Капліца-пахавальня Нонхартаў

Капліца-пахавальня Нонхартаў — капліца ў паўднёва-ўсходняй частцы вёскі Гайцюнішкі, каля дарогі.

Капліца
Капліца-пахавальня Нонхартаў
Гайцюнішкі. Рэшткі капліцы-пахавальні (02).jpg
Рэшткі капліцы-пахавальні
54°15′15,26″ пн. ш. 25°26′28,96″ у. д.HGЯO
Краіна Flag of Belarus.svg Беларусь
Вёска Гайцюнішкі
Тып будынка Капліца-пахавальня
Архітэктурны стыль готыка, рэнесанс[1][2] або барока[3]
Заснавальнік Зузана Нонхарт
Дата пабудовы 1633 год
Статус Ахоўная шыльда гісторыка-культурнай каштоўнасці Рэспублікі Беларусь. Гісторыка-культурная каштоўнасць Беларусі, шыфр 412Г000128шыфр 412Г000128
Стан Руіны
Commons-logo.svg Капліца-пахавальня Нонхартаў на Вікісховішчы

ГісторыяПравіць

Пабудавана ў 1633 г. з цэглы як кальвінскі збор па фундацыі дачкі ўладальніка Гайцюнішак П. Нонхарта Зузаны. Стала сямейнай пахавальняй Нонхартаў, а пазней Шротэраў і іншых уладальнікаў Гайцюнішак кальвінскай веры (Стэцкевічаў, таксама пахаваны Остэн - Сакены)[3].

Царква доўгі час мела асобнага пастара, ці казначэя. У XIX ст. была філіялам ("прычэтнай" царквой) Віленскай лютэранскай парафіі[3].

АрхітэктураПравіць

Прамавугольны ў плане будынак і такая ж алтарная частка. Асноўны аб'ём быў накрыты вальмавым дахам. Сцены прарэзаны лучковымі аконнымі праёмамі, завершаны шырокімі прафіляванымі карнізамі і ўмацаваны магутнымі контрфорсамі, схілы якіх накрыты дахоўкай. Галоўны фасад не меў шчыта, а над уваходам узвышалася вежачка-сігнатурка. Тарэц алтарнай апсіды быў завершаны трохвугольным франтонам. Дэкор на фасадах амаль адсутнічаў. У інтэр'еры асноўны аб'ём быў перакрыты цыліндрычным скляпеннем з распалубкамі. У сутарэннях знаходзіліся труны з муміфікаванымі целамі пахаваных. Высокую каштоўнасць мелі алтар і казальніца XVII ст. Капліца зруйнавана ў часы, калі ў доме-крэпасці знаходілася школа механізатараў. Пры гэтым гатычная цэгла выкарыстоўвалася на будаўніцтва гаспадарчых пабудоў[3].

Засталіся руіны, часткі паўночнай і заходняй сцен.

ГалерэяПравіць

Зноскі

ЛітаратураПравіць

СпасылкіПравіць