Адкрыць галоўнае меню

Томас Стэрнз Э́ліят[8] (англ.: Thomas Stearns Eliot; 26 верасня 1888, горад Сент-Луіс, ЗША — 4 студзеня 1965, Лондан) — амерыкана-англійскі паэт, драматург і літаратурны крытык, прадстаўнік мадэрнізму ў паэзіі. Лічыцца адным з найвялікшых паэтаў XX ст., лаўрэат Нобелеўскай прэміі па літаратуры (1948).

Т. С. Эліят
T. S. Eliot
Thomas Stearns Eliot by Lady Ottoline Morrell (1934).jpg
Асабістыя звесткі
Дата нараджэння: 26 верасня 1888(1888-09-26)[1][2][…]
Месца нараджэння:
Дата смерці: 4 студзеня 1965(1965-01-04)[1][2][…] (76 гадоў)
Месца смерці:
Пахаванне:
Грамадзянства: Flag of the United States.svg ЗША
Flag of the United Kingdom.svg Вялікабрытанія
Бацька: Henry Ware Eliot[d][7]
Маці: Charlotte Champe Stearns[d][7]
Жонка: Vivienne Haigh-Wood Eliot[d] і Valerie Eliot[d]
Альма-матар:
Месца працы:
Прафесійная дзейнасць
Род дзейнасці: драматург, паэт, крытык
Кірунак: мадэрнізм
Жанр: паэзія
Валодае мовамі: англійская[1]
Мова твораў: англійская
Грамадская дзейнасць
Член у
Узнагароды:
Прэзідэнцкі медаль Свабоды
Афіцэр ордэна Ганаровага легіёна
Камандор ордэна мастацтваў і літаратуры
Ордэн Заслуг
Подпіс: TS Eliot Signature.svg
Commons-logo.svg Выявы на Вікісховішчы

Змест

БіяграфіяПравіць

Скончыў Гарвардскі ўніверсітэт (1910). Вучыўся ў Сарбоне, Марбургскім і Оксфардскім універсітэтах. У Вялікабрытаніі з 1917. Працаваў выкладчыкам, літаратурным аглядальнікам, рэдактарам у перыядычных выданнях, дырэктарам выдавецтва.

ТворчасцьПравіць

Дэбютаваў як паэт у 1915. Першую сусветную вайну ўспрыняў як банкруцтва цывілізацыі і крах усяго ліберальна-гуманістычнага светаўспрымання, што адлюстравалася ў яго паэме «Бясплодная зямля» (1922) з яе выключнай ідэйна-мастацкай складанасцю (сплаў трагедыйнасці, лірызму, парадыйнай і міфалагічнай вобразнасці). Трагічнаму адчуванню бессэнсоўнасці, апустошанасці, эстэтычнага выраджэння ў сучасным жыцці (паэма «Пустыя людзі», 1925) супрацьпастаўляў пошук і набыццё духоўных пачаткаў у рэлігіі (мадэрнізаванае хрысціянства), а таксама ў культурных і мастацкіх традыцыях дарэнесанснай эпохі (кніга эсэ «Свяшчэнны лес», 1921; паэтычная сюіта «Попельная серада», драма ў вершах «Смерць у саборы», 1935 і інш.). Выступаў за «дэперсаналізацыю» паэтычнага акта, у абарону мастацкай традыцыі і класікі як вечнага эталона.

Пераклад паэмы «Пустыя людзі» на беларускую мову зрабіў Віктар Валынскі (1985), «Попельнай серады» — Алесь Разанаў (1996).

Прэміі і ўзнагародыПравіць

Лаўрэат Нобелеўскай прэміі па літаратуры (1948).

Беларускія перакладыПравіць

  • Пустыя людзі // «Далягляды» № 85, 1985.
  • Традыцыя і індывідуальны талент: эсэ. Пер. В. Небышынец // «Крыніца» № 9 (24), 1996.

Зноскі

  1. 1,0 1,1 1,2 data.bnf.fr: платформа адкрытых дадзеных — 2011. Праверана 10 кастрычніка 2015.
  2. 2,0 2,1 T.S. Eliot // Encyclopædia Britannica Праверана 9 кастрычніка 2017.
  3. 3,0 3,1 T. S. Eliot // SNAC — 2010. Праверана 9 кастрычніка 2017.
  4. Нямецкая нацыянальная бібліятэка, Берлінская дзяржаўная бібліятэка, Баварская дзяржаўная бібліятэка і інш. Record #118529854 // Агульны нарматыўны кантроль — 2012—2016. Праверана 10 снежня 2014.
  5. http://www.maniadb.com/search.asp?sr=LO&q=St.+Louis+Shuffle
  6. http://www.theguardian.com/books/2008/jun/12/ts.eliot
  7. 7,0 7,1 https://www.thefamouspeople.com/profiles/t-s-eliot-33.php Праверана 25 красавіка 2018.
  8. Напісанне імя і прозвішча Томас Стэрнз ЭЛІЯТ у адпаведнасці з БЭ ў 18 тамах. Т.18., кн.1. Мн., 2004, С.110.

СпасылкіПравіць