Адкрыць галоўнае меню

Віктар Аляксандравіч Грамыка

беларускі мастак

Ві́ктар Алякса́ндравіч Грамы́ка (1 студзеня 1923, Сенькава, Магілёўскі раён — 10 ліпеня 2019[2]) — беларускі жывапісец, педагог. Ганаровы член Нацыянальнай акадэміі навук Беларусі (2000), прафесар (1981). Народны мастак БССР (1991). Заслужаны дзеяч мастацтваў БССР (1970). Удзельнік Вялікай Айчыннай вайны.

Віктар Аляксандравіч Грамыка
Фатаграфія
Віктар Грамыка «Аўтапартрэт у сінім світары» 1966
Імя пры нараджэнні: Віктар Аляксандравіч Грамыка
Дата нараджэння: 1 студзеня 1923(1923-01-01)
Месца нараджэння:
Дата смерці: 10 ліпеня 2019(2019-07-10)[1] (96 гадоў)
Месца пахавання:
Грамадзянства:
Род дзейнасці: мастак
Месца працы:
Жанр: пейзаж, партрэт і тэматычная карціна[d]
Вучоба:
Партыя
Член у
Узнагароды:

БіяграфіяПравіць

У 1948—1951 вучыўся ў Мінскім мастацкім вучылішчы. У 1953 паступіў у Беларускі тэатральна-мастацкі інстытут, які скончыў у 1958. Вучыўся ў Івана Ахрэмчыка і Віталя Цвіркі. У 19591997 выкладаў у Беларускай акадэміі мастацтваў.

Член Саюза мастакоў БССР ад 1959, старшыня праўлення ў 19621972 і ў 19771982.

Удзельнік мастацкіх выставак ад 1947. Персанальныя выстаўкі адбыліся ў (1975), студзені 2013, снежні 2017 — лютым 2018[3].

Член КПСС з 1964.

Памёр 10 ліпеня 2019 года. Развітанне адбылося 11 ліпеня ў будынку Інстытута гісторыі Нацыянальнай акадэміі навук Беларусі. Пахаваны на Усходніх могілках Мінска[4].

ТворчасцьПравіць

Працаваў ў станковым жывапісе ў жанрах карціны, пейзажа, партрэта. У яго творчасці шырока адлюстравана тэма Вялікай Айчыннай вайны. Асноўныя працы: палотны «Салдаты» (1967), «1941 год. Над Прыпяццю» (1970), «Жанчынам Вялікай Айчыннай прысвячаецца» (1972), «Песня аб маім атрадзе» (1978), «Яблыкі ўраджаю 1941 года» (1987); партрэты Янкі Брыля (1968), камісара А. Ф. Юр’ева (1982), Васіля Быкава (1984); краявіды «Льны беларускія» (1970), «Ліпень пахне травой» (1990), «Над старымі акопамі — цішыня» (1995) і інш. Яго творы знаходзяцца ў Нацыянальным мастацкім музеі Беларусі, Музеі сучаснага выяўленчага мастацтва ў Мінску, Магілёўскім абласным мастацкім музеі імя П. Масленікава, Траццякоўскай галерэі ў Маскве.

Аўтар успамінаў пра ўдзел у партызанскім руху падчас Другой сусветнай вайны на тэрыторыі Беларусі (1941—1944)[5].

УзнагародыПравіць

Дзяржаўныя узнагароды СССР: ордэн «Айчыннай вайны» I ступені, ордэн «Чырвонай Зоркі», ордэн «Знак Пашаны», медалі, Ганаровыя граматы Вярхоўнага Савета БССР і Вярхоўнага Савета РСФСР.

У Рэспубліцы Беларусь узнагароджаны медалем Францыска Скарыны (1996).

ПамяцьПравіць

  • Дакументальны фільм аб жыцці і творчасці мастака «Палітра Віктара Грамыка»(руск.)  (2015).

Зноскі

ЛітаратураПравіць

  • Беларуская энцыклапедыя: У 18 т. Т. 5: Гальцы — Дагон / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў і інш. — Мн.: БелЭн, 1997. С. 403
  • Беларускі саюз мастакоў: Энцыклапедычны даведнік / аўтар-складальнік Б. А. Крэпак і інш.. — Мн.: ВТАА «Кавалер Паблішерс», 1998. — С. 132. — 664 с. — 3 000 экз. — ISBN 985-6427-09-6.
  • Бойка У. А. Віктар Аляксандравіч Грамыка. Мн.: Беларусь, 1979. — 47с.
  • Сурскі А. А. Віктар Аляксандравіч Грамыка: Чырвоныя глебы Полаччыны. М.:Советский художник(руск.) бел., 1978. — 28 с.
  • Фатыхава Г. Талент ад роднай зямлі // Мастацтва. 2003. № 2.

СпасылкіПравіць