Звязда (газета)

газета

«Звязда́» (таксама «Звезда», у 1917 таксама «Молот», «Буревестник») — штодзённая беларуская грамадска-палітычная газета. Выдаецца ў Мінску на беларускай мове.

Звязда
Źviazda - pastanova (1928).jpg
Tып

Грамадска-палітычная


Галоўны рэдактар

Павел Сухарукаў

Заснавана

1917

Мова

беларуская

Галоўны офіс

Мінск, вул. Б. Хмяльніцкага, 10а

Тыраж

20 тыс.


Сайт: http://www.zviazda.by

Узнагароды:

Ордэн Айчыннай вайны 1-й ступеніОрдэн Працоўнага Чырвонага Сцяга
Камуністычная партыя Беларусі
Беларускія секцыі РКП(б) —
КП(б)ЛіБ — КПБКПЗБ

Гісторыя партыі
Кастрычніцкая рэвалюцыя
Ваенны камунізм
Новая эканамічная палітыка
Ленінскі заклік
Сталінізм
Хрушчоўская адліга
Перыяд застою
Перабудова

Арганізацыя КПБ
Сакратарыят
Бюро ЦК КПБ
Цэнтральны Камітэт
Рэвізійная камісія
Абкам
Гаркам
Райкам
Парткам

Кіраўнікі партыі

Статут
З’езды партыі
Пленумы партыі
Звязда
ЛКСМБ

Заснавальнікі — Савет Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь, Палата Прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь, Савет Міністраў Рэспублікі Беларусь.

Газета асвятляе пытанні і праблемы грамадска-палітычнага, сацыяльна-эканамічнага і культурнага жыцця Беларусі, дзейнасць праваахоўных органаў, парламента і ўрада краіны, прафсаюзаў, партый і арганізацый, міжнароднае, фізкультурна-спартыўнае жыццё.

Змест

Гістарычная даведкаПравіць

Выходзіць з 1917, з рознай перыядычнасцю і з перапынкамі. Першы нумар выйшаў 27 ліпеня (9 жніўня) 1917 ў Мінску на рускай мове. З 1925 газета друкуецца на беларускай і рускай мовах, са жніўня 1927 — на беларускай мове.

Спачатку выдавалася як орган Мінскага камітэта РСДРП(б). Арганізатары і першыя рэдактары Вільгельм Кнорын, Карл Ландар, Аляксандр Мяснікоў, В. Фамін, Міхаіл Фрунзэ. Двойчы закрывалася Часовым урадам, але выходзіла пад іншымі назвамі: з 15(28).09 па 6(19).10.1917 «Молот»; з 8(21).10 па 29.10(11.11).1917 «Буревестник» — як орган Паўночна-Заходняга абласнога камітэта РСДРП(б). З 1(14).11.1917 выдаецца пад першапачатковай назвай «Звезда». Спачатку рэзка крытыкавала пазіцыі Часовага ўрада, прапагандавала праграму РСДРП(б), змяшчала матэрыялы бальшавіцкіх з'ездаў, канферэнцый і пленумаў. Пасля Кастрычніцкай рэвалюцыі 1917 асноўны ідэалагічны і прапагандысцкі орган бальшавікоў. У сувязі з акупацыяй Беларусі немцамі з лютага 1918 выдавалася ў Смаленску як газета Паўночна-Заходня абласнога і Смаленскага губернскага камітэтаў РКП(б). Са снежня 1918 зноў у Мінску. З пачатку сакавіка 1919 «Звязда» — орган ЦК КП(б) Літвы і Беларусі, 1-19.04.1919 выходзіла ў Вільні, з 1.05 да 8.08.1919 — зноў у Мінску. Падчас польскай акупацыі з восені 1919 выдавалася ў Смаленску, штотыднёвік, з 8.08.1920 — у Мінску. У 1920-30-я гады асвятляла пытанні калектывізацыі, індустрыялізацыі, культурнага будаўніцтва праз уяўную дзейнасць камуністычнай партыі. У 1920-21 гадах рэдактарам «Звязды» працаваў В. Ф. Ашмарын, які потым стаў арганізатарам і першым кіраўніком Беларускага аддзялення Расійскага тэлеграфнага агенцтва[1].

У Вялікую Айчынную вайну з'яўлялася баявым органам беларускага народа ў барацьбе з нямецка-фашысцкімі захопнікамі. Спачатку выходзіла ў Мінску, потым у Магілёве і Гомелі (да 13.08.1941). У маі-верасні 1942 выпускалася нелегальна як орган Мінскага падпольнага камітэта КП(б)Б; выйшлі 4 нумары. Рэдактары У. Амельянюк (№ 1), У. Нікіфараў (№ 2-4). З 27.01.1943 да 1.07.1944 выдавалася як орган ЦК КП(б)Б і Мінскага абкама КП(б)Б у зоне дыслакацыі партызанскіх злучэнняў на Міншчыне, выйшлі 93 нумары (у студзені 1943 — лютым 1944 рэдактар Міхаіл Барашкаў). З 10.7.1944 выдаецца ў Мінску, да 1991 орган ЦК КПБ, Вярхоўнага Савета і Савета Міністраў БССР.

Газета ўзнагароджана ордэнамі СССР Айчыннай Вайны 1-й ступені (1965) і Працоўнага Чырвонага Сцяга (1967).[2]

НакладПравіць

  • 1917 г., № 1 — 1500 асобнікаў
  • 1918 г., № 1 — 16 тыс. ас.[3]
  • 1991 г., № 2 — 102,8 тыс. ас.
  • 1992 г., № 1 — 81,1 тыс. ас.
  • 1993 г., № 1 — 207 тыс. ас.
  • 1994 г., № 1 — 173 тыс. ас.
  • 1995 г., № 1 — 177,7 тыс. ас.
  • 1996 г., № 1 — 113,3 тыс. ас.
  • 2011 г., № 1 — 33,3 тыс. ас.
  • 2013 г., № 1 — 26,1 тыс. ас.
  • 2016 г., № 1 — 20,6 тыс. ас.

Галоўныя рэдактарыПравіць

Зноскі

  1. Ашмарин Витольд Францевич // Биографический справочник — Мн.: «Белорусская советская энциклопедия» имени Петруся Бровки, 1982. — Т. 5. — С. 35. — 737 с.
  2. БелСЭ, Т.4. с.549 — 550.
  3. Вячаслаў Селяменеў. Барацьба за выжываньне : газэта. — 7 красавіка 2012. — № 68 (27183). — С. 4. — ISSN 1990-763x.
  4. Пётр Дарашчонак. Творчая і арганізацыйна-гаспадарчая дзейнасць рэдакцыі «Звязды» у 20-я – пач. 30-х гг. ХХ ст. (Артыкулы Інстытута журналістыкі).
  5. Яўген Бараноўскі. Пастанова ЦК КП(б)Б: «Распусціць пярвічную партыйную арганізацыю „Зьвязды“ за аслабленне антытрацкісцкага пачуцця» // Звязда : газета. — 4 верасня 2008. — № 166 (26278). — С. 5. — ISSN 1990-763x.
  6. Тацяна Падаляк. Каштоўнасьць публіцыстычнага слова як эмпірычны факт // Слова ў кантэксьце часу. У 2-х тамах / рэд. Віктар Іўчанкаў — Менск: Выд. цэнтар БДУ, 2014. — Т. 1. — С. 269-274. — 576 с. — ISBN 978-985-553-176-2.
  7. Template error: argument title is required.

СпасылкіПравіць