Адкрыць галоўнае меню

Стэфанія Міхайлаўна Станюта

(Пасля перасылкі з Стэфанія Станюта)

Стэфанія Міхайлаўна Станю́та (13 мая 1905, Мінск — 6 лістапада 2000) — беларуская актрыса, легенда сцэны Нацыянальнага акадэмічнага тэатра імя Я. Купалы, Народная артыстка СССР, выканала шматлікія ролі ў кіно.

Стэфанія Станюта
100 years since the birth of SM Stanyuta.jpg
Імя пры нараджэнні: Стэфанія Міхайлаўна Станюта
Дата нараджэння: 30 красавіка (13 мая) 1905 ці 15 мая 1905(1905-05-15)[1]
Месца нараджэння:
Дата смерці: 6 лістапада 2000(2000-11-06) (95 гадоў) ці 7 лістапада 2000(2000-11-07)[2] (95 гадоў)
Месца смерці:
Месца пахавання:
Грамадзянства: Flag of Russia.svg Расійская імперыя
Flag of the Soviet Union.svg СССР > Flag of Belarus.svg Беларусь
Бацька: Міхаіл Пятровіч Станюта
Дзеці: Аляксандр Аляксандравіч Станюта
Прафесія:
Гады актыўнасці: 19192000
Тэатр: БелДАДТ імя Я. Купалы (Мінск)
Узнагароды:
Народны артыст СССР— 1988 Medal of Francis Skorina rib.png
Ордэн Працоўнага Чырвонага Сцяга Ордэн Працоўнага Чырвонага Сцяга Ордэн Дружбы народаў Ордэн «Знак Пашаны»
IMDb: nm0822852
Commons-logo.svg Стэфанія Станюта на Вікісховішчы

Біяграфічныя звесткіПравіць

Дачка Міхаіла Станюты. Скончыла Беларускую драматычную студыю ў Маскве (1926).

Сцэнічную дзейнасць пачала ў 1919 у Першым таварыстве беларускай драмы і камедыі. 3 1920 ў БДТ, з 1926 ў БДТ-2, з 1931 у Нацыянальным акадэмічным тэатры імя Я. Купалы.

Маці Аляксандра Станюты.

ТворчасцьПравіць

Адметныя рысы творчасці С. Станюты — шырыня дыяпазону, валоданне разнастайнымі сродкамі сцэнічнай выразнасці, яркі пластычны малюнак роляў, эмацыянальнасць, выразнасць слова, жэста, мімікі, уменне карыстацца іроніяй, гратэскам.

Стварыла шэраг народных характараў, дзе выявіла ў сваіх гераінь мудрасць, жыццядзейнасць, шчодрасць і чалавечнасць, сувязь з роднай зямлёй: Марыля і Паланея («Раскіданае гняздо» і «Прымакі» Я. Купалы), Алена («Салавей» З. Бядулі), Ганна Пятроўна («Простая дзяўчына» К. Губарэвіча), Рыпіна («Плач перапёлкі» І. Чыгрынава), бабуля Вера («Маладая гвардыя» паводле А. Фадзеева), Бабуля («Я, бабуля, Іліко і Іларыён» Н. Думбадзе і Р. Лордкіпанідзе), цёця Моця («Машачка» А. Афінагенава), Карміліца («Рамэо і Джульета» У. Шэкспіра), Дуэнья («Дзень цудоўных падманаў» Р. Шэрыдана). Яркую камедыйнасць, вострую сатырычнасць спалўчала з высокім драматызмам, паглыбленнем у псіхалогію шматграннага жаночага характару: Зёлкіна («Хто смяецца апошнім» К. Крапівы), пані Вашамірская («Салавей»), Куліна Чарнушка («Людзі на балоце» паводле І. Мележа), Арына Радзівонаўна («Верачка» А. Макаёнка), Каргота («Тры Іваны — тры браты» А. Вольскага), Кашкадамава («Сям'я» І. Папова), Жабрачка («Крамлёўскія куранты» М. Пагодзіна), Глафіра, Міхееўна («Ваўкі і авечкі», «Апошняя ахвяра» А. Астроўскага), Шарлота («Вішнёвы сад» А. Чэхава), Эліза («Скупы» Мальера), Дыяна («Дурная для іншых, разумная для сябе» Лопэ дэ Вэгі), Гіза («Гульня з кошкай» І. Эркеня), Бабуля («Дзверы стукаюць» М. Фермо), Мод («Гаральд і Мод» К. Хігінса і Ж. К. Кар'ер) і інш.

Здымалася ў кінафільмах «Родная справа», «Цешча», «Памяць зямлі», «Трывожны месяц верасень», «Развітанне», «Белыя Росы», «Слухаю, чую», «Чужая бацькаўшчына», «Радуніца», «Мама, я жывы» і інш., тэлефільмах «Мы — хлопцы жывучыя», «Нас выбраў час», «Пра Чырвоную Шапачку», «Атланты і карыятыды», тэлеспектаклях «Людзі на балоце», «Ткачы» і інш.

ФільмаграфіяПравіць

Прэміі і ўзнагародыПравіць

Дзяржаўная прэмія Беларусі (1982). Узнагароджана ордэнамі, медалём Францыска Скарыны.

Зноскі

  1. Person Profile // Internet Movie Database — 1990. Праверана 21 чэрвеня 2019.
  2. Person Profile // Internet Movie Database — 1990. Праверана 20 кастрычніка 2019.

ЛітаратураПравіць

  • Бушко Т. Разнапланавая актрыса: (С. М. Станюта) // Майстры беларускай сцэны. Мн., 1960.
  • Сабалеўскі А. Шматграннасць характару // Сабалеўскі А. Жыццё тэатра. Мн., 1980.
  • Арлова Т. Гатовы ўсё аддаць — і тым багаты // Арлова Т. Купалаўцы. Мн., 1985.
  • Станюта А. Жизнь актрисы. Мн., 2001.
  • Ракіцкі В. Станюта // БЭ ў 18 т. Т. 15. Мн., 2002.

СпасылкіПравіць