Адкрыць галоўнае меню

Джарай або зярай (саманазва Ra Glai) — аўстранезійскі народ, карэннае насельніцтва цэнтральных горных раёнаў В'етнама і ўсходняй Камбоджы. Агульная колькасць - каля 268 тыс. чал. (2013 г.)[1].

Джарай
(Ra Glai)
Jaraï Girl with Nepenthes mirabilis (6730595369).jpg
Агульная колькасць 268 тыс. чал. (2013 г.)
Рэгіёны пражывання В'етнам, Камбоджа
Мова джарай
Рэлігія культ продкаў, анімізм, хрысціянства
Блізкія этнічныя групы чамы, эдэ

Джарай лічаць сябе карэннымі жыхарамі тых рэгіёнаў, дзе і ў наш час складаюць этнічную большасць. Да пачатку XIX ст. яны былі падначалены в'етамі і ўвайшлі ў склад іх дзяржавы. Пасля ўсталявання французскай каланіяльнай улады атрымалі абмежаваную аўтаномію, некаторыя з іх прынялі хрысціянства. Джарай пацярпелі падчас вайны ў В'етнаме, паколькі праз іх тэрыторыі (як непасрэдна ў самім В'етнаме, так і ў Камбоджы) праходзіў шлях дастаўкі зброі для паўстанцаў Паўднёвага В'етнама. У сучасным В'етнаме джарай з'яўляюцца афіцыйнай нацыянальнай меншасцю і атрымоўваюць дзяржаўную дапамогу.

Асноўнымі заняткамі джарай з'яўляюцца падсечна-агнявое земляробства, паляванне і рыбалоўства. Вёскі, якія спецыялізуюцца на адным з гэтых відаў дзейнасці, звычайна кааперыруюцца з суседзямі, што падтрымліваюць іншыя.

Сацыяльная арганізацыя заснавана на сістэме пашыраных родаў, якія сумесна валодаюць пэўнымі землямі. Да нашых дзён будуюцца так званыя доўгія хаціны, у якіх шмат сем'яў жывуць разам. Адлік сваяцтва вядзецца па лініі маці. Шлюбы знутры аднаго рода забаронены.

Народная культура надзвычай багатая. Захоўваецца аўтэнтычны фальклор, музыка, танцы і спевы. Нават тыя з джарай, хто афіцыйна спавядае хрысціянства, шануюць продкаў, духаў лясоў і гор, практыкуюць традыцыйную пахавальную абраднасць.

Мова адносіцца да аўстранезійскай сям'і моў, блізкая да моў чамаў і эдэ. У В'етнаме выкарыстоўваюць пісьмо на аснове лацінскай графікі, у Камбоджы — кхмерскай.

Зноскі

СпасылкіПравіць