Гельмальд з Басау
Ге́льмальд з Басау (ням.: Helmold von Bosau) 1120, Гослар — 1177, Басау — манах-святар (дыякан), хрысціянскі місіянер, прапаведнік у Басау; адзін з найбольш вядомых храністаў XII стагоддзя. Аўтар «Славянскай хронікі» («Chronicon Slavorum»), напісанай ім на латыні. У ёй гэтыя звычаі і норавы, а таксама найважнейшыя палітычныя падзеі XII стагоддзя сярод заходне-славянскіх плямёнаў венедаў і абадрытаў у эпоху іх пераходу ад паганства да хрысціянства; інфармацыя пра нямецка-вендскія адносіны ў перыяд рассялення немцаў на Усход.
Гельмальд з Басау | |
---|---|
ням.: Helmold von Bosau | |
![]() | |
Дата нараджэння | каля 1120[1] |
Месца нараджэння | |
Дата смерці | каля 1177[1] |
Месца смерці | |
Грамадзянства | |
Род дзейнасці | летапісец, гісторык, каталіцкі святар |
Навуковая сфера | гісторыя |
Вядомы як | аўтар Славянскай хронікі |
![]() |
Адукацыю меркавана атрымаў паміж 1139 і 1142 гадамі ў Брауншвайгу, у тамтэйшага біскупа Герольда.
У хроніцы, акрамя іншага, таксама гэтыя каштоўныя звесткі пра місіі Віцэліна, пра подзвігі Генрыха Льва, пра пра заснаванне новых біскупстваў. Сачыненне гэта даходзіць да 1170 г. і працягнута да 1209 г. Арнольдам, першым абатам бенедыкцінаў у Любеку.
Выданні правіць
«Chronicon» ізноў быў выдадзены ў 1868 г. Лапенбергам у 21 т. «Monumenta Germaniae» і асобным водціскам з «Scriptores rerum germanicarum» (Гановер, 1868). На нямецкую мову сачыненне гэта пераклаў Laurent (Б., 1852)[крыніца?].
Зноскі
Літаратура правіць
- Гельмальд // Беларуская энцыклапедыя: У 18 т. Т. 5: Гальцы — Дагон / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў і інш. — Мн. : БелЭн, 1997. — Т. 5. — 576 с. — 10 000 экз. — ISBN 985-11-0035-8. — ISBN 985-11-0090-0 (т. 5).
- Гельмольд // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона: В 86 томах (82 т. и 4 доп.) (руск.). — СПб., 1890—1907.
- Schmeidler B. Helmold und seine Cronica Slavorum(ням.) // ZVLGA. — 1912. — Т. 14. — С. 185.
- Völkel. Die Slavenchronik. — 1874.
- Адам Бременский, Гельмольд из Босау, Арнольд Любекский. Славянские хроники / Пер. И. Дьяконова, Л. В. Разумовской. — М.: Русская панорама, 2011. — 584 с.
- Гельмольд. Славянская хроника: (Памятники средневековой истории народов Центральной и Восточной Европы) / Предисл., пер. и примеч. Л. В. Разумовской. — М.: Изд-во АН СССР, 1963. — 299 с. — 2 500 экз.