Тыпы клімату Азербайджана[1]:
1 — Клімат паўпустынь і сухіх стэпаў з умеранай зімой і сухім гарачым летам
2 — Клімат полупустынь і сухіх стэпаў з халоднай зімой і сухім гарачым летам
3 — Умерана цёплы клімат з умеранай зімой
4 — Умерана цёплы клімат з сухім летам
5 — Умерана цёплы клімат з раўнамерным размеркаваннем ападкаў
6 — Халодны клімат з сухім летам
7 — Халодны клімат з сухой зімой
8 — Халодны клімат з вялікай колькасцю ападкаў
9 — Горны клімат тундраў
Сярэднегадавая колькасць ападкаў у Азербайджане (мм)

Клімат Азербайджана пераходны ад умеранага да субтрапічнага. На клімат Азербайджана асноўны ўплыў аказваюць геаграфічнае становішча, рэльеф і Каспійскае мора. У межах краіны вылучаюцца некалькі тыпаў клімату, ад сухога і вільготнага субтрапічнага (Ленкарань) да горнага тундравага (высакагор'е Вялікага Каўказа).

Кліматычныя паясыПравіць

Па класіфікацыі кліматаў Кёпена, у Азербайджане назіраюцца 9 з 11 тыпаў клімату. Большая частка Азербайджана знаходзіцца ў субтрапічным поясе. Тут ёсць паўпустыні, клімат сухіх стэпаў, субтрапічны, сярэдні і халодны клімат. Сухі субтрапічны клімат характэрны для Апшэрона і Кура-Араксінскай нізіны. Вільготны субтрапічны клімат назіраецца толькі на поўдні Талышскіх гор. Умераны клімат, які назіраецца пераважна на пакрытых лясамі ўзвышшах Вялікага і Малога Каўказа, дзеліцца на сухі, умерана-цёплы сухі, умерана-цёплы вільготны і халодны. Халодны клімат назіраецца на высокіх горных хрыбтах, вяршынях Вялікага і Малога Каўказа, паясах альпійскіх і субальпійскіх лугоў.

Тэмпературны рэжымПравіць

Сярэднегадавыя тэмпературы змяняюцца ад 15 °С на нізінах да 0 °С у гарах. Сярэднія тэмпературы — ад +26 °С на раўнінах (максімум +32-35 ° C, але часам даходзіць і да +40 °C) да +5 °С у высакагор'ях, а среднеянварской адпаведна ад +3 °C да −10 °C.

На тэрыторыі рэспублікі абсалютны максімум тэмпературы паветра (+46 ° С) і мінімум (-33 ° С) назіраецца ў далінах Араза ў Нахчыванскай АР, які адрозніваецца рэзкім кантынентальным кліматам.

АпадкіПравіць

Лета сухое. Ападкі размяркоўваюцца нераўнамерна: 200—300 мм у год на раўнінах (у раёне Баку менш за 200 мм), 300—900 мм у перадгор’ях, 900—1400 мм у высакагор’ях Вялікага Каўказа, да 1700 мм у межах Ленкаранскай нізіны. Найбуйнейшыя ападкі выпадаюць на поўдні Ленкаранскай нізіны і схілах Талышскіх гор 1200—1700 мм. У Ленкарані максімум ападкаў прыходзіцца на зімовы перыяд, у гарах і перадгор’ях — на красавік — верасень.

Клімат гарадоўПравіць

Клімат Баку
Паказчык Сту Лют Сак Кра Май Чэр Ліп Жні Вер Кас Ліс Сне Год
Сярэдні максімум, °C 6,6 6,3 9,8 16,4 22,1 27,3 30,6 29,7 25,6 19,6 13,5 9,7 18,9
Сярэдняя тэмпература, °C 4,2 4,0 6,3 12,3 18,0 22,8 26,4 25,6 21,8 16,0 10,8 6,6 14,5
Сярэдні мінімум, °C 2,1 2,0 4,2 9,4 14,9 19,7 22,2 22,9 19,4 13,6 8,8 4,8 12,0
Крыніца: World Climate[2]


Клімат Гянджа
Паказчык Сту Лют Сак Кра Май Чэр Ліп Жні Вер Кас Ліс Сне Год
Сярэдні максімум, °C 6 8 12 18 24 29 32 31 26 20 13 8 19
Сярэдняя тэмпература, °C 2 3 7 13 18 22 25 24 20 14 7 4 13
Сярэдні мінімум, °C −2 −1 2 7 13 16 19 19 15 10 5 0 9
Крыніца: Погода и климат[3]


Клімат Ленкарані
Паказчык Сту Лют Сак Кра Май Чэр Ліп Жні Вер Кас Ліс Сне Год
Сярэдні максімум, °C 7,2 7,2 11,0 17,5 22,5 27,2 30,4 29,5 25,9 19,9 14,1 10,1 18,5
Сярэдняя тэмпература, °C 3,4 4,0 6,9 12,5 17,7 22,2 25,3 24,4 21,2 15,8 10,4 6,0 14,1
Сярэдні мінімум, °C 0,0 1,0 3,9 8,6 13,1 17,5 20,1 19,7 16,9 11,8 6,7 2,5 10,1
Крыніца: World Climate[4]

Гл. таксамаПравіць

ЛітаратураПравіць

  • Горны энцыклапедычны слоўнік: у 3 т. / Пад рэд. В. С. Бялецкага '. — Данецк: Усходні выдавецкі дом, 2001—2004. ISBN 966-7804-19-4 (укр.) 

Зноскі

  1. ГУГК. Атлас Азербайджанскай ССР. — Масква, 1979. — С. 16. — 40 с. (руск.) 
  2. World Climate — Baku (англ.) 
  3. Надвор'е і клімат — Гянджа (руск.) 
  4. World Climate — Lenkoran (англ.) 

СпасылкіПравіць