Ге́нрых VIII Цю́дар (англ.: Henry VIII; 28 чэрвеня 1491, Грынвіч — 28 студзеня 1547, Лондан) — кароль Англіі з 22 красавіка 1509 года, сын і спадчыннік караля Генрыха VII, другі брытанскі манарх з дынастыі Цюдараў. Са згоды Рымскай каталіцкай царквы, англійскія каралі называліся таксама «ўладарамі Ірландыі», аднак у 1541 годзе, па патрабаванню адлучаны ад каталіцкай царквы Генрыха VIII, ірландскі парламент надзяліў яго тытулам «Кароль Ірландыі».

Генрых VIII
англ.: Henry VIII
Hans Holbein, the Younger, Around 1497-1543 - Portrait of Henry VIII of England - Google Art Project.jpg
Coat of Arms of England (1509-1554).svg
Сцяг Кароль Англіі
22 красавіка 1509 — 28 студзеня 1547
Папярэднік Генрых VII
Пераемнік Эдуард VI
Сцяг1-ы Уладар Ірландыі
1509 — 1541
Папярэднік Генрых VII
Сцяг Кароль Ірландыі
1541 — 1547
Пераемнік Эдуард VI
Нараджэнне 28 чэрвеня 1491[1]
Смерць 28 студзеня 1547[1] (55 гадоў)
Месца пахавання
Род Дынастыя Цюдараў
Бацька Генрых VII Цюдар[6]
Маці Елізавета Ёркская[d][6]
Жонка Кацярына Арагонская[6][7], Ганна Балейн[6][7], Джэйн Сеймур[d][6][7], Ганна Клеўская[6][7], Кацярына Говард[d][6][7] і Кацярына Пар[d][6][7]
Дзеці Марыя I Цюдар[6], Генры Фіцрой[d][6], Елізавета I[6], Эдуард VI[6], Генры Цюдар[d], stillborn daughter Tudor (1510)[d][8], Henry, Duke of Cornwall (1513)[d][8], Henry, Duke of Cornwall (1514)[d][8], stillborn daughter Tudor (1518)[d][8], Henry, Duke of Cornwall (1534)[d][8], Henry, Duke of Cornwall (1536)[d][8] і Catherine Carey[d][6]
Веравызнанне каталіцызм, перайшоў у пратэстантызм
Дзейнасць манарх, кампазітар
Аўтограф HenryVIIISig.svg
Узнагароды
Commons-logo.svg Генрых VIII на Вікісховішчы

Адукаваны і адораны, Генрых кіраваў як прадстаўнік еўрапейскага абсалютызму, да канца царавання жорстка пераследваў сваіх сапраўдных і ўяўных палітычных апанентаў. Падчас праўлення Генрыха VIII у Англіі праведзена рэфармацыя, якую ён разглядаў як важны сродак умацавання абсалютызму і казны. Штуршком да яе правядзення паслужыла выступленне папы рымскага супраць скасавання шлюбу Генрыха VIII з Кацярынай Арагонскай і ўступлення ў шлюб з Ганнай Болейн. Пасля разрыву з папам узначаліў англіканскую царкву. У 1536 і 1539 выдаў акты пра секулярызацыю манастырскіх зямель, якія пераходзілі да новага дваранства і буржуазіі, а таксама жорсткія законы супраць сялян, сагнаных з зямель у выніку агароджванняў. У той жа час абмяжоўваў агароджванні, спрабуючы затармазіць развіццё капіталістычных адносін у вёсцы.

Генрых VIII вядомы незвычайным для хрысціяніна лікам шлюбаў — усяго ў караля было 6 жонак, з якіх ён з дзвюма развёўся, а дзвюх пакараў смерцю па абвінавачванні ў здрадзе.

Зноскі


Папярэднік:
Генрых VII
Кароль Англіі
15091547
Пераемнік:
Эдуард VI
Папярэднік:
-
Кароль Ірландыі
15411547
Пераемнік:
Эдуард VI