][2][…]
Месца нараджэння
Дата смерці 22 верасня 1703(1703-09-22)[1][2][…] (81 год)
Месца смерці
Месца пахавання
Род дзейнасці матэматык, фізік, астраном
Альма-матар
Навуковы кіраўнік Эванджэліста Тарычэлі і Галілеа Галілей
Вядомыя вучні Isaac Barrow[d]
Член у
Commons-logo.svg Vincenzo Viviani на Вікісховішчы

Навуковая дзейнасцьПравіць

 
Ціта Лесі. Галілей і Вівіяні. Музей гісторыі навукі, Фларэнцыя.
 
Крывая Вівіяні

У 1644 годзе Вівіяні і Тарычэлі паставілі класічны вопыт па вымярэнні атмасфернага ціску. Шкляную трубку з ртуццю перакулілі ў шырокі посуд, таксама напоўнены ртуццю. Слупок ртуці ў трубцы спыніўся на вышыні (у сучасных адзінках) 760 мм.

У 1660 Вівіяні, сумесна з Барэлі, правялі даволі дакладнае вымярэнне хуткасці гуку і атрымалі значэнне, якое адпавядае прыкладна 350 м/сек. Больш раннія вымярэнні, выкананыя Гасендзі, ацэньвалі хуткасць гуку ў 478 м/сек (сучасная адзнака: 331,3 м/сек пры 0 °C).

У 1661 Вівіяні даследаваў прыладу, якая два стагоддзі пазней атрымала назву маятнік Фуко, аднак ні да якіх пэўных высноваў не прыйшоў. Вывучаў цыклоіду і паказаў, як будаваць касацельную да яе. Прапанаваў сваю рэканструкцыю страчанай V кнігі «канічных перасекаў» Апалонія (па захаваных каментарыях да яе). Паказаў, што трысекцыя вугла можа быць выканана з дапамогай роўнабаковай гіпербалы. Іншыя працы тычыліся інжынернай справы, оптыкі, акустыкі.

ПрацыПравіць

Гл. таксамаПравіць

Зноскі

  1. 1,0 1,1 Bibliothèque nationale de France data.bnf.fr: платформа адкрытых дадзеных — 2011. Праверана 10 кастрычніка 2015.
  2. 2,0 2,1 MacTutor History of Mathematics archive Праверана 22 жніўня 2017.
  3. 3,0 3,1 Vincenzo Viviani // SNAC — 2010. Праверана 9 кастрычніка 2017.
  4. 4,0 4,1 Матэматычная генеалогія — 1997.

ЛітаратураПравіць

А. А. Гусак, Г. М. Гусак, А. А. Брычыкава «Даведнік па вышэйшай матэматыцы», Мн., «ТетраСистемс», 2007, С.543

СпасылкіПравіць