«Магу́тны Бо́жа», аўтарская назва «Малітва» — вершы Наталлі Арсенневай, напісаныя ў 1943 годзе. У 1947 годзе кампазітар Мікола Равенскі паклаў вершы на музыку і пад назвай «Магутны Божа» яны сталі рэлігійным гімнам беларускага эмігранцкага руху. На пачатку 1990-х гадоў «Магутна Божа» прапаноўвалі зрабіць дзяржаўным гімнам Беларусі.[1]

У пратэстах 2020 года

Пасля масавых фальсіфікацый на прэзідэнцкіх выбарах 2020 года, жорсткага разгону акцый пратэстаў, збіцця і катаванняў схопленых пратэстоўцаў, гімн «Магутны Божа» шматкроць спявалі ў розных месцах — на прыступках Белдзяржфілармоніі[2], у Вялікім тэатры оперы і балета[3], гандлёвых цэнтрах Dana Mall[4], Green City[5], «Галілеа»[6], «Сталіца»[7], на Камароўскім рынку[8] і чыгуначным вакзале[9] ў Мінску і іншых.

14 жніўня 2020 года хор духавенства Гродзенскай епархіі спеў гімн у падтрымку беларускага народа на прыступках Пакроўскага сабора[10]. У адказ расійскія чарнасоценскія арганізацыі ад імя праваслаўнага Брацтва імя Святога раўнаапостальнага князя Уладзіміра (без яго ведама) звярнуліся да патрыярха Кірыла з просьбай зняць з гродзенскай кафедры архіепіскапа Арцемія, бо, на думку аўтараў заявы, сярод духавенства Гродзенскай епархіі распаўсюджваюцца нацыяналістычныя ідэі, заснаваныя на русафобіі, спевы нацыяналістычнага гімна «Магутны Божа», падтрымліваюцца пратэсты ў Беларусі, прапаведуецца ідэалогія «змагарства»[11]. 14 кастрычніка 2020 года новапастаўлены мітрапаліт Веніямін раіў не спяваць у цэрквах «Магутны Божа», бо, на яго думку, гэта гімн свецкага характару і раздзяляе грамадства[12]. Заява мітрапаліта выклікала абурэнне грамадства. 15 кастрычніка 2020 года прэс-сакратар БПЦ Сяргей Лепін патлумачыў, што мітрапаліт не рабіў праграмнай заявы на ўсю краіну і не ішло пра забарону выконваць «Магутны Божа», а тычылася найперш ужывання гімна ў богаслужэбным кантэксце[13].

Варыяцыі тэксту

У тэкста гімна «Магутны Божа» ёсць некалькі варыянтаў. Найбольш прынцыповае адрозненне ў словах перадапошняга радка: «Зрабі свабоднай…» або «Зрабі магутнай…»[14]. Ніжэй падзедзены два асноўныя варыянты тэксту.

Магутны Божа! Ўладар сусьветаў,
вялізных сонцаў і сэрц малых,
над Беларусяй ціхой і ветлай
рассып праменьне Свае хвалы.
Дай спор у працы будзённай, шэрай
на хлеб штодзённы, на родны край.
Павагу, сілу і веліч веры
у нашу праўду, у прышласьць — дай!
Дай урадлівасьць жытнёвым нівам,
учынкам нашым пашлі ўмалот.
Зрабі свабоднай, зрабі шчасьлівай
краіну нашу і наш народ![15]

Магутны Божа! Уладар сусветаў,
вялікіх сонцаў і сэрц малых!
Над Беларусяй[16], ціхай і ветлай,
рассып праменні свае хвалы.
Дай спор у працы штодзённай, шэрай,
на лусту хлеба, на родны край,
павагу, сілу і веліч веры,
у нашу праўду, у прышласць — дай!
Дай урадлівасць жытнёвым нівам,
учынкам нашым пашлі ўмалот!
Зрабі магутнай, зрабі шчаслівай
краіну нашу і наш народ![17]

Зноскі

  1. «Магутны Божа», «Маладая Беларусь» і «Паланэз» Агінскага (бел.) . «Новы час». Праверана 1 ліпеня 2018.
  2. Белдзяржфілармонія падтрымала акцыі пратэсту
  3. Отъезд Алексиевич, штраф главреду «Нашай Нiвы», акции в микрорайонах. Что происходило 28 сентября
  4. Люди поют «Магутны Божа» на акции солидарности в ТЦ Dana Mall в Минске
  5. Люди спели «Магутны Божа» и гимн «Пагоня» в ТЦ Green City в Минске
  6. В столичном ТРЦ Галилео люди спели «Магутны Божа» и «Пагоня».
  7. Как красиво! Поют «Погоню» в ТЦ Столица. С Днём независимости! | протесты в Беларуси 2020
  8. Люди поют «Магутны Божа» и «Пагоню» на Комаровском рынке
  9. Люди спели «Магутны Божа» и гимн «Пагоня» на ЖД вокзале в Минске
  10. «Магутны Божа» у падтрымку беларускага народа
  11. На беларускага архіепіскапа, які выступіў за Праўду, пачаліся нападкі
  12. Кіраўнік БПЦ Веніямін рэкамендаваў не выконваць у цэрквах «Магутны Божа»
  13. У БПЦ метафарычна патлумачылі, чаму забаранілі «Магутны Божа»
  14. Гімн «Магутны Божа»: «зрабі магутнай» ці «зрабі свабоднай» (бел.) . «Krynica.info». Праверана 1 ліпеня 2018.
  15. Натальля Арсеньнева: Малітва (бел.) . «Родныя вобразы». Праверана 1 ліпеня 2018.
  16. Licentia poetica: слушная граматычная форма слова «Беларусь» у творным склоне — «Беларуссю».
  17. "Магутны Божа" (бел.) . «Радыё свабода». Праверана 1 ліпеня 2018.

Літаратура

  • Беларуская каталіцкая музыка. Касьцельныя песьні. Для зьмешанага хору / Уклад. Уладзімер Неўдах.. — Менск: Беларуская каталіцкая грамада, 1992. — С. 72. — 92 с. — 3 000 экз.

Спасылкі