Рыгор Аляксандравіч Хадкевіч

(Пасля перасылкі з Рыгор Хадкевіч)

Рыгор Аляксандравіч Хадкевіч (каля 1513 — 12 лістапада 1572) — вялікалітоўскі дзяржаўны і вайсковы дзеяч.

Рыгор Аляксандравіч Хадкевіч
Grzegorz Chodkiewicz.PNG
POL COA Chodkiewicz.svg
Касцеша
гетман вялікі літоўскі
1566 — 1572
Папярэднік Мікалай Радзівіл Руды
Пераемнік Крыштаф Радзівіл Пярун
кашталян троцкі
з 1559
ваявода віцебскі
з 1554
ваявода кіеўскі
1555 — 1559
кашталян віленскі
1564 — 1572
гетман польны літоўскі
1561 — 1566
Папярэднік Андрэй Неміровіч
Пераемнік Раман Сангушка
староста тыкоцінскі[d]
з 1544
падкаморы вялікі літоўскі
з 1544
Нараджэнне 1513
Смерць 12 лістапада 1572
Месца пахавання
Род Род Хадкевічаў
Бацька Аляксандр Іванавіч Хадкевіч
Маці Васіліса Іванаўна Яраславіч[d]
Жонка Кацярына з Вішнявецкіх
Дзеці Андрэй Рыгоравіч Хадкевіч[d], Аляксандра Рыгораўна Хадкевіч[d], Ганна з Хадкевічаў[d] і Аляксандр Хадкевіч[d]
Веравызнанне праваслаўе
Дзейнасць дыпламат
Commons-logo.svg Рыгор Аляксандравіч Хадкевіч на Вікісховішчы

З магнацкага роду Хадкевічаў. З сярэдзіны XVI ст. займаў значныя ўрады ваяводы віцебскага (з 1554), ваяводы кіеўскага (з 1555), кашталяна троцкага (з 1559), гетмана польнага літоўскага (з 1561), кашталяна віленскага (з 1564), гетмана вялікага літоўскага (з 1566). Удзельнічаў у Лівонскай вайне.

Быў прыхільнікам самастойнасці Вялікага княства Літоўскага і праціўнікам Люблінскай уніі, у знак пратэсту супраць якой у 1569 годзе адмовіўся ад усіх дзяржаўных і адміністрацыйных урадаў.

Герб Рыгора Аляксандравіча Хадкевіча. 1562

У 1568 годзе заснаваў друкарню пры праваслаўным кляштары ў мястэчку Заблудаве Гарадзенскага павета (цяпер у Польшчы), дзе працягнулі сваю дзейнасць маскоўскія першадрукары Іван Фёдараў і Пётр Мсціславец. У Заблудаве імі было надрукавана «Евангелле вучыцельнае» (захавалася 44 асобнікі), з гербам Р. Хадкевіча на абароце тытульнага аркуша. Ужо без П. Мсціслаўца, які выехаў у Вільню, І. Фёдараў надрукаваў у заблудаўскай друкарні «Псалтыр з Часаслоўцам» (захавалася 4 асобнікі). Ціск каталіцкага духавенства вымусіў Р. Хадкевіча ў 1570 годзе адмовіцца ад падтрымкі кірылічнага праваслаўнага кнігадрукавання.

Р. А. Хадкевіч дажыў да канца сваіх дзён у Заблудаве. Паводле сваёй волі, пахаваны ў катакомбах Благавешчанскага сабора ў Супраслі.

Зноскі

ЛітаратураПравіць

  • Мыслiцелi i асветнiкi Беларусi: энцыклапедычны даведнiк. — Мн.: Беларуская энцыклапедыя, 1995.
  • Кіркене, Г. Новы погляд на род Хадкевічаў — графаў на Шклове і Мышы / Г. Кіркене // ARCHE. — 2014. — № 6. — С. 59—70.