Строй — назва традыцыйнага комплексу беларускага народнага адзення на тэрыторыі Беларусі і прылеглых краін: Польшчы, Украіны і Расіі. Строі былі сфарміраваныя і існавалі ў канцы XIX — сярэдзіне XX стагоддзяў.

Жыхары горада Кобрын. Каля 1916

Беларускі нацыянальны касцюм пачаў сваё фармаванне ў часы Сярэднявечча, да XIV-XVI стагоддзяў займеў свае адрозныя рысы, а да XIX стагоддзя цалкам сфармаваўся[1][2].

На тэрыторыі Беларусі вылучаюць зоны лакальных асаблівасцей традыцыйнага адзення ў тэхніцы выканання, у спосабе нашэння дэталяў вопраткі, у характары арнаменту і да т. п. Такія мясцовыя адмены касцюму і вызначаюцца тэрмінам «строй»[3]. Пры вылучэнні асобнага строю ўлічваюць супольнасць паўсядзённае і святочнае вопраткі, верхняй адзежы, абутку, галаўных убораў і ўпрыгажэнняў. Унутры строю адрозніваюць мужчынскі і жаночы касцюмы.

Даследчыкі вылучаюць больш за 30 строяў[3]. Асноўныя з іх[4]:

Гл. таксамаПравіць

ЗноскіПравіць

  1. Народны традыцыйны касцюм (руск.) 
  2. а б в г д е Беларускія народныя строі Архівавана 27 кастрычніка 2012.
  3. а б Беларускае традыцыйнае адзенне Архівавана 16 чэрвеня 2013. (руск.) 
  4. Этнаграфія Беларусі: Энцыкл. (Беларус. Сав. Энцыкл.; Э91 Рэдкал.: І. П. Шамякін (гал. рэд.) і інш. — Мн.: БелСЭ, 1989. — 575 с.:іл. ISBN 5-85700-014-9
  5. Брагінскі строй
  6. Буда-Кашалёўскі строй
  7. Белавежская пушча як гістарычна-культурны рэгіён Беларусі (руск.) 
  8. Дамачаўскі строй
  9.   Дамачаўскі строй // Tradycyja / Belarusian Traditional Culture 12 декабря 2020.
  10. Выява
  11. Калінкавіцкі строй
  12. Капыльска-Клецкі строй
  13. Кобрынскі строй
  14. Краснапольскі строй
  15. Лялька-грэлка на імбрык у намітцы лунінецкага строю (руск.) 
  16. Фрагмент фартуха (Лунінецкі раён, ХІХ ст.) (руск.) 
  17. Мотальскі строй. Выява Архівавана 4 сакавіка 2016.
  18. Пінска-Івацэвіцкі строй. Выява Архівавана 4 сакавіка 2016.
  19. Смаленскі народны касцюм (руск.) 
  20. Жаночы сялянскі касцюм Смаленскай губерні кан. XIX — пач. XX ст. Архівавана 5 мая 2009. (руск.) 

ЛітаратураПравіць

  • Беларускі народны касцюм / Л. І. Маленка; [маст. Э. Э. Жакевіч]. — Мінск : Ураджай, 2001.
  • Бялявіна, В. М. Жаночы касцюм на Беларусі / В. М. Бялявіна, Л. В. Ракава. — Мінск : Беларусь, 2007. — 350 с.
  • Бялявіна, В. М. Мужчынскі касцюм на Беларусі / В. М. Бялявіна, Л. В. Ракава. — Мінск : Беларусь, 2007. — 303 с.
  • Кацар, М. С. Беларускі арнамент: Ткацтва. Вышыўка. — Мінск, 1996.
  • Маленко, Л. И. Белорусский костюм XIX—XX вв. / Л. И. Маленко. — Минск : Белорусская наука, 2005.
  • Маслова, Г. С. Народная одежда русских, украинцев, белорусов в XIX — нач. XX вв. / Г. С. Маслова // Восточно-славянский этнографический сборник. — М., 1956.
  • Романюк М. Ф. Белорусская народная одежда. — Мн., 1981. — 473 с.
  • Этнаграфія Беларусі: Энцыклапедыя / Рэдкалегія: І. П. Шамякін (гал. рэд.) і інш. . — Мн.: БелСЭ, 1989. — 575 с. — ISBN 5-85700-014-9. — С. 166.

СпасылкіПравіць